Nhà thơ Hữu Thỉnh lần đầu viết tiểu thuyết, tri ân người lính Tăng thiết giáp

Nhà thơ Hữu Thỉnh vừa ra mắt độc giả tiểu thuyết đầu tay có tên “Thép dưới cỏ”. Tác phẩm lấy cảm hứng từ trận đánh Tà Mây - Làng Vây năm 1968 - trận hiệp đồng binh chủng đầu tiên của bộ đội Tăng thiết giáp trong kháng chiến chống Mỹ.

Nhà thơ Hữu Thỉnh phát biểu tại lễ ra mắt sách.

Việc tác phẩm được ra mắt đầu tháng 7 là món quà tri ân tác giả dành cho độc giả; đồng thời bày tỏ lòng tri ân những người lính đã vĩnh viễn nằm lại trong lòng đất mẹ, cùng những cựu chiến binh, những thương bệnh binh đã có một thời thanh xuân “hoa lửa” đáng tự hào của mình.

Tác giả cho biết, sự kiện Tà Mây - Làng Vây đã được viết từ năm 1968, ngay sau khi chiến dịch vừa kết thúc. Lúc đó, Binh chủng Tăng - Thiết giáp tổ chức một trại sáng tác cho năm anh em gồm: Long Minh, Hoàng Đông, Văn Kha, Trần Khôi và Hữu Thỉnh. Thời điểm ấy, những người tham gia trại sáng tác đã lấy tài liệu khá kỹ từ đoàn cán bộ, chiến sỹ của Tiểu đoàn 198 vừa từ miền Nam ra. Sau đó mỗi người được phân công viết một đơn vị hay một cá nhân trong đoàn. Tuy nhiên, do vấn đề biên tập - hồi đó chẳng có ai được cử làm việc đó - tác giả Hữu Thỉnh cho biết, nên cuốn sách cuối cùng cũng không được ra mắt công chúng.

Nhà thơ, nhà báo Nguyễn Việt Chiến phát biểu tại buổi ra mắt sách.

Sau gần gần 60 năm qua kể từ sự kiện Tà Mây - Làng Vây, “Thép dưới cỏ” lại được tác giả Hữu Thỉnh viết mới từ đầu. Một số nguyên mẫu được văn học hoá để tô đậm dấu ấn lịch sử, còn hầu hết các sự kiện và nhân vật đều là sản phẩm của sáng tạo.

“Sau gần gần 60 năm, binh chủng Tăng - Thiết giáp đã làm nên bao nhiêu chiến công hiển hách. Gần 60 năm ấy, biết bao sự kiện đã diễn ra, kéo theo rất nhiều thay đổi về tầm nhìn, thị hiếu, về cách cảm, cách nghĩ. Người ta không chỉ muốn biết về những bí mật của Làng Vây mà còn muốn giải mã về nó. Người ta không chỉ bằng lòng về một sự kiện mà còn muốn biết số phận những con người làm nên sự kiện đó sau chiến tranh ra sao?

Nhà thơ Hữu Thỉnh và con gái tại lễ ra mắt sách.

“Và Làng Vây hôm nay là Làng Vây của văn học, không phải là bản sao của lịch sử. Tôi đã dốc vào đây tất cả tình cảm của tôi sau 13 năm sống và phục vụ trong Binh chủng Tăng - Thiết giáp, và xem đây là cách để trả món nợ lớn đối với cái nôi đã nuôi dưỡng tôi trưởng thành” - tác giả Hữu Thỉnh chia sẻ.

Phó Giám đốc Nhà xuất bản Quân đội nhân dân Nguyễn Văn Sáu đánh giá, “Thép dưới cỏ” là một tiểu thuyết lấy nguyên liệu từ trận đánh Làng Vây. Tác giả không quá lệ thuộc vào diễn biến hay kết quả của trận đánh, cũng không bị giới hạn bởi góc nhìn của nhân vật “Tôi” trong truyện. Tác giả đã sáng tạo trong việc mở rộng không gian, bối cảnh; đi sâu vào khai thác tâm trạng, tính cách, miêu tả, ứng xử của các nhân vật trong truyện cả ở phía ta và địch”.

Nhà thơ Hữu Thỉnh và Đại tá, nhà văn Phạm Văn Trường, Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân tặng sách cho Binh chủng Tăng, thiết giáp, Bảo tàng Tăng, thiết giáp, Trường đào tạo sĩ quan Tăng, thiết giáp và Thư viện Quân đội.

“Hữu Thỉnh không miêu tả người lính như những biểu tượng chung chung, mà đặt họ vào những tình huống cụ thể, ở đó phẩm chất được thử thách bằng hành động. Những nhân vật như Ngô Xuân, Thành, Khoa, Tấn, Lê Quang Hải, Ngân, Nhị, Ngôn Thanh... không hiện lên bằng các lời tán dương trực tiếp, mà bằng công việc, trách nhiệm, sáng kiến, sự gan góc và cả những suy nghĩ rất đời. Họ không chỉ biết xung phong, mà còn biết tính toán, quan sát, sửa chữa, ứng biến, phối hợp binh chủng, lo từng bữa ăn, từng mắt xích, từng bao cát, từng phương án rút quân. Đó là kiểu anh hùng của chiến tranh hiện đại: dũng cảm nhưng không liều lĩnh, giàu tình cảm nhưng rất kỷ luật, biết hy sinh nhưng cũng biết suy nghĩ bằng trí tuệ quân sự” - nhà báo Nguyễn Việt Chiến nhận xét.