Diễn đàn Luật học Mùa Thu 2026: Nhìn lại 50 năm phát triển Luật học Việt Nam

Ngày 19/9, Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức Diễn đàn Luật học Mùa Thu lần thứ Sáu với chủ đề “Luật học Việt Nam: Nửa thế kỷ thành tựu và xu hướng phát triển trong kỷ nguyên mới”. Đây là hoạt động khoa học trọng tâm trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 50 năm truyền thống của Nhà trường (1976–2026).

Luật học Việt Nam trước những yêu cầu mới

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, PGS.TS. Nguyễn Tiến Vinh, Hiệu trưởng Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết, Diễn đàn Luật học Mùa Thu do Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội trước đây và Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội ngày nay sáng lập. Qua các kỳ tổ chức, Diễn đàn đã trở thành không gian đối thoại học thuật, quy tụ các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và những người làm công tác pháp luật trao đổi về các vấn đề mới, có tính thời sự của Luật học Việt Nam và thế giới.

Diễn đàn Luật học Mùa Thu lần thứ Sáu với chủ đề “Luật học Việt Nam.

Diễn đàn năm nay được tổ chức trong dịp kỷ niệm 50 năm truyền thống Nhà trường, gắn với chủ đề “Vun bồi truyền thống, lan tỏa tinh hoa”. Đây là dịp để các thế hệ học giả cùng nhìn lại những thành tựu đã đạt được, đồng thời nhận diện các yêu cầu và định hướng phát triển của Luật học trong giai đoạn mới.

Hiệu trưởng Trường Đại học Luật cho rằng, sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, tài sản số, giao dịch xuyên biên giới và các mô hình kinh doanh mới đang làm thay đổi đời sống xã hội, đặt ra nhiều vấn đề chưa từng có tiền lệ đối với Luật học.

Cùng với đó, yêu cầu hoàn thiện thể chế, bảo vệ quyền con người, kiểm soát quyền lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và bảo đảm an ninh quốc gia đòi hỏi khoa học pháp lý phải nâng cao khả năng dự báo, phát hiện sớm các quan hệ mới và đề xuất giải pháp phù hợp với thực tiễn Việt Nam.

PGS.TS. Nguyễn Tiến Vinh, Hiệu trưởng Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội phát biểu khai mạc diễn đàn.

Vì vậy, Diễn đàn không chỉ tổng kết thành tựu mà còn hướng tới nhận diện những hạn chế, khoảng trống nghiên cứu, trao đổi về phương pháp và năng lực cần có của khoa học pháp lý cũng như đào tạo luật.

Thông qua các tham luận và phiên thảo luận, Diễn đàn tập trung phân tích những dấu mốc, thành tựu nổi bật của Luật học Việt Nam từ năm 1976 đến nay; làm rõ đóng góp của lĩnh vực này đối với quá trình xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, cải cách tư pháp, phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ quyền con người, quyền công dân và hội nhập quốc tế.

Các đại biểu cũng trao đổi về yêu cầu đổi mới tư duy pháp lý, phương pháp nghiên cứu, nội dung và phương thức đào tạo luật trước những chuyển biến của khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế và sự xuất hiện của các quan hệ xã hội mới.

Chương trình gồm phiên toàn thể và 5 phiên chuyên đề. Phiên toàn thể diễn ra trong buổi sáng với chủ đề “Nửa thế kỷ Luật học Việt Nam: Thành tựu, những vấn đề đặt ra và tầm nhìn kỷ nguyên mới”, gồm 9 tham luận của các nhà khoa học và chuyên gia.

Nội dung tham luận tập trung vào các giai đoạn phát triển của Luật học Việt Nam, nền tảng tư tưởng và lý luận pháp luật, vai trò của khoa học pháp lý trong hoàn thiện và cải cách hệ thống pháp luật, những yêu cầu mới đối với Luật học, đổi mới đào tạo luật, luật học so sánh trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo và tiến trình hội nhập quốc tế.

Buổi chiều, 5 phiên chuyên đề được tổ chức đồng thời, tập trung vào các lĩnh vực: Các khoa học pháp lý cơ bản trong tiến trình phát triển của Luật học Việt Nam; Khoa học Luật hiến pháp và Luật hành chính ở Việt Nam; Khoa học Luật tư Việt Nam; Luật hình sự và tố tụng hình sự; Khoa học Luật quốc tế Việt Nam.

Các phiên thảo luận tạo không gian trao đổi đa chiều giữa nghiên cứu cơ bản, luật học chuyên ngành và yêu cầu thực tiễn, đồng thời gợi mở những vấn đề nghiên cứu và cơ hội hợp tác học thuật trong thời gian tới.

Hướng tới xây dựng trường đại học nghiên cứu xuất sắc về pháp luật

Đối với Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội, Diễn đàn còn là dịp tri ân các thế hệ đã vun đắp truyền thống, nhìn lại hành trình phát triển và xác định trách nhiệm trong giai đoạn mới.

PGS.TS. Nguyễn Tiến Vinh cho biết, Nhà trường đã góp phần đào tạo nhiều thế hệ chuyên gia pháp luật chất lượng cao, xây dựng đội ngũ học thuật, thúc đẩy nghiên cứu và tham gia hoàn thiện chính sách, pháp luật. Những kết quả đó cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục nỗ lực để đáp ứng sự tin cậy của các thế hệ đi trước, Đảng, Nhà nước và xã hội.

Các đại biểu tham dự diễn đàn.

Diễn đàn gắn với mục tiêu chiến lược xây dựng Trường Đại học Luật trở thành trường đại học định hướng nghiên cứu xuất sắc, đạt đẳng cấp quốc tế trong lĩnh vực pháp luật trong thập kỷ tới.

Để thực hiện mục tiêu này, Nhà trường xác định cần xây dựng môi trường học thuật chất lượng, coi trọng tự do học thuật và liêm chính khoa học, thúc đẩy nghiên cứu có ảnh hưởng, tăng cường công bố và hợp tác quốc tế, đồng thời chuyển hóa tri thức thành những đóng góp cụ thể cho đất nước.

Hiệu trưởng Trường Đại học Luật bày tỏ tin tưởng những ý kiến trao đổi tại Diễn đàn sẽ góp phần làm sáng rõ chặng đường nửa thế kỷ của Luật học Việt Nam, gợi mở các hướng phát triển có giá trị cho kỷ nguyên mới và tiếp thêm động lực để Nhà trường tiếp tục “Vun bồi truyền thống, lan tỏa tinh hoa” trên hành trình phía trước.