Việt Nam sắp có nhà máy sản xuất kim loại đất hiếm 240 tấn/năm

Toàn cảnh nhà máy LS Eco Energy tại Việt Nam (LSCV).

Doanh nghiệp Hàn Quốc dự kiến chạy thử nhà máy sản xuất kim loại đất hiếm samarium tại Việt Nam từ tháng 12/2026, công suất 240 tấn mỗi năm. Dự án tham gia chuỗi cung ứng vật liệu phục vụ hàng không, quốc phòng và công nghệ cao.

Đầu tư 8,6 triệu USD sản xuất kim loại đất hiếm tại Việt Nam

Tập đoàn LS Eco Energy của Hàn Quốc, công ty con thuộc LS Cable & System, đang triển khai kế hoạch xây dựng cơ sở sản xuất kim loại đất hiếm samarium tại Việt Nam. Dự án có mức đầu tư được công bố khoảng 11,6 tỷ won, tương đương 8,6 triệu USD, với công suất thiết kế 240 tấn mỗi năm.

Hà Nội cho phép thử nghiệm công nghệ sản xuất tổng oxit đất hiếm trên 95%

Theo thông tin được công bố và đăng tải ngày 5/10, dây chuyền sản xuất sẽ đặt tại khu đất của LSCV, pháp nhân sản xuất của tập đoàn tại TP.HCM. Doanh nghiệp dự kiến bắt đầu vận hành thử từ tháng 12/2026.

Để triển khai hoạt động sản xuất samarium, LS Eco Energy dự kiến thành lập pháp nhân Global SHRE Metal (GSHM) tại Việt Nam, với vốn điều lệ khoảng 20 tỷ won.

Theo kế hoạch được công bố, LS Eco Energy sẽ góp 11,6 tỷ won để sở hữu 58% vốn của GSHM. Giao dịch góp vốn dự kiến diễn ra ngày 16/10/2026.

Dự án tiếp nối kế hoạch đầu tư khoảng 28,5 tỷ won vào lĩnh vực kim loại đất hiếm tại Việt Nam mà doanh nghiệp Hàn Quốc công bố vào cuối năm 2025.

LS Eco Energy hiện có hoạt động sản xuất tại Việt Nam thông qua LSCV ở TP.HCM và LS-VINA tại Hải Phòng. Việc bổ sung dây chuyền samarium sẽ mở rộng hoạt động của doanh nghiệp sang lĩnh vực vật liệu công nghệ cao.

Tuy nhiên, LS Eco Energy chưa công bố chi tiết công nghệ sản xuất, tổng mức đầu tư của toàn bộ dự án cũng như thời điểm chính thức vận hành thương mại.

Samarium có vai trò gì trong sản xuất chiến đấu cơ và tên lửa?

Samarium là một nguyên tố thuộc nhóm đất hiếm, có ký hiệu hóa học Sm. Nguyên tố này thường tồn tại cùng nhiều nguyên tố đất hiếm khác trong quặng tự nhiên, thay vì hình thành những mỏ riêng biệt.

Để sản xuất samarium ở dạng kim loại, doanh nghiệp phải thực hiện các công đoạn tách, tinh chế và chuyển đổi nguyên liệu. Quá trình này đòi hỏi công nghệ kiểm soát thành phần hóa học và độ tinh khiết của sản phẩm.

Giá trị công nghiệp của samarium chủ yếu đến từ khả năng kết hợp với cobalt để tạo thành nam châm vĩnh cửu samarium cobalt, thường được gọi là nam châm SmCo.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Phải đưa công nghiệp vật liệu trở thành trụ cột chiến lược của nền kinh tế

Khác với những loại nam châm thông thường, nam châm SmCo có khả năng duy trì từ tính trong môi trường nhiệt độ cao, đồng thời chống ăn mòn tốt. Những đặc tính này giúp vật liệu đáp ứng yêu cầu vận hành của các thiết bị công nghệ cao trong điều kiện khắc nghiệt.

Trong lĩnh vực hàng không và quốc phòng, nam châm SmCo có thể được sử dụng trong động cơ điện, cảm biến, hệ thống điều khiển, radar và một số bộ phận trên chiến đấu cơ hoặc tên lửa.

Đây là những hệ thống cần độ chính xác và khả năng hoạt động ổn định khi nhiệt độ thay đổi. Việc sử dụng vật liệu có khả năng duy trì từ tính giúp hạn chế nguy cơ suy giảm hiệu suất của thiết bị.

Ngoài hàng không và quốc phòng, nam châm vĩnh cửu còn được ứng dụng trong nhiều ngành công nghiệp, từ robot, thiết bị tự động hóa đến các hệ thống sử dụng động cơ điện.

Theo tính toán do LS Eco Energy công bố, sản lượng 240 tấn samarium mỗi năm tại Việt Nam có thể cung cấp nguyên liệu để sản xuất khoảng 700 đến 1.000 tấn nam châm SmCo.

