MWC 2026: Khi AI chiếm ngôi 5G
Hội nghị viễn thông di động thế giới MWC 2026 diễn ra từ 2-5/3/2026 tại Trung tâm Fira Gran Via (Barcelona, Tây Ban Nha) ghi nhận các chủ đề về trí tuệ nhân tạo (AI) chiếm 11 phiên thảo luận ngay buổi sáng ngày đầu tiên trong khi 5G chỉ được nhắc đến lúc 13h30 với câu hỏi "Làm sao kiếm tiền?"
Chương trình hội nghị MWC 2026 ngày 2/3/2026 bắt đầu với phiên "The Agentic AI Summit" (Hội nghị thượng đỉnh AI tác tử) lúc 9h sáng. Tiếp theo là hàng loạt phiên về trí tuệ nhân tạo: "Networks on Autopilot: When AI Takes the Wheel" (Mạng tự hành: Khi AI cầm lái) lúc 11h, "Sovereignty as Strategy: Building Trusted Ecosystems for the AI Era" (Chủ quyền số là chiến lược: Xây dựng hệ sinh thái tin cậy cho kỷ nguyên AI) lúc 13h30. Trong buổi sáng, chương trình đã xếp 11 phiên bàn về AI.
Từ viễn thông sang công nghệ tích hợp
Trong khi đó, phiên đầu tiên nhắc đến 5G chỉ diễn ra lúc 13h30 với tiêu đề: "5G's Inconvenient Truth: How Do We Make Money?" (Sự thật của 5G: Làm sao kiếm tiền?). Đây chính là câu hỏi mà các nhà mạng toàn cầu đã và đang đầu tư hàng tỷ USD vào công nghệ 5G vẫn chưa có lời giải.
Ngày 3/3/2026 tiếp tục tập trung mạnh vào AI với "Telco for AI: The Value Equation" (Viễn thông cho AI: Phương trình giá trị) lúc 10h45, "Agentic Intelligence: Building the Autonomous AI Ecosystem" (Trí tuệ tác tử: Xây dựng hệ sinh thái AI tự trị) lúc 13h và "Is AI-as-a-Service the Next Growth Frontier?" (AI như một dịch vụ có phải biên giới tăng trưởng tiếp theo?) lúc 16h30.
Có thể nhận định sự sắp xếp này không ngẫu nhiên. Chương trình Hội nghị phản ánh chính xác ưu tiên của ngành viễn thông toàn cầu: AI đã trở thành mối quan tâm hàng đầu trong khi 5G trượt xuống vị trí công nghệ "cần giải cứu" thay vì "tạo đột phá".
Câu hỏi "How Do We Make Money?" trong tiêu đề phiên thảo luận 5G không dành cho người ngoài ngành mà chính các giám đốc điều hành và giám đốc tài chính của các tập đoàn viễn thông lớn nhất thế giới. Họ đã chi hàng tỷ USD xây dựng mạng 5G trong năm năm qua nhưng vẫn chưa tìm ra cách biến khoản đầu tư khổng lồ này thành lợi nhuận.
Người dùng cá nhân không sẵn sàng trả thêm tiền cho gói cước 5G khi mạng 4G đã đủ tốt cho xem video, lướt mạng xã hội và chơi game. Doanh nghiệp thì đa số vẫn đang trong giai đoạn số hóa cơ bản, chưa cần đến các ứng dụng đòi hỏi tốc độ truyền dữ liệu cực lớn hay độ trễ siêu thấp mà 5G cam kết mang lại
Điều này buộc các nhà mạng toàn cầu phải thay đổi cách tiếp cận. Các tập đoàn viễn thông không còn coi 5G là nguồn thu chính mà chỉ là nền tảng để triển khai các dịch vụ AI. Công nghệ 5G trở thành công cụ phục vụ trí tuệ nhân tạo chứ không phải là sản phẩm để bán.
Gian hàng của các nhà mạng lớn tại MWC 2026 cho thấy rõ xu hướng này. LG Uplus tại gian 3M11 (Hall 3) trưng bày nền tảng AION (AI Orchestration Nexus) và công nghệ mạng song sinh số. LG áp dụng AI tác tử (AI Agent) vào vận hành mạng, hướng tới giới thiệu công nghệ cho các nhà mạng toàn cầu nhằm mở rộng hợp tác.
