Tiềm năng và cơ hội của thương mại điện tử xuyên biên giới tại Việt Nam

Hội nghị Thương mại Điện tử xuyên biên giới với chủ đề “Tinh hoa châu Á - Bứt phá toàn cầu” do Amazon Global Selling và Cục Thương mại điện tử & Kinh tế số Việt Nam đồng tổ chức tại Hà Nội và TP.HCM. Tại sự kiện, Amazon Global Selling Việt Nam đã chia sẻ về xu hướng thương mại điện tử xuyên biên giới nói chung cũng như các hoạt động của Amazon.

Tiềm năng và dư địa của thương mại điện tử

Theo Báo cáo “Người bán hàng địa phương, Khách tiêu dùng toàn cầu năm 2022: Nắm bắt cơ hội xuất khẩu qua TMĐT tại Việt Nam", do công ty tư vấn Access Partnership thực hiện, ước tính trong năm 2022, giá trị xuất khẩu qua thương mại điện tử (TMĐT) của Việt Nam đạt khoảng 80 ngàn tỷ đồng. Cũng theo báo cáo, kim ngạch xuất khẩu thông qua TMĐT của Việt Nam có thể đạt đến gần 300 ngàn tỷ đồng vào năm 2027 nếu doanh nghiệp (DN) trong nước được hỗ trợ để đẩy nhanh tốc độ xuất khẩu thông qua TMĐT.

Ông Gijae Seong - Giám đốc Điều hành Amazon Global Selling Việt Nam cho rằng, tiềm năng và dư địa của xuất khẩu qua TMĐT cho doanh nghiệp Việt Nam còn rất lớn. Vấn đề là cần một tạo ra một sự hỗ trợ toàn diện, kịp thời và hiệu quả từ nhiều bên liên quan như các cơ quan chính phủ, nhà hoạch định chính sách, các đơn vị cung cấp dịch vụ trong ngành và cả Amazon Global Selling, để thúc đẩy và trang bị kiến thức, thông tin, kỹ năng, công cụ hỗ trợ cho các DN. Từ đó cùng nền kinh tế trong nước, xuất khẩu bán lẻ qua TMĐT có thể đạt được giá trị tiềm năng gần 296.3 nghìn tỷ đồng như nghiên cứu đã công bố.

Một báo cáo khác do Amazon thực hiện, 2022 là năm nhiều thách thức với những biến động trên toàn cầu, số lượng DN Việt Nam tham gia Amazon vẫn tăng trưởng lên đến 80% và tổng kim ngạch xuất khẩu của các DN Việt Nam thông qua Amazon cũng tăng 45%. Số lượng doanh nghiệp tham gia lẫn giá trị xuất khẩu từ Việt Nam trên Amazon đều tăng đáng kể, cho thấy sự phát triển thương mại điện tử xuyên biên giới (TMĐT XBG) của Việt Nam trong những năm vừa qua và tiềm năng vẫn còn phía trước.

Ông Gijae Seong, Giám đốc Điều hành Amazon Global Selling Việt Nam

Dù chưa có con số tổng kết chính thức về thị trường TMĐT XBG tại Việt Nam cho các tháng đầu năm 2023 nhưng các chuyên gia nhận thấy, tín hiệu tăng trưởng tích cực về số lượng doanh nghiệp địa phương tham gia Amazon, sự nghiêm túc và tăng trưởng kinh doanh của DN Việt trên các gian hàng của Amazon trên các thị trường quốc tế.

Năm 2023, tình hình nhìn chung đã tương đối ổn so với những năm đại dịch. Một điểm có thể được xem là “động thái” giúp bình ổn và giảm bớt khó khăn cho DN khi xuất khẩu - đó là chi phí vận chuyển, logistic xuyên biên giới đã giảm nhiệt sau những năm biến động bởi tình hình dịch bệnh kéo dài.

Phía Amazon cũng nỗ lực kết nối, giới thiệu thêm nhiều các đơn vị cung cấp dịch vụ về hậu cần, tư vấn… để giúp DN tối ưu chi phí và tăng kinh nghiệm TMĐT XBG.

Biến xuất khẩu online dần trở thành một mũi nhọn

Giám đốc Điều hành Amazon Global Selling Việt Nam nhận định: “Tiềm năng và cơ hội thì có lẽ đã nhìn thấy được, chúng tôi đang nỗ lực tạo ra một hệ thống hỗ trợ toàn diện hơn, hiệu quả hơn, chuyên nghiệp hơn cho DN Việt trên sân chơi này. Chính vì vậy, chúng tôi đã cùng Cục TMĐT và Kinh tế số Việt Nam - thuộc Bộ Công thương tổ chức sự kiện này, đồng thời kết nối 14 nhà cung cấp dịch vụ thuộc nhiều mảng dịch vụ khác nhau để cùng nhau hỗ trợ và thúc đẩy DN Việt.