Con số này cho thấy quy mô cung ứng nguyên liệu mà nhà máy tại Việt Nam có thể đóng góp khi đạt công suất thiết kế. Tuy nhiên, đây là sản lượng nam châm có thể sản xuất từ nguồn nguyên liệu samarium, không phải công suất sản xuất nam châm trực tiếp của nhà máy.

Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng đất hiếm ngoài Trung Quốc

Dự án của LS Eco Energy nằm trong chiến lược xây dựng chuỗi cung ứng đất hiếm ngoài Trung Quốc, với sự tham gia của các doanh nghiệp tại Australia, Việt Nam và Hàn Quốc.

Theo mô hình được LS công bố, Lynas Rare Earths, doanh nghiệp khai thác và chế biến đất hiếm của Australia, sẽ cung cấp nguyên liệu. LS Eco Energy đảm nhiệm công đoạn sản xuất kim loại tại Việt Nam, trong khi LS Cable & System phụ trách chế tạo nam châm vĩnh cửu tại Hàn Quốc.

Việc phân chia các công đoạn giữa ba quốc gia giúp doanh nghiệp hình thành chuỗi cung ứng từ nguyên liệu đến sản phẩm công nghiệp, giảm sự phụ thuộc vào một thị trường duy nhất.

Trong mô hình này, nhà máy tại Việt Nam đảm nhiệm công đoạn chuyển đổi nguyên liệu đất hiếm thành kim loại, tạo đầu vào cho hoạt động sản xuất nam châm ở công đoạn tiếp theo.

Đây là khâu có yêu cầu kỹ thuật riêng, khác với hoạt động khai thác quặng hoặc sản xuất các sản phẩm sử dụng nam châm.

LS Eco Energy cũng có kế hoạch mở rộng danh mục sản xuất sang những kim loại đất hiếm khác như dysprosium, terbium và hợp kim neodymium praseodymium.

Các nguyên tố này có vai trò trong sản xuất nam châm hiệu suất cao, phục vụ nhiều lĩnh vực công nghiệp và công nghệ hiện đại.

Việc xây dựng chuỗi cung ứng mới diễn ra trong bối cảnh các nền kinh tế lớn ngày càng quan tâm đến khả năng bảo đảm nguồn cung vật liệu chiến lược.

Theo thông tin được CafeF dẫn lại, Mỹ dự kiến mở rộng yêu cầu về nguồn cung nam châm SmCo phục vụ mua sắm quốc phòng từ đầu năm 2027, trong đó phạm vi kiểm soát được mở rộng tới các công đoạn nguyên liệu.

Điều này tạo thêm động lực để các doanh nghiệp phát triển nguồn cung kim loại đất hiếm và nam châm bên ngoài Trung Quốc.

Cơ hội nào cho ngành công nghiệp vật liệu Việt Nam?

Việc một doanh nghiệp nước ngoài lựa chọn Việt Nam để đặt cơ sở sản xuất samarium cho thấy vai trò của Việt Nam trong kế hoạch tổ chức lại chuỗi cung ứng vật liệu công nghệ cao.

Nếu dự án được triển khai đúng tiến độ, Việt Nam có thể tham gia sâu hơn vào hoạt động chế biến kim loại đất hiếm, thay vì chỉ đóng vai trò cung cấp nguyên liệu thô hoặc địa điểm lắp ráp sản phẩm công nghiệp.

Hoạt động sản xuất kim loại đất hiếm đòi hỏi doanh nghiệp kiểm soát nhiều yếu tố kỹ thuật, bao gồm độ tinh khiết của nguyên liệu, chất lượng sản phẩm, mức tiêu thụ năng lượng và việc xử lý chất thải trong quá trình sản xuất.

Những yêu cầu này đặt ra nhu cầu về đội ngũ kỹ thuật có chuyên môn trong lĩnh vực luyện kim, hóa học vật liệu và kiểm soát chất lượng.

Về dài hạn, sự hiện diện của những cơ sở sản xuất kim loại đất hiếm có thể tạo điều kiện để Việt Nam tích lũy kinh nghiệm trong lĩnh vực vật liệu công nghệ cao.

Dù vậy, dự án của LS Eco Energy hiện mới được công bố ở giai đoạn chuẩn bị vận hành thử. Chưa có cơ sở để khẳng định nhà máy sẽ sử dụng nguyên liệu đất hiếm khai thác tại Việt Nam hoặc hình thành ngay một chuỗi sản xuất nam châm hoàn chỉnh trong nước.

Việc đánh giá tác động kinh tế của dự án cần căn cứ vào kết quả vận hành thực tế, giá trị gia tăng tạo ra tại Việt Nam, tỷ lệ sử dụng lao động trong nước và khả năng kết nối với các doanh nghiệp nội địa.

Trong bối cảnh nhu cầu bảo đảm nguồn cung vật liệu công nghệ cao gia tăng, nhà máy samarium công suất 240 tấn mỗi năm là một dự án cần theo dõi. Kết quả triển khai sẽ cho thấy khả năng tham gia của Việt Nam vào những công đoạn có yêu cầu kỹ thuật cao hơn trong chuỗi cung ứng đất hiếm quốc tế.