SK Telecom tại gian 3I30 (Hall 3) tự định vị là "công ty AI toàn cầu" thay vì nhà mạng truyền thống. Họ giới thiệu trợ lý cá nhân A dot (AI.) cùng chiến lược AI Infra Superhighway (Siêu xa lộ hạ tầng AI). Thông điệp rõ ràng: Viễn thông chỉ là phương tiện, AI mới là đích đến.
| Vụ tấn công SK Telecom: Bài học an ninh mạng cho các nhà mạng viễn thông |
KDDI tại gian 4E20 (Hall 4) công bố chiến lược trung tâm dữ liệu AI toàn cầu với cơ sở mới tại Osaka. Nhà mạng Nhật Bản trình diễn drone AI trực tiếp và ứng dụng AI sinh sản, AI vật lý trong giải pháp bán lẻ.
Nhà mạng NTT Group (Nhật Bản) biến gian hàng 3M29 (Hall 3) thành biển trình diễn AI với các demo bao gồm Network for AI (Mạng lưới cho AI), tầm nhìn 6G nhằm tạo hạ tầng tối ưu cho sự cùng tồn tại của con người, AI và robot. NTT Group cũng giới thiệu vận hành mạng tự trị nhúng AI, nền tảng DOCOMO kết hợp xúc giác thực và AI vật lý để điều khiển robot từ xa, cùng các tác tử AI hỗ trợ cuộc sống hàng ngày.
Chủ tịch kiêm CEO NTT, Akira Shimada nói về tiềm năng của công nghệ quang học IOWN trong việc giảm tiêu thụ điện năng. Ông cho biết doanh nghiệp đang thương mại hóa thiết bị hội tụ quang – điện tử và phát triển máy tính lượng tử quang, những công nghệ thuộc thế hệ sau 5G và cần thiết cho hạ tầng trí tuệ nhân tạo trong tương lai.
Vệ tinh và chủ quyền số định hình tương lai
MWC 2026 bố trí hai phiên thảo luận chính về vấn đề chủ quyền vào ngày 2/3/2026. Phiên đầu tiên diễn ra lúc 13h30 với tên gọi "Sovereignty as Strategy: Building Trusted Ecosystems for the AI Era" (Chủ quyền như một chiến lược: Xây dựng hệ sinh thái đáng tin cậy trong kỷ nguyên AI). Phiên thứ hai tổ chức lúc 16h với chủ đề "What Does Strategic Tech Sovereignty Mean for Europe?" (Chủ quyền công nghệ chiến lược định hình thế nào cho châu Âu?).
 |
| Vệ tinh Trung Quốc đạt tốc độ truyền dữ liệu nhanh gấp 5 lần Starlink với laser 2 watt |
Các quốc gia và doanh nghiệp đều muốn nắm quyền quản lý dữ liệu ngay trên đất nước mình, nhất là những dữ liệu liên quan tới AI và các ứng dụng quan trọng. Để làm được việc này, họ phải rót tiền đầu tư lớn vào hạ tầng đám mây, trung tâm dữ liệu và nền tảng AI. Nhu cầu trên tạo cơ hội kinh doanh cho các công ty cung cấp thiết bị, còn các nhà mạng nhìn thấy nguồn thu mới từ dịch vụ chủ quyền số.
Các dịch vụ truyền thông vệ tinh cũng phát triển mạnh trở lại nhờ công nghệ kết nối trực tiếp từ vệ tinh quỹ đạo thấp xuống điện thoại và thiết bị di động. Starlink của SpaceX, AST SpaceMobile, Lynk Global, Iridium (Hall 7, gian 7H81MR) và Skylo (Congress Square, gian CC79) đều có mặt tại hội nghị để giới thiệu cách thức mang kết nối tới những vùng mà mạng mặt đất không tới được.
Các nhà mạng giờ coi chiến lược mạng phi mặt đất (NTN) là điều quan trọng, từ dịch vụ nối trực tiếp tới thiết bị cho tới việc hợp tác với đối tác vệ tinh để cung cấp băng thông rộng cố định ở vùng ngoài phạm vi phủ sóng thường ngày. Mảng vệ tinh năm nay nổi bật hơn vì giữ vai trò nền tảng trong nhiều kế hoạch bảo vệ chủ quyền số.
Viễn thông tương lai dựa trên 6G, Open RAN và API
Còn bốn năm nữa mới có dịch vụ 6G dựa trên chuẩn 3GPP nhưng chủ đề đã xuất hiện trong phiên thảo luận "6G, Cloud, Edge, AI: The New Power Stack for Industrial Leadership" (6G, đám mây, điện toán biên, trí tuệ nhân tạo: cấu trúc sức mạnh mới cho vai trò dẫn dắt công nghiệp) ngày 2/3 lúc 9h.