Năm nay, chúng tôi cũng mong muốn tạo ra sự kết nối giữa các nhà bán hàng xuyên quốc gia, liên kết các cộng đồng nhà bán hàng ở các nước khác nhau để cùng nhau chia sẻ kinh nghiệm.

Ở Việt Nam chúng ta có câu: “Mua có bạn, bán có phường”. Amazon Global Selling cũng mong rằng: các nhà bán hàng Việt Nam sẽ nhận thấy được đây là một ngành nghề được quan tâm và có sự cộng hưởng từ các nhà bán hàng trong khu vực và trên toàn thế giới.

Với việc học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia như Hàn Quốc có tốc độ phát triển TMĐT hàng đầu thế giới, Trung Quốc với kinh nghiệm 10 năm về xuất khẩu online, hay Singapore với các nhà bán hàng sở hữu các thương hiệu quốc tế bài bản, các nhà bán hàng từ Việt Nam chắc chắn sẽ nhận được những chia sẻ kinh nghiệm thực chiến giá trị và hữu ích” - đại diện Amazon Global Selling Việt Nam, chia sẻ.

Việt Nam vẫn đang ở giai đoạn đầu của câu chuyện chuyển đổi từ xuất khẩu truyền thống sang xuất khẩu online. Cần thêm thời gian cùng với nỗ lực từ nhiều bên để hoàn thiện môi trường kinh doanh, tạo điều kiện cho DN để khai thác cơ hội và biến xuất khẩu online dần trở thành một mũi nhọn xuất khẩu mới cho đất nước.

Hiện nay, vai trò của Amazon là lắng nghe, tổng hợp các trải nghiệm thực tế của DN khi xuất khẩu online, những thách thức, rào cản họ gặp phải. Từ đó, ghi nhận để chia sẻ với các đơn vị, cơ quan chính phủ để cùng lắng nghe, tìm ra giải pháp và hoàn thiện thêm. Đồng thời, phía Amazon cũng cung cấp cho doanh nghiệp các công cụ, chương trình, dịch vụ để hỗ trợ họ trong quá trình bắt đầu và phát triển kinh doanh quốc tế.

Việt Nam là nước có thế mạnh nông sản. Đối với TMĐT XBG, hàng hóa sẽ phải đi một quãng đường dài, phải lưu kho chờ đến khi khách đặt hàng, DN phải tính toán đến chi phí lưu kho, thời gian hết hạn của sản phẩm

Do đó, các sản phẩm nông sản tươi, kích thước nặng hay cồng kềnh không có nhiều lợi thế ở mảng xuất khẩu bán lẻ B2C online. Hiện nay, các sản phẩm nông sản chế biến hoặc sấy khô như các loại hạt, trái cây sấy khô, bánh tráng, snack làm từ gạo, hay rong nho sấy khô sẽ có lợi thế.

DN cần đảm bảo được các sản phẩm có thời hạn sử dụng dài, tránh việc phải hoàn lại về nơi xuất khẩu. Ngoài ra, cần cân nhắc đến khác biệt về nhiệt độ tại từng thị trường hay từng mùa làm ảnh hưởng đến chất lượng hàng hóa.

“Tôi cũng quan sát thấy nhiều DN sản xuất và kinh doanh sản phẩm nông sản thường luôn gắn thông điệp Made-in-Vietnam. Chúng tôi hiểu sự tự hào về nguồn gốc và xuất xứ sản phẩm. Tuy nhiên, đây chưa chắc đã là cách tiếp thị tối ưu với khách hàng quốc tế.

Thay vì nói về những thứ chúng ta có là gạo Made-in-Vietnam, cà phê Made-in-Vietnam, trước đó, hãy nói với khách hàng về những gì họ đang tìm kiếm. Sau đó, câu chuyện nguồn gốc sản phẩm mới có thêm giá trị cho người tiêu dùng.

Chúng ta hãy mở rộng hơn ngoài những câu chuyện truyền thống, hãy nói những câu chuyện mang tính toàn cầu hơn. Khách hàng đang cần cái gì, đang tìm kiếm điều gì - sản phẩm organic hay sản phẩm thân thiện môi trường, hay bất kỳ tính năng nào.

Đây là cách để nông sản Việt Nam hoà vào dòng chảy hiện nay, từng bước toàn cầu hoá, một cách công bằng, sòng phẳng, để rộng mở các cơ hội cho nông sản Việt Nam và các sản phẩm tiêu dùng nói chung ở sân chơi TMĐT XBG” - Giám đốc Điều hành Amazon Global Selling Việt Nam nhấn mạnh.