Amazon đã rót tiền xây dựng mạng lưới vệ tinh riêng mang tên Amazon Leo, trước đây gọi là Project Kuiper, trong nhiều năm liên tục và bắt đầu đưa các vệ tinh sản xuất thực sự lên quỹ đạo từ năm ngoái. Tuy nhiên, tốc độ triển khai hiện tại vẫn chưa đủ mục tiêu mà Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ FCC đặt ra, khi tập đoàn phải phóng khoảng 1.600 vệ tinh trước thời hạn tháng 7/2026 để duy trì giấy phép khai thác, dù về dài hạn Amazon có quyền phóng tối đa 3.236 vệ tinh. Áp lực kép về thời gian và quy mô đó đẩy Amazon đến quyết định mua lại GlobalStar, tập đoàn sở hữu sẵn những gì Amazon cần nhất.
 |
| Ảnh minh họa |
Theo Financial Times, thương vụ trên nằm trong tham vọng lớn hơn của Amazon nhằm biến Amazon Leo thành đối thủ cạnh tranh trực tiếp với Starlink, mạng vệ tinh thuộc SpaceX của tỷ phú Elon Musk hiện vận hành khoảng 10.000 vệ tinh LEO cùng khoảng 650 vệ tinh thiết kế chuyên dụng cho dịch vụ kết nối trực tiếp tới smartphone mà không cần thiết bị thu phát riêng.
| SpaceX được triển khai thêm 7.500 vệ tinh internet toàn cầu |
GlobalStar ra đời từ năm 1991 do Loral và Qualcomm cùng góp vốn thành lập, trải qua tái cơ cấu toàn diện vào năm 2004, công ty hiện vận hành chòm sao vệ tinh thế hệ hai gồm 25 vệ tinh, cung cấp dịch vụ thoại, kết nối Internet vạn vật (IoT) và dịch vụ an toàn cá nhân trên phạm vi toàn cầu.
Theo số liệu GlobalStar công bố, công ty sở hữu mạng lưới 24 trạm mặt đất phân bổ khắp các châu lục và giấy phép phổ tần tại hơn 120 quốc gia. Toàn bộ hạ tầng pháp lý và vật lý đó giúp Amazon Leo rút ngắn nhiều năm phát triển, đặc biệt khi xin cấp phép phổ tần tại mỗi quốc gia cực tốn kém, kéo dài và không có kết quả nào được bảo đảm trước.
Về mặt tài chính, GlobalStar ghi nhận doanh thu cả năm 2025 đạt 273 triệu USD, tăng 9% so với năm 2024, và lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh đạt 7,4 triệu USD, đảo ngược hoàn toàn khoản lỗ vận hành ghi nhận trong năm trước đó.
Ngay khi thông tin đàm phán rò rỉ, cổ phiếu GlobalStar tăng gần 11% lên mức 75,72 USD trên sàn Nasdaq trong phiên giao dịch trước giờ chính thức ngày thứ Năm, đẩy vốn hóa thị trường của công ty lên khoảng 9,8 tỷ USD, theo dữ liệu được Financial Times ghi nhận. Đây là mức tăng phản ánh kỳ vọng rất lớn của giới đầu tư vào khả năng thương vụ thành công, và nếu Amazon chính thức xác nhận, phần bù kiểm soát mà bên mua thường phải trả sẽ kéo định giá thực tế của thỏa thuận lên cao hơn con số vốn hóa hiện tại.
 |
| Amazon thuê SpaceX phóng vệ tinh internet Kuiper |
Trước đó, tháng 10 năm ngoái, chính SpaceX từng được thị trường nhắc đến như một bên có ý định mua lại GlobalStar, song không có thỏa thuận nào được hoàn tất. Giới phân tích nhận định SpaceX khó lòng thực hiện một thương vụ M&A lớn trong giai đoạn chuẩn bị phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng, vì áp lực minh bạch tài chính và quản trị sẽ làm phức tạp thêm bất kỳ cấu trúc mua lại nào.
Theo Financial Times, Apple hiện nắm giữ 20% cổ phần GlobalStar sau khoản đầu tư 1,5 tỷ USD thực hiện vào tháng 10/2024. Apple vừa là cổ đông tài chính vừa là đối tác chiến lược dài hạn, khi tập đoàn Cupertino dựa vào năng lực mạng của GlobalStar để vận hành tính năng Emergency SoS, cho phép người dùng liên lạc khẩn cấp qua vệ tinh khi không có sóng di động hay Wi-Fi. Tính năng này ra mắt lần đầu trên iPhone 14 và tiếp tục xuất hiện trên mọi dòng iPhone kể từ đó.
Thương vụ Amazon nhắm vào GlobalStar hé lộ xu thế lớn hơn đang định hình lại ngành viễn thông vệ tinh toàn cầu, khi các tập đoàn công nghệ hàng đầu chạy đua kiểm soát cơ sở hạ tầng quỹ đạo thấp trước khi thị trường này định hình cụ thể. Giấy phép phổ tần và mạng lưới trạm mặt đất ngày càng trở thành lợi thế cạnh tranh không thể sao chép trong ngắn hạn, khiến các tài sản như GlobalStar mang giá trị chiến lược mà không con số tài chính nào đo đếm được.
Amazon Leo dự kiến ra mắt dịch vụ thương mại vào cuối năm nay, song Starlink vẫn chiếm ưu thế hơn Amazon về số lượng vệ tinh, vùng phủ sóng và hệ sinh thái người dùng.
 GSMA: Quy định quản lý vệ tinh LEO toàn cầu chưa theo kịp thực tế Hiệp hội Di động Toàn cầu (GSMA) cho biết hầu hết cơ quan quản lý của các quốc gia trên thế giới chưa có công ... |
 Internet vệ tinh Starlink vào lớp học vùng sâu, thực tế ra sao? Vệ tinh quỹ đạo thấp Starlink đang hiện thực hóa những gì mà nhiều thập kỷ đầu tư hạ tầng truyền thống chưa làm được, ... |
 Starlink và mạng vệ tinh LEO đang thay đổi y tế từ xa Hàng chục triệu người ở rừng Amazon, vùng núi Appalachia (Hoa Kỳ), các trạm y tế ven đường Kenya và cộng đồng bản địa Alaska ... |