Phiên thảo luận cho thấy 6G sẽ gắn chặt với đám mây, điện toán biên và trí tuệ nhân tạo ngay từ khâu thiết kế, thay vì xem đó là phần bổ sung như thời 5G. Người muốn tìm hiểu sâu có thể đến các gian của những hãng sản xuất chip lớn như Qualcomm (Hall 3, gian 3E10), MediaTek (Hall 3, gian 3D10), cùng các doanh nghiệp hạ tầng di động như Ericsson (Hall 2, gian 2O60), Huawei (Hall 1, gian 1H100), Nokia (Hall 3, gian 3B20) và Samsung Networks (Hall 2, gian 2M20).
Open RAN vẫn thu hút sự quan tâm mạnh với Hội nghị thượng đỉnh O-RAN ALLIANCE "Capturing Open, AI-enabled RAN Opportunities Today and in Tomorrow's Open 6G" (Nắm bắt cơ hội RAN mở hỗ trợ AI hôm nay và trong 6G mở ngày mai) kéo dài bốn giờ từ 9h đến 13h ngày 3/3/2026. Hội nghị quy tụ nhiều diễn giả điều hành từ nhà mạng và nhà cung cấp lớn, cho thấy Open RAN vẫn đóng vai trò quan trọng trong kiến trúc 6G đang hình thành.
| Viettel công bố lộ trình nghiên cứu phát triển 6G |
Năm 2026, Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) lần thứ chín tham dự MWC. Viettel mang thông điệp đưa công nghệ Việt ra toàn cầu, giới thiệu hệ sinh thái sản phẩm tự phát triển tại gian Hall 4, vị trí 4E30 với ba nội dung chính: hệ sinh thái 5G Open RAN toàn diện, giải pháp lối sống số an toàn và hợp tác phát triển các công nghệ mới như thiết bị bay không người lái, robot, vệ tinh.
API mạng trở thành chủ đề được bàn luận nhiều tại các gian trưng bày, dù không xuất hiện nhiều trong chương trình thảo luận công khai. API cho phép nhà mạng mở một phần năng lực của mạng như định vị, bảo đảm chất lượng dịch vụ, xác thực người dùng để các nhà phát triển ứng dụng bên ngoài khai thác và trả phí.
Nokia và Telefónica vừa công bố hợp tác về trí tuệ nhân tạo dạng tác tử kết hợp API mạng. Khách tham quan có thể tìm hiểu tại gian của hai doanh nghiệp ở Hall 3.
Aduna, liên doanh API mạng do khoảng 12 nhà mạng lớn góp vốn, cũng tham gia triển lãm tại Hall 3, gian 3A28PEx. Nhiều doanh nghiệp viễn thông đã rót vốn cho API mạng vì cơ hội tăng trưởng chỉ còn trong một đến hai năm tới. Nếu chậm chân, các nền tảng công nghệ lớn có thể chiếm lĩnh vai trò trung gian và làm giảm vị thế của nhà mạng trong chuỗi giá trị số.
Nhà cung cấp thiết bị đặt cược vào AI
Supermicro tại gian 2D35 (Hall 2) trưng bày loạt giải pháp hạ tầng cho phép các nhà mạng viễn thông và doanh nghiệp tăng tốc áp dụng và kiếm tiền từ AI. Với trung tâm dữ liệu và nhà máy AI, Supermicro cung cấp cụm AI hiệu năng cao triển khai trong vài tuần, kết hợp điện toán GPU dày đặc, mạng tăng tốc và lưu trữ linh hoạt với công nghệ NVIDIA như NVIDIA HGX B300 và GB300 NVL72.
Triển khai trí tuệ nhân tạo tại hiện trường cần năng lực tính toán phân tán trên toàn mạng để xử lý dữ liệu độ trễ thấp ngay tại biên, nơi dữ liệu phát sinh. Các máy chủ gọn nhẹ, tiết kiệm điện như hệ thống DU độ sâu ngắn của Supermicro dùng NVIDIA Grace CPU C1 và hỗ trợ NVIDIA L4 GPU giúp nhà mạng đẩy nhanh việc đưa trí tuệ nhân tạo vào vận hành trên toàn mạng.
Tại gian 2F30, Hall 2, Red Hat giới thiệu nền tảng chung bảo đảm vận hành thống nhất và kích hoạt cấu trúc linh hoạt để triển khai mạng cùng nhiều loại khối lượng xử lý ở quy mô lớn, tốc độ cao trên mọi môi trường, từ trung tâm dữ liệu tại chỗ đến đám mây công cộng, hạ tầng đám mây do quốc gia làm chủ và biên phân tán xa.
