Xây dựng thị trường lao động hiện đại, lấy nguồn nhân lực chất lượng cao làm động lực phát triển

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì cuộc làm việc với ngành nội vụ về chất lượng nguồn lao động Việt Nam. (Ảnh: nhandan.vn)

Sau khi nghe báo cáo và ý kiến của các đại biểu, Tổng Bí thư nhấn mạnh yêu cầu phải nhìn thẳng vào những hạn chế của thị trường lao động hiện nay để có giải pháp căn cơ, lâu dài. Theo đó, vấn đề lớn nhất không còn là thiếu lao động về số lượng mà là thiếu nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của mô hình tăng trưởng mới.

Đổi mới đào tạo theo nhu cầu thị trường và chuyển đổi số

Tổng Bí thư yêu cầu việc tạo việc làm tại khu vực đô thị phải gắn với mô hình tăng trưởng mới, phát triển doanh nghiệp, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và kinh tế xanh. Mục tiêu không chỉ là gia tăng số lượng việc làm mà còn nâng cao chất lượng việc làm, bảo đảm thu nhập, kỹ năng nghề và cơ hội phát triển lâu dài cho người lao động.

Đối với khu vực nông thôn, việc làm bền vững cần gắn với nâng cao giá trị lao động, thúc đẩy chuyển dịch từ nông nghiệp năng suất thấp sang nông nghiệp giá trị cao, công nghiệp chế biến, dịch vụ hiện đại và các ngành kinh tế mới ngay tại địa phương.

Tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, chính sách việc làm phải kết hợp đồng bộ với chính sách dân tộc, giảm nghèo và phát triển con người, góp phần khơi dậy nội lực, tạo sinh kế bền vững và củng cố niềm tin của người dân.

Một trong những yêu cầu trọng tâm được Tổng Bí thư đặt ra là xây dựng hệ thống phát triển kỹ năng quốc gia, đổi mới đào tạo theo hướng đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động.

Theo đó, cần chuyển mạnh từ tư duy đào tạo theo bằng cấp sang đào tạo theo nghề nghiệp, từ đào tạo theo khả năng sẵn có sang đào tạo theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp, theo chuẩn kỹ năng và kết quả đầu ra. Đồng thời, xây dựng hệ thống đào tạo mở, linh hoạt, thúc đẩy học tập suốt đời, giúp người lao động có thể học lại, chuyển đổi nghề và nâng cao kỹ năng trước tác động của chuyển đổi số, tự động hóa và sự thay đổi của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bên cạnh việc tạo việc làm trong nước, Tổng Bí thư cũng nhấn mạnh yêu cầu mở rộng thị trường lao động quốc tế, nâng cao chất lượng lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài, đồng thời thu hút chuyên gia, nhân tài và lao động kỹ thuật cao phục vụ các ngành, lĩnh vực chiến lược.

Xây dựng thị trường lao động trên nền tảng dữ liệu số

Một nội dung đáng chú ý tại buổi làm việc là yêu cầu xây dựng thị trường lao động hiện đại dựa trên nền tảng dữ liệu và công nghệ số.

Tổng Bí thư giao Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo xây dựng Đề án phát triển nguồn nhân lực quốc gia và thị trường lao động hiện đại; rà soát toàn diện chất lượng nguồn lao động; xây dựng bản đồ thiếu hụt lao động và kỹ năng theo từng ngành, từng vùng và từng địa phương; ban hành danh mục nghề trọng điểm, đồng thời cơ cấu lại hệ thống giáo dục nghề nghiệp phù hợp với mô hình tăng trưởng và không gian phát triển mới.

Bên cạnh đó, cần triển khai các chương trình tạo việc làm bền vững cho thanh niên, lao động nông thôn, lao động phi chính thức, lao động vùng đồng bào dân tộc thiểu số và nhóm lao động chịu tác động của chuyển đổi số, tự động hóa.

Đặc biệt, Tổng Bí thư yêu cầu hoàn thiện hệ thống thông tin thị trường lao động theo hướng liên thông dữ liệu về việc làm, bảo hiểm xã hội, giáo dục nghề nghiệp, doanh nghiệp và cơ sở dữ liệu dân cư; phát triển hệ thống dịch vụ việc làm công hiện đại, chuyên nghiệp; xây dựng hệ thống phân tích và dự báo nhu cầu nhân lực, kỹ năng nghề trên phạm vi toàn quốc, phục vụ công tác hoạch định chính sách cũng như định hướng đào tạo.

Cùng với đó là xây dựng bộ chỉ số giám sát hằng năm về chất lượng nguồn lao động, việc làm bền vững, thu nhập, bảo hiểm xã hội và mức độ hài lòng của người lao động, doanh nghiệp nhằm nâng cao hiệu quả quản trị thị trường lao động.

Kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định chất lượng nguồn lao động là tài sản vô giá của quốc gia. Đầu tư cho con người không chỉ là chính sách an sinh xã hội mà là chiến lược phát triển dài hạn, quyết định năng lực cạnh tranh của đất nước trong giai đoạn mới.

Theo Tổng Bí thư, nếu biết khơi dậy, đào tạo, sử dụng và phát huy hiệu quả nguồn lực con người, Việt Nam sẽ chuyển hóa lợi thế dân số thành lợi thế phát triển, tạo nền tảng để phát triển nhanh, bền vững và chủ động hội nhập trong kỷ nguyên số.