Phát hiện quan trọng từ nghiên cứu liên Quốc gia
Nhóm nghiên cứu đến từ Đại học Ateneo de Manila (Philippines) và Đại học Malaysia Sawawak (Malaysia) đã có những phát hiện đột phá trong quá trình khảo sát tại hai vùng biển chiến lược:
- Vịnh Bacoor: Nơi cung cấp trai biển cho thủ đô Manila và các tỉnh lân cận
- Vịnh Pagbilao: Khu vực nuôi hàu Magallana bilineata
Từ 15 chủng Pseudo-nitzschia được phân lập và nghiên cứu, hai loài đáng chú ý được xác định có khả năng sản xuất axit domoic:
- Pseudo-nitzschia pungens
- Pseudo-nitzschia brasiliana (lần đầu tiên được phát hiện tại đảo Luzon)
Mối nguy hiểm tiềm ẩn từ Axit Domoic
Trong số hàng triệu loài tảo cát, chỉ có 28 loài thuộc chi Pseudo-nitzschia có khả năng sản sinh độc tố thần kinh axit domoic. Độc tố này có thể:
- Tích tụ trong động vật có vỏ, cá mòi và cá cơm
- Gây ra các triệu chứng từ nhẹ đến nghiêm trọng như:
- Nôn mửa và tiêu chảy
- Mất trí nhớ
- Trong trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn đến tử vong
Bài học từ quá khứ
Năm 1987, 3 người chết và ít nhất 100 người nhập viện tại đảo Prince Edward (Canada) vì ngộ độc động vật thân mềm, trong đó có hải sản chứa axit domoic gây mất trí nhớ ngắn hạn vĩnh viễn. Thảm họa này được cho là có nguồn gốc từ vẹm xanh Mytulis edulis.
Kể từ đó, ngành công nghiệp hải sản đã giám sát chặt sự nở hoa của tảo Pseudo-nitzschia. Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu cho rằng cần nghiên cứu nhiều hơn tại Philippines, sau khi phát hiện các loài tảo cát gây mất trí nhớ trong động vật có vỏ từ các khu nuôi hải sản ngoài khơi đảo Luzon.
Trước nghiên cứu này, có 2 nghiên cứu khác khảo sát sự hiện diện của Pseudo-nitzschia tại Philippines, trong đó một nghiên cứu phát hiện axit domoic cao gấp 4 lần mức an toàn trong mô động vật có vỏ ở vịnh Masinloc của đảo Luzon.
Gần đây nhất là vào tháng 5-2023, một đợt nở hoa của nhiều loại tảo đã được phát hiện gần Pangasinan, đảo Luzon.
Nhóm nghiên cứu hy vọng phát hiện của họ có thể giúp các nhà sản xuất hải sản giám sát tình trạng tảo nở hoa có hại trong tương lai, và hạn chế các đợt bùng phát ngộ độc gây mất trí nhớ ở động vật có vỏ.
Năm 1987, thảm họa đã xảy ra tại đảo Prince Edward (Canada):
- 3 người tử vong
- Ít nhất 100 người nhập viện
- Nguyên nhân: Ngộ độc động vật thân mềm chứa axit domoic
- Hậu quả: Nhiều nạn nhân bị mất trí nhớ ngắn hạn vĩnh viễn
Tình Hình tại Philippines
Các nghiên cứu gần đây cho thấy tình hình đáng lo ngại:
- Phát hiện nồng độ axit domoic cao gấp 4 lần mức an toàn trong động vật có vỏ tại vịnh Masinloc
- Tháng 5/2023: Ghi nhận đợt tảo nở hoa gần Pangasinan, đảo Luzon
Tầm Quan Trọng của Nghiên Cứu
Với vị thế là nhà sản xuất hải sản lớn thứ 11 thế giới, đóng góp hơn 4 triệu tấn hải sản cho thị trường toàn cầu, Philippines cần:
- Tăng cường giám sát hiện tượng tảo nở hoa
- Phát triển các biện pháp phòng ngừa hiệu quả
- Bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và ngành công nghiệp hải sản
Kết quả nghiên cứu này, được công bố trên tạp chí Diatom Research, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc nhận diện và phòng ngừa nguy cơ từ tảo độc, góp phần đảm bảo an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng trong khu vực.