Nền tảng đám mây và trí tuệ nhân tạo gốc của Red Hat chuyển cách vận hành mạng từ xử lý sự cố thụ động sang quản trị chủ động, dựa trên tự động hóa và điều phối có tích hợp trí tuệ nhân tạo trên các miền mạng
Tại gian 2F25, Hall 2, Wind River giới thiệu công nghệ kích hoạt trí tuệ nhân tạo ở biên cho mạng truy nhập vô tuyến, mạng lõi, hạ tầng công nghệ thông tin viễn thông và môi trường doanh nghiệp. Gian hàng trình diễn nhiều mô hình tương tác như tự động hóa vận hành để tối ưu hiệu năng mạng đầu cuối, chuyển đổi hạ tầng đám mây tăng tốc giúp triển khai nhanh các khối lượng xử lý, kể cả trí tuệ nhân tạo, trên mạng 5G và mạng lõi, di chuyển máy ảo quy mô lớn qua hàng nghìn điểm, cùng mô hình AI-RAN cho phép hợp nhất khối lượng xử lý trí tuệ nhân tạo và mạng truy nhập vô tuyến trên một nền tảng biên duy nhất.
MWC Barcelona 2026 khẳng định hướng chuyển dịch của ngành: viễn thông chuyển từ bán dung lượng đường truyền sang cung cấp nền tảng thông minh. Nhà mạng không thể dừng ở vai trò bán hạ tầng kết nối mà phải trở thành đối tác công nghệ, tích hợp trí tuệ nhân tạo, đám mây, an toàn thông tin và phân tích dữ liệu trong hệ sinh thái dịch vụ số.
 |
| Hạ tầng số Việt Nam bứt phá nhưng chưa tạo giá trị xứng tầm |
Các nhà mạng hàng đầu như SK Telecom, LG Uplus, KDDI và NTT đã đi trước bằng cách tự định nghĩa lại mình là công ty AI thay vì công ty viễn thông. Họ sử dụng mạng 5G như công cụ phục vụ AI chứ không cố bán 5G như sản phẩm độc lập.
Chủ quyền số và vệ tinh đang nổi lên như hai trụ cột mới của ngành. Chủ quyền số mở ra nguồn thu từ nhu cầu quản lý và lưu trữ dữ liệu trong nước. Vệ tinh giúp phủ sóng tại vùng xa, hải đảo và khu vực khó kéo cáp, nơi mạng mặt đất chưa vươn tới, với chi phí phù hợp hơn.
Công nghệ 6G còn ở phía trước nhưng các nhà mạng và doanh nghiệp thiết bị đã bắt đầu định hình cấu trúc dựa trên kinh nghiệm từ 5G: tích hợp trí tuệ nhân tạo, đám mây và điện toán biên ngay từ đầu thay vì ghép thêm về sau. Mạng truy nhập vô tuyến mở và giao diện lập trình mạng được xem là hai công nghệ then chốt để hiện thực hóa hướng đi này, nội dung được thảo luận rộng tại MWC Barcelona 2026.
Bốn ngày từ 2 đến 5/3 tại Barcelona đang định hình lại bản đồ cạnh tranh viễn thông toàn cầu. Câu hỏi trọng tâm không còn là “5G đạt tốc độ bao nhiêu?” mà chuyển sang “Trí tuệ nhân tạo tự động hóa mạng ra sao?”, “Hạ tầng đám mây do quốc gia làm chủ bảo vệ dữ liệu thế nào?” và “Nhà mạng tạo nguồn thu mới từ đâu?”. Doanh nghiệp nào giải được các bài toán này sẽ nắm lợi thế trong thập kỷ tới, xu hướng thể hiện rõ tại MWC Barcelona 2026.
 Công nghệ Việt hiện diện tại sự kiện lớn nhất ngành di động 22 sản phẩm gồm hệ thống 5G, chip, trạm BTS trên không, trợ lý ảo, do Viettel phát triển được mang đến MWC 2025 tại ... |
 MWC Thượng Hải 2025 hội tụ AI và 5G thay đổi ngành công nghiệp Sự kiện công nghệ di động lớn nhất châu Á MWC Thượng Hải 2025 diễn ra từ 18-20/6 tại Trung tâm Triển lãm Quốc tế ... |
 Nhà mạng Hutchison công bố chiến lược tạo doanh thu từ 5G Nhà mạng Hutchison Telecommunications Hong Kong đạt 99% phủ sóng 5G và triển khai chiến lược tạo doanh thu mạng 5G thông qua dịch vụ ... |
Tấn Phong