Hệ thống lọc RAS giúp nuôi cá trên cạn trong các bể
Theo tìm hiểu, hải sản chiếm khoảng 17% lượng protein tiêu thụ trên thế giới (ở một số vùng của châu Á và châu Phi, con số này gần 50%). OECD, câu lạc bộ các nước giàu, tính toán mức tiêu thụ cá toàn cầu sẽ đạt 180 triệu tấn/năm vào cuối thập kỷ này, tăng từ 158 triệu tấn năm 2020. Số lượng tiêu thụ ngày càng gia tăng đã vượt quá khả tăng tái tạo của đại dương.
Mặc dù nuôi cá không gây ô nhiễm, nhưng cũng giống như canh tác trên đất liền, hoạt động nuôi thủy sản cũng có tiềm ẩn những tác động xấu đến môi trường. Việc nuôi cá trong lồng lưới hoặc trên sông và biển cũng có thể dẫn đến thức ăn thừa và chất thải gây ô nhiễm môi trường nước xung quanh. Hơn nữa, việc nuôi nhiều cá cùng một chỗ có thể tạo điều kiện cho sự lây lan bệnh tật và ký sinh trùng từ môi trường tự nhiên. Điều này yêu cầu sử dụng kháng sinh và các loại thuốc khác để bảo vệ sức khỏe của cá.
Tuy nhiên, giải pháp "hệ thống nuôi trồng thủy sản tuần hoàn" (RAS) đang nổi lên như một phương pháp tiên tiến và giúp giải quyết vấn đề ô nhiễm trong ngành nuôi cá. RAS đã được áp dụng thành công tại trang trại cá tiên tiến Salten Smolt, nằm ở vịnh Skjerstad Fjord ở phía bắc Na Uy.
Trong tòa nhà chính của trang trại rộng 7.000m², có những bể nuôi cá có khả năng sản xuất tới 8 triệu con cá hồi Đại Tây Dương mỗi năm. Hệ thống lọc RAS cho phép nuôi cá trong môi trường nước tái sử dụng và được làm sạch liên tục.
RAS mang lại ba lợi ích quan trọng. So với hệ thống nuôi cá truyền thống, trang trại RAS tiêu thụ ít nước hơn rất nhiều, giảm tới 99% lượng nước sử dụng. Đồng thời, nó cung cấp điều kiện tốt hơn để người nuôi chăm sóc cá và có thể nuôi các loại cá kén chọn ở bất kỳ nơi nào trên thế giới.
Tại các trang trại RAS, chất thải rắn không mong muốn, chủ yếu là phân cá và thức ăn thừa, được xử lý trước. Đa phần chất thải còn lại như amoniac, phốt pho và kim loại nặng cũng được xử lý.
Salten Smolt, ví dụ, đã thu hồi chất thải và chuyển đổi chúng thành phân bón nông nghiệp. Các chất thải từ các trang trại nuôi cá chứa nhiều chất dinh dưỡng quý giá, và nitrat có thể được sử dụng làm thức ăn cho cây trồng thủy canh, theo ông Kari Attramadal, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu của công ty Nofitech.
Nuôi cá trong môi trường nhân tạo đòi hỏi việc kiểm soát chặt chẽ toàn bộ hệ thống RAS. Một sự cố về cung cấp oxy có thể dẫn đến cá chết trong thời gian ngắn, do đó việc giám sát cẩn thận là vô cùng quan trọng. Điều này cũng tạo điều kiện cho một nền nông nghiệp chính xác và hiệu quả.
Ví dụ, việc kiểm soát nhiệt độ trong bể nuôi cá hồi thích nước lạnh giúp tạo ra môi trường lý tưởng cho sự phát triển của cá, mà không bị ảnh hưởng bởi dòng chảy, thủy triều hay thời tiết. Công ty khởi nghiệp ReelData còn sử dụng dữ liệu từ camera và cảm biến trong các bể RAS để đánh giá mức độ đói, cân nặng và căng thẳng của cá, từ đó tăng năng suất của trang trại lên tới 20%.
Mặc dù RAS có nhược điểm về chi phí cao, đó cũng là lý do tại sao hầu hết các hệ thống hiện tại tập trung vào nuôi cá hồi - một loài cá có giá trị kinh tế cao.
