Tiến sĩ Anukriti Mathur (trước) và Callum Kay tại phòng thí nghiệm trường Đại học Quốc gia Australia. Ảnh: anu.edu.au
Nghiên cứu, do các nhà khoa học thuộc trường Đại học Quốc gia Australia (ANU) thực hiện và công bố ngày 20/4, đã phát hiện rằng có thể sử dụng protein NLRP3 - một cảm biến miễn dịch có trong tế bào miễn dịch của trung tâm thần kinh hay còn gọi là tiểu thần kinh đệm - làm "vũ khí" chống lại vi khuẩn Clostridium perfringens. Loại vi khuẩn này thường gây ngộ độc thực phẩm nhưng cũng có thể gây ra các triệu chứng nhiễm trùng dẫn tới tử vong như hoại tử.
Trong những trường hợp nghiêm trọng, loại vi khuẩn này sản sinh ra 2 độc tố, trong đó một độc tố đục lỗ trên bề mặt tế bào, độc tố còn lại phá hủy cấu trúc bên trong tế bào. Các nhà nghiên cứu mô tả protein NLRP3 có khả năng phát hiện các độc tố này - như một thiết bị báo cháy.
Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cũng phát hiện NLRP3 có thể hoạt động rất mạnh và gây ra phản ứng quá mức của cơ thể khiến các cơ chế đảm bảo an toàn cho cơ thể ngừng hoạt động, gây ra các tình trạng có thể đe dọa tính mạng như nhiễm trùng.
Nghiên cứu do các nhà khoa học Anukriti Mathur và Callum Kay tại Trường Nghiên cứu Y khoa John Curtin (JCSMR) thuộc ANU chủ trì thực hiện. Nhóm nghiên cứu đã sử dụng thuốc để giảm phản ứng do NLRP3 kích hoạt, qua đó giải mã các cơ chế báo động của protein này khi phát hiện độc tố.
Theo các nhà khoa học, bằng cách hiểu rõ vai trò của NLRP3 trong việc phát hiện các độc tố chết người và các cơ chế phòng vệ mà protein này kích hoạt để bảo vệ cơ thể, các nhà khoa học có thể bắt đầu phát triển các kỹ thuật mới nhắm vào NLRP3 và làm giảm phản ứng quá mức của cơ thể do protein này gây ra. Điều này không chỉ giúp ngăn cơ thể kích hoạt các phản ứng cực đoan đối với nhiễm trùng và có thể dẫn tới tử vong, mà còn có thể giúp tìm ra những cách mới đối phó với vi khuẩn và có thể phát triển các phương pháp điều trị mới.
Trong thông cáo báo chí ngày 20/4, bà Mathur nhấn mạnh tỉ lệ tử vong do hoại tử cơ gây ra bởi vi khuẩn Clostridium perfringens hiện vẫn ở mức cao đáng báo động, hơn 50%. Các nhà khoa học kỳ vọng phát hiện mới nói trên sẽ giúp phát triển các liệu pháp mới đánh bại vi khuẩn này.
