Mặt trăng có lực hấp dẫn mạnh đến mức có thể gây ra động đất trên Trái đất
Lực hấp dẫn của Mặt trăng tác động liên tục lên Trái đất. Đặc biệt, lực hấp dẫn này ảnh hưởng đến thủy triều trên Trái đất, gây ra sự dâng lên và hạ xuống của mực nước biển trên hành tinh.
Nghiên cứu đã chỉ ra rằng Mặt trăng cũng có thể tạo ra động đất trên Trái đất. Trong 20 năm qua, với sự phát triển của các bộ dữ liệu lớn, ảnh hưởng của Mặt trăng đã được phát hiện trong dữ liệu. Có những trường hợp cho thấy Mặt trăng đã đóng góp vào việc xảy ra các trận động đất trên khắp thế giới.
Một nơi mà tác động của Mặt trăng rõ ràng là trong các trận động đất dưới nước, đặc biệt là do sức hút của Mặt trăng đối với các đại dương. Các nghiên cứu đã phát hiện rằng các trận động đất dọc theo các đường đứt gãy dưới nước có xu hướng tuân theo thủy triều của đại dương.
Một nghiên cứu trên tạp chí Science đã tìm ra rằng sức nặng của đại dương ảnh hưởng đến khoang magma của núi lửa. Khi thủy triều rút, ít nước ép xuống khoang magma hơn, khiến khoang này phồng lên và tạo thêm áp lực lên đường đứt gãy, gây ra động đất.
Ông Chris Scholtz, nhà địa chất học kiêm giáo sư danh dự về khoa học Trái đất và môi trường tại Trường Khí hậu Columbia và nhóm của ông bắt đầu nghiên cứu: Làm thế nào Mặt trăng có thể phát huy sức mạnh của nó đối với các trận động đất ở núi lửa Axial trên sườn núi Juan de Fuca, ngoài khơi bờ biển phía tây của Mỹ.
Ông Scholtz cho biết các trận động đất ở đây có khả năng xảy ra cao gấp 10 lần khi thủy triều rút.
Nghiên cứu của họ, được công bố trên tạp chí Nature Communications, đã tìm ra lời giải thích cho mối liên hệ giữa Mặt trăng và động đất: sức nặng của đại dương đè lên khoang magma của núi lửa.
"Thủy triều đang thực sự làm cho khoang magma phồng lên và xẹp xuống. Đó là nguyên do gây ra động đất", ông Scholtz nói.
Khi thủy triều xuống, ít nước ép xuống khoang hơn, sau đó khoang này sẽ phồng lên. Điều này lại gây thêm áp lực lên đường đứt gãy và tạo ra động đất.
Mặt trăng không chỉ gây ra sự tàn phá ở các đại dương mà còn gây những đợt "thủy triều" nhỏ nhưng quan trọng trong đá.
"Thủy triều trên đá cũng giống như thủy triều ở đại dương, nhưng biên độ chuyển động rất nhỏ. Bạn có thể đo mật độ thủy triều bằng một dụng cụ rất nhạy cảm. Nhưng bạn không thể nhận thấy nó," ông Scholtz cho biết.
Ông Davide Zaccagnino, nghiên cứu sinh tiến sĩ địa vật lý tại Đại học Sapienza của Rome (Ý), cho biết những đợt thủy triều này có thể làm Trái đất biến dạng khoảng 56cm theo chiều dọc và khoảng 28cm theo chiều ngang mỗi ngày.
“Trong khi chất lỏng có thể chảy, đá chỉ có thể thay đổi một chút hình dạng của chúng theo cường độ và hướng của nhiễu loạn thủy triều, điều này thúc đẩy sự tích tụ ứng suất”, ông Zaccagnino giải thích.
Nếu đá đã bị ứng suất quá mức do tác động của lực kiến tạo, thì ngay cả một ứng suất nhỏ do lực kéo của Mặt trăng cũng có thể là "cọng rơm làm gãy lưng lạc đà" tạo ra vết nứt trên đá, ông nói thêm.
"Nếu các tảng đá xung quanh cũng không ổn định, vết đứt gãy có thể tăng tốc tạo ra các mảng đứt gãy lớn. Hậu quả cuối cùng là một trận động đất", ông Zaccagnino nói.
Như vậy, Mặt trăng có lực hấp dẫn mạnh đủ để tác động đến Trái đất và có thể gây ra động đất. Sự ảnh hưởng này thường rõ rệt trong thủy triều và cũng có thể tạo ra động đất dưới nước và trên đá.
