Ấn Độ bất ngờ mở cửa hạn chế cho vốn Trung Quốc sau 6 năm căng thẳng

Các khoản đầu tư của Trung Quốc vào các doanh nghiệp Ấn Độ sẽ được xử lý trong vòng 60 ngày.

Chính phủ Ấn Độ vừa nới lỏng một số quy định đầu tư trực tiếp nước ngoài, cho phép doanh nghiệp từ Trung Quốc tham gia hạn chế vào các lĩnh vực sản xuất như linh kiện điện tử, hàng hóa vốn và pin mặt trời.

Động thái này được xem là bước đi mang tính thực dụng của New Delhi nhằm thúc đẩy sản xuất trong nước và thu hút dòng vốn toàn cầu, đồng thời từng bước cải thiện quan hệ kinh tế với Bắc Kinh sau nhiều năm căng thẳng.

Nới lỏng kiểm soát đầu tư

Theo thông báo từ chính phủ Ấn Độ, nội các nước này đã phê duyệt điều chỉnh chính sách FDI đối với các quốc gia có chung đường biên giới với Ấn Độ.

Các quốc gia này bao gồm Trung Quốc, Pakistan, Nepal, Bhutan, Bangladesh và Myanmar. Tuy nhiên, các hạn chế trước đây chủ yếu nhắm tới Trung Quốc – nền kinh tế lớn nhất trong số các quốc gia láng giềng này.

Theo quy định mới, các khoản đầu tư từ Trung Quốc vào doanh nghiệp Ấn Độ sẽ được xử lý nhanh trong vòng khoảng 60 ngày, với điều kiện quyền kiểm soát công ty vẫn thuộc về các cổ đông Ấn Độ.

Ngoài ra, doanh nghiệp Trung Quốc được phép mua tối đa 10% cổ phần trong các công ty Ấn Độ mà không cần xin phê duyệt trực tiếp từ chính phủ.

Hệ quả từ căng thẳng biên giới năm 2020

Quan hệ giữa Ấn Độ và Trung Quốc xấu đi nghiêm trọng sau vụ đụng độ quân sự tại Thung lũng Galwan vào năm 2020.

Sau sự kiện này, New Delhi đã siết chặt kiểm soát đầu tư từ các quốc gia láng giềng, đặc biệt là Trung Quốc, thông qua hàng loạt quy trình kiểm tra an ninh phức tạp liên quan đến Bộ Ngoại giao Ấn Độ và Bộ Nội vụ Ấn Độ.

Chính phủ Ấn Độ thừa nhận những quy định nghiêm ngặt này đã làm giảm đáng kể dòng vốn đầu tư, đặc biệt là các khoản đầu tư nhỏ hoặc không mang tính kiểm soát từ các quỹ đầu tư quốc tế.

Lợi thế cho chiến lược “Trung Quốc cộng một”

Theo ông Arpit Chaturvedi, cố vấn Nam Á tại Teneo, việc cho phép Trung Quốc tham gia có giới hạn vào hệ sinh thái sản xuất của Ấn Độ có thể giúp các tập đoàn đa quốc gia dễ dàng chuyển khâu lắp ráp cuối cùng sang Ấn Độ.

Điều này cho phép doanh nghiệp duy trì nguồn cung linh kiện từ Trung Quốc, đồng thời đa dạng hóa chuỗi cung ứng.

Nhờ đó, Ấn Độ có thể tăng sức hấp dẫn trong chiến lược “China Plus One” – xu hướng các tập đoàn toàn cầu tìm cách giảm phụ thuộc vào Trung Quốc bằng cách mở rộng sản xuất sang các quốc gia khác.

Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng chính sách mới chưa đủ để tạo ra làn sóng đầu tư lớn từ Trung Quốc.

Bà Reema Bhattacharya, chuyên gia phân tích rủi ro châu Á tại Verisk Maplecroft, nhận định đây chỉ là một sự điều chỉnh mang tính thực dụng.

Theo bà, căng thẳng biên giới và cạnh tranh địa chính trị giữa hai nước vẫn tồn tại, khiến các doanh nghiệp Trung Quốc có thể thận trọng trước khi tăng mạnh đầu tư.

“Việc nới lỏng chính sách phản ánh chủ nghĩa thực dụng kinh tế trong bối cảnh trật tự toàn cầu ngày càng phân mảnh, nhưng sự ngờ vực chiến lược giữa hai nước vẫn chưa biến mất,” bà nhận định.

Quan hệ song phương có dấu hiệu hạ nhiệt

Trong năm qua, quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất châu Á đã có những dấu hiệu cải thiện.

Thủ tướng Narendra Modi đã tới Trung Quốc để tham dự hội nghị thượng đỉnh của Tổ chức Hợp tác Thượng Hải – chuyến thăm đầu tiên sau bảy năm.

Hai bên cũng đã nối lại các chuyến bay thương mại và thực hiện một số bước rút quân khỏi khu vực biên giới.

Gần đây, Ngoại trưởng Wang Yi cũng kêu gọi New Delhi và Bắc Kinh ủng hộ lẫn nhau trong nhiệm kỳ chủ tịch của BRICS trong hai năm tới nhằm thúc đẩy hợp tác giữa các nền kinh tế đang phát triển.