Cuộc đua không gian giữa Mỹ và Trung Quốc đã thu hút sự quan tâm lớn, khi tốc độ phát triển công nghệ không gian của Trung Quốc và tham vọng của họ đã khiến Mỹ cảm thấy lo ngại. Các chuyên gia gọi đây là một 'cuộc chạy đua không gian' mới, với các quốc gia không chỉ đơn giản muốn đặt chân lên Mặt trăng như thời Chiến tranh Lạnh, mà còn đang tìm kiếm và kiểm soát các nguồn tài nguyên.
Tàu Hằng Nga 6 được phóng từ bãi phóng Văn Xương ở duyên hải đảo Hải Nam, miền Nam Trung Quốc - Ảnh: Reuters.
Trung Quốc vừa tiến hành thành công việc phóng tàu vũ trụ Hằng Nga 6 để khám phá phần không nhìn thấy được của Mặt trăng. Tàu thăm dò này sẽ thực hiện sứ mệnh lấy mẫu từ vùng tối của Mặt trăng và đưa trở về Trái Đất. Trước đó, họ đã phóng tàu Thần Châu 18 để đưa ba nhà du hành lên Trạm vũ trụ Thiên Cung thực hiện sứ mệnh kéo dài 6 tháng.
Tuy nhiên, việc thu thập mẫu đá từ Mặt trăng và đánh giá khả năng sống sót của loài ngựa vằn không phải là mục tiêu chính trong chương trình không gian của Trung Quốc. Thực tế, họ đang tập trung vào việc tìm kiếm và kiểm soát các nguồn tài nguyên, như nước, và đang phát triển công nghệ nhanh chóng để đạt được điều này. Điều này khiến Mỹ cảm thấy lo ngại, đặc biệt khi giám đốc NASA, ông Bill Nelson, gọi đây là một "cuộc đua" trở lại Mặt trăng, với phần lớn chương trình không gian dân sự của Trung Quốc được cho là phục vụ mục đích quân sự.
Mỹ và Trung Quốc đang phát triển các trạm vũ trụ riêng biệt cho Mặt trăng. Chương trình Artemis của Mỹ bao gồm kế hoạch xây dựng trạm không gian "Lunar Gateway", trong khi Trung Quốc và Nga đã công bố kế hoạch hợp tác xây dựng một trạm nghiên cứu chung. Nhưng trong khi Mỹ không quan tâm đến việc sở hữu Mặt trăng vì họ đã từng đặt chân lên đó, Trung Quốc muốn dẫn đầu và độc quyền về tài nguyên để chiếm lợi thế trong chương trình khám phá không gian trong tương lai.
Cuộc đua không gian giữa hai quốc gia này không chỉ là về việc đạt được một mục tiêu cụ thể như đặt cờ hoặc thu thập mẫu vật, mà còn về việc thiết lập một sự hiện diện bền vững và kiên cường trong một môi trường vô cùng thách thức. Mỹ được cho là đang tập hợp các đồng minh để đảm bảo họ không bị đánh bại trong cuộc đua này, nhưng cuộc đua này chỉ mới bắt đầu, và sẽ tiếp tục thu hút sự chú ý của cả thế giới.
Các nhà khoa học tại Viện Heinz Nixdorf, Đại học Paderborn (Đức) vừa phát triển chip silicon-germanium xác lập tổ hợp tốc độ lấy mẫu và băng thông cao nhất thế giới trong mạch theo dõi và giữ. Con chip này xử lý hơn 500 gigabit mỗi giây trên một kênh đơn, mở ra tiềm năng ứng dụng lớn cho mạng truyền thông thế hệ mới, hệ thống trí tuệ nhân tạo và trung tâm dữ liệu tốc độ cao.
Nhóm nghiên cứu từ Cleveland Clinic, RIKEN và IBM vừa công bố kết quả mô phỏng hóa học lượng tử-cổ điển lớn nhất từ trước đến nay, với hệ thống protein-ligand vượt mốc 12.000 nguyên tử. Thành tựu này sử dụng 94 qubit trên hai bộ xử lý lượng tử, kết hợp siêu máy tính Fugaku của Nhật Bản, mở ra hướng đi mới cho nghiên cứu dược phẩm và sinh học phân tử ở quy mô thực tế.
Trong bối cảnh nhiều quốc gia đẩy mạnh đầu tư vào hạ tầng dữ liệu sinh học, việc xây dựng cơ sở dữ liệu DNA cho sinh vật biển tại Việt Nam được xác định là bước đi quan trọng nhằm nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học cơ bản, đồng thời tạo nền tảng cho các hướng nghiên cứu liên ngành trong dài hạn.
Nhóm nghiên cứu Đại học Minnesota chứng minh kim loại có thể thay đổi hành vi điện tử khi kiểm soát độ dày màng ở thang nanomet. Công trình công bố trên Nature Communications mở ra cách thiết kế vật liệu bán dẫn hoàn toàn mới, không cần thay đổi thành phần hóa học.
Trong bối cảnh các cơ quan vũ trụ và doanh nghiệp tư nhân đẩy mạnh kế hoạch xây dựng căn cứ lâu dài trên Mặt trăng, bài toán hạ tầng bền vững đang trở thành thách thức then chốt. Việc vận chuyển vật liệu từ Trái đất lên không gian không chỉ tốn kém mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro kỹ thuật, đòi hỏi những giải pháp mang tính đột phá.
