Phát động cuộc thi thiết kế công trình, giải pháp công nghệ thích ứng và phòng, chống thiên tai

Ông Cao Xuân Thạo, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Trong những năm gần đây, thiên tai diễn biến ngày càng cực đoan, khó dự báo với tần suất và cường độ gia tăng, đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong công tác phòng ngừa, ứng phó và giảm thiểu rủi ro thiên tai. Bên cạnh các giải pháp công trình truyền thống, nhiều công nghệ mới như vật liệu thông minh, thiết kế mô-đun, dữ liệu số, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) hay mô hình dự báo, cảnh báo sớm đang mở ra hướng tiếp cận hiệu quả hơn trong bảo vệ cộng đồng trước thiên tai.

Phát biểu tại lễ phát động, ông Cao Xuân Thạo, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, nhấn mạnh mục tiêu của cuộc thi không chỉ dừng lại ở việc tìm kiếm những công trình có tính thẩm mỹ hay ý tưởng mới mà quan trọng hơn là lựa chọn được các giải pháp có khả năng triển khai trong thực tiễn, phù hợp với điều kiện tự nhiên, kinh tế, văn hóa của từng địa phương.

Theo ông Cao Xuân Thạo, các thiết kế cần hướng đến khả năng nhân rộng, góp phần bảo vệ tính mạng, tài sản và sinh kế của người dân trước thiên tai. Đồng thời, cuộc thi cũng được kỳ vọng trở thành diễn đàn kết nối đội ngũ trí thức, các nhà khoa học, chuyên gia, doanh nghiệp và cộng đồng cùng tham gia giải quyết một trong những thách thức lớn của phát triển bền vững.

Ban Tổ chức khuyến khích sự tham gia của đông đảo tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước. Đối tượng dự thi được chia thành hai nhóm. Nhóm chuyên nghiệp gồm kiến trúc sư, kỹ sư xây dựng, kỹ sư thủy lợi, chuyên gia quy hoạch, các tổ chức tư vấn thiết kế, viện nghiên cứu, trường đại học, giảng viên và sinh viên các ngành liên quan. Nhóm không chuyên bao gồm học sinh, sinh viên các ngành khác, đoàn viên thanh niên, cộng đồng dân cư, người Việt Nam ở nước ngoài cùng các tổ chức, cá nhân có ý tưởng sáng tạo về công trình và giải pháp thích ứng với thiên tai.

Điểm đáng chú ý của cuộc thi là khuyến khích các phương án tích hợp yếu tố khoa học và công nghệ nhằm nâng cao hiệu quả ứng dụng trong thực tiễn. Các tác phẩm dự thi tập trung vào bốn nhóm nội dung chính.

Lễ phát động cuộc thi "Thiết kế công trình và giải pháp thích ứng, phòng, chống thiên tai tại Việt Nam".

Thứ nhất là thiết kế công trình nhà cộng đồng đa năng phục vụ phòng, chống thiên tai với khả năng sơ tán người dân, bảo quản hàng cứu trợ, tổ chức sinh hoạt cộng đồng, điều hành công tác ứng phó và tập kết tài sản trong tình huống khẩn cấp.

Thứ hai là các công trình dân sinh thích ứng với ngập lụt như cầu vượt lũ, tháp tránh lũ, điểm tránh trú tập trung và các công trình công cộng tại những khu vực thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai.

Thứ ba là các mẫu nhà ở có khả năng chống chịu thiên tai dành cho hộ gia đình, bảo đảm an toàn, phù hợp điều kiện kinh tế và đặc điểm khí hậu của từng vùng miền.

Đặc biệt, nhóm nội dung thứ tư mở rộng không gian sáng tạo đối với các giải pháp công nghệ mới, bao gồm vật liệu xây dựng thế hệ mới, kết cấu lắp ghép mô-đun, công trình khẩn cấp, các nền tảng số, giải pháp chuyển đổi số, ứng dụng AI, IoT và các công nghệ phục vụ dự báo, cảnh báo, giám sát, quản lý rủi ro và hỗ trợ ứng phó thiên tai.

Theo Ban Tổ chức, đây là nhóm nội dung được kỳ vọng tạo ra nhiều ý tưởng đột phá, góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi từ mô hình phòng, chống thiên tai truyền thống sang quản trị rủi ro thiên tai dựa trên dữ liệu, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Thời gian tiếp nhận hồ sơ dự thi từ ngày 1/7 đến hết ngày 31/8/2026. Hồ sơ được tiếp nhận tại Hội Kiến trúc sư Việt Nam hoặc Ban Công tác xã hội, Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam.

Theo kế hoạch, vòng sơ khảo sẽ diễn ra trong tháng 9/2026, vòng chung khảo tổ chức vào tháng 10/2026. Các phương án tiêu biểu sẽ được trưng bày và giới thiệu tại lễ tổng kết, trao giải dự kiến diễn ra ngày 17/10/2026 tại Hà Nội.

Trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo các định hướng chiến lược quốc gia, cuộc thi được kỳ vọng sẽ góp phần hình thành những giải pháp công nghệ có giá trị ứng dụng cao, tăng cường khả năng chống chịu của cộng đồng trước thiên tai, đồng thời thúc đẩy sự tham gia của đội ngũ trí thức, doanh nghiệp và các nhà sáng tạo vào quá trình xây dựng hạ tầng thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.