Thứ trưởng Phạm Đức Long: 'IPv6 là lựa chọn tất yếu của tương lai”

Thứ trưởng Phạm Đức Long khẳng định, IPv6 tạo nền tảng mở rộng không gian phát triển của Việt Nam trên môi trường số. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Phạm Đức Long nhấn mạnh rằng sau gần 30 năm Internet hiện diện tại Việt Nam, vai trò của Internet đã thay đổi căn bản. Nếu trong giai đoạn đầu, Internet chủ yếu phục vụ nhu cầu kết nối và trao đổi thông tin, thì ngày nay phần lớn hoạt động của nền kinh tế và nhiều mặt của đời sống xã hội đều được vận hành trên môi trường số.

Theo Thứ trưởng, Internet không còn đơn thuần là hạ tầng kỹ thuật hay hạ tầng kết nối mà đã trở thành hạ tầng của tăng trưởng và phát triển kinh tế - xã hội. Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu, năng lực kết nối ngày càng quyết định khả năng mở rộng không gian phát triển của mỗi quốc gia. Hạ tầng Internet hiện đại không chỉ bảo đảm việc trao đổi dữ liệu thông suốt mà còn tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo, phát triển các mô hình kinh doanh mới và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Trong bối cảnh đó, việc chuyển đổi từ IPv4 sang IPv6 được xem là xu thế tất yếu. Nếu IPv4 đang đối mặt với tình trạng cạn kiệt địa chỉ Internet thì IPv6 cung cấp không gian địa chỉ gần như vô hạn, đáp ứng nhu cầu kết nối của hàng tỷ thiết bị, cảm biến và hệ thống thông minh trong tương lai.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, giá trị của IPv6 không chỉ nằm ở việc mở rộng số lượng địa chỉ Internet. Công nghệ này còn tạo nền tảng cho mô hình kết nối trực tiếp, nâng cao hiệu quả vận hành mạng, tăng cường khả năng bảo mật và hỗ trợ triển khai các dịch vụ số quy mô lớn. Đây là những yếu tố đặc biệt quan trọng trong bối cảnh Internet vạn vật (IoT), điện toán đám mây, dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo đang phát triển mạnh mẽ.

Toàn cảnh Hội nghị.

Thứ trưởng Phạm Đức Long khẳng định IPv6 chính là nền tảng để mở rộng không gian phát triển của Việt Nam trên môi trường số. Không gian kết nối rộng lớn này sẽ tạo điều kiện hình thành các ngành nghề mới, các mô hình kinh doanh mới và những động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế. Khi mọi thiết bị, hệ thống và dữ liệu đều có thể kết nối trực tiếp với nhau trên quy mô lớn, các lĩnh vực như sản xuất thông minh, logistics, thương mại điện tử, thành phố thông minh hay y tế số sẽ có thêm dư địa để phát triển.

Lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ cũng nhấn mạnh rằng hạ tầng Internet trong giai đoạn tới cần đáp ứng đồng thời các yêu cầu về an toàn, độ tin cậy, khả năng mở rộng và tính sẵn sàng cho các công nghệ chiến lược. Trong đó, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo đang trở thành những nguồn lực mới của nền kinh tế số. Tuy nhiên, dữ liệu chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được kết nối, chia sẻ và khai thác trên một hạ tầng số đủ mạnh. Tương tự, các mô hình AI chỉ có thể phát huy hiệu quả khi được tiếp cận nguồn dữ liệu lớn, liên tục và có khả năng xử lý theo thời gian thực.

Bởi vậy, IPv6 không đơn thuần là một tiêu chuẩn kỹ thuật mới mà đang trở thành một trong những nền tảng cốt lõi của hạ tầng số quốc gia. Việc tích hợp IPv6 cần được thực hiện ngay từ giai đoạn thiết kế, đầu tư và nâng cấp các hệ thống công nghệ thông tin, cơ sở dữ liệu, nền tảng số và dịch vụ số trong cả khu vực công và khu vực tư nhân.

Việt Nam thuộc nhóm dẫn đầu thế giới về triển khai IPv6

Theo báo cáo của Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC), Việt Nam hiện là một trong những quốc gia dẫn đầu thế giới về triển khai IPv6. Tỷ lệ sử dụng IPv6 đạt khoảng 70%, đứng thứ 7 toàn cầu và thứ 2 khu vực ASEAN, cao gấp khoảng 1,6 lần mức trung bình thế giới. Hiện có khoảng 95 triệu thuê bao Internet băng rộng đang hoạt động trên nền IPv6.

Đáng chú ý, quá trình chuyển đổi IPv6 trong khu vực cơ quan nhà nước đã đạt nhiều kết quả tích cực. Có tới 86% bộ, ngành và địa phương đã hoàn thành chuyển đổi IPv6 cho cổng thông tin điện tử, cổng dịch vụ công và các hệ thống thông tin kết nối Internet. Khoảng 73% bộ, ngành và địa phương đã thực hiện quy hoạch mạng sử dụng địa chỉ IP và số hiệu mạng độc lập, tạo nền tảng cho việc mở rộng hạ tầng số trong tương lai.

Lễ khởi động chương trình IPv6-Only.

Những kết quả này cho thấy Việt Nam không chỉ theo kịp xu hướng phát triển Internet thế hệ mới mà còn đang từng bước hình thành nền móng cho các hệ thống số quy mô lớn phục vụ quản lý nhà nước, cung cấp dịch vụ công trực tuyến và phát triển kinh tế số.

Trong khuôn khổ hội nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ đã chính thức khởi động Chương trình IPv6-Only giai đoạn 2026-2030. Đây được xem là bước phát triển tiếp theo sau khi Việt Nam cơ bản hoàn thành quá trình phổ cập IPv6 trên phạm vi rộng. Chương trình hướng tới từng bước chuyển đổi từ mô hình vận hành song song IPv4 và IPv6 sang môi trường hoạt động chủ yếu trên nền IPv6.

Theo các chuyên gia, IPv6-Only là xu hướng đang được nhiều quốc gia và doanh nghiệp công nghệ lớn trên thế giới thúc đẩy nhằm đơn giản hóa hạ tầng mạng, giảm chi phí vận hành, nâng cao hiệu quả quản lý và tăng cường khả năng bảo mật. Đây cũng là điều kiện quan trọng để triển khai hiệu quả các hệ thống IoT quy mô lớn, các nền tảng điện toán đám mây thế hệ mới, mạng 5G, 6G và các ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong tương lai.

Việc triển khai IPv6-Only không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật mà còn là một bước đi chiến lược trong quá trình xây dựng hạ tầng số quốc gia hiện đại. Trong bối cảnh dữ liệu và trí tuệ nhân tạo đang trở thành những yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, việc phát triển hạ tầng Internet thế hệ mới được kỳ vọng sẽ tạo nền móng vững chắc cho quá trình chuyển đổi số toàn diện, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và mở rộng không gian tăng trưởng của Việt Nam trong kỷ nguyên số.