Hàng loạt các hố vàng ở rừng Amazon được Trạm vũ trụ quốc tế (ISS) trôi trên miền đông Peru chụp lại. Dưới tia sáng Mặt trời, các hố đào phản chiếu ánh vàng rạng rỡ. Trái ngược với vẻ đẹp đó là thực tế môi trường đang bị tàn phá nghiêm trọng.
Những khu rừng đầy vàng ở miền đông Peru được ISS chụp lại - Ảnh: Trung tâm Không gian Johnson.
Theo giải thích từ Đài quan sát Trái đất của NASA, hàng trăm hố thăm dò vàng chứa đầy nước, bao quanh là bùn không có thực vật, nên nhìn thấy rất rõ trong ảnh.
Các kênh đan xen giống như con sâu ở phía bên trái của ảnh là sông Inambari.
Những hình ảnh này thực sự cho thấy một tình trạng đáng lo ngại về việc khai thác vàng lậu rầm rộ ởrừng Amazon.
Khu vực rừng này nằm trong lãnh thổ của 9 quốc gia: chủ yếu là Brazil (chiếm 60% rừng), Peru (13%), và phần còn lại thuộc Colombia, Venezuela, Ecuador, Bolivia, Guyana, Surinam, Guyana.
Khai thác vàng là ngành kinh doanh lớn ở Peru, quốc gia sản xuất kim loại quý lớn thứ sáu trên thế giới.
Tuy nhiên, một số hoạt động khai thác bất hợp pháp đã tàn phá môi trường địa phương và cộng đồng người Amazon.
Trong những năm gần đây, cơn sốt khai thác vàng lậu với các thành phố tạm bợ mọc lên tại Madre de Dios - một khu vực ở lưu vực sông Amazon phía đông nam Peru, giáp với Brazil và Bolivia. Họ khai thác môi trường một cách liều lĩnh để lấy vàng.
Cùng vớinạn phá rừngtrên diện rộng, nó cũng gây ra lũ lụt, nước ô nhiễm trong hệ sinh thái xung quanh.
Một trong những mối quan tâm chính là thủy ngân và methylmercury có độc tính cao. Những người khai thác vàng lậu sử dụng thủy ngân để tách quặng vàng khỏi đất và trầm tích. Họ thường không có biện pháp phòng ngừa an toàn đầy đủ.
Thủy ngân là một chất độc thần kinh mạnh, ngấm vào các ao hồ và sau đó thông qua quá trình chuyển đổi của vi sinh vật, chúng biến thành hóa chất siêu độc methylmercury.
Khai thácvàng lậuđã trở thành một vấn nạn đang gia tăng ở Peru và các vùng khác của Nam Mỹ.
Ngoài việc đối phó với ngộ độc thủy ngân và tác động môi trường của việc khai thác vàng bất hợp pháp, các cộng đồng người Amazon cũng phải chịu bạo lực do việc khai thác vàng lấn chiếm đất đai của họ.
Chẳng hạn vào đầu những năm 1990, một nhóm thợ mỏ đã vào làng Haximú ở Brazil và tàn sát 16 người Yanomami, trong đó có một em bé.
Hậu quả là 5 thợ mỏ bị kết tội diệt chủng. Gần đây, năm 2020, hai người Yanomami bị giết sau cuộc đối đầu với những người khai thác vàng lậu ở miền bắc Brazil.
Kể từ năm 2023, chính phủ mới của Brazil đã thực hiện các bước để trấn áp hoạt động khai thác vàng trái phép trongrừng nhiệt đớiAmazon, nhưng vấn nạn này vẫn tiếp tục kéo dài trên khắp Nam Mỹ.
Mạng 6G mang tới băng thông dữ liệu lớn hơn nhiều so với mạng 5G hiện nay, song sóng vô tuyến tần số cao của 6G thường bị tường, người qua lại và các vật cản làm gián đoạn. Theo thông cáo khoa học của Hiệp hội Vì sự tiến bộ của Khoa học Hoa Kỳ (AAAS), nhóm nghiên cứu tại Đại học Aalto của Phần Lan vừa giới thiệu một giải pháp giá rẻ mang tên metacrystal, đó là những tấm panel thông minh in 3D có khả năng dẫn sóng vô tuyến vòng qua các rào cản vật lý mà hoàn toàn không cần đến điện.
Nhóm nghiên cứu tại Phòng thí nghiệm Vật lý ứng dụng Johns Hopkins (APL) vừa xây dựng mô hình nhiễu lượng tử toàn diện đầu tiên cho bộ xử lý siêu dẫn, tích hợp cả hai loại lỗi trong một khung duy nhất và mở ra hướng thiết kế máy tính lượng tử chịu lỗi mà giới khoa học theo đuổi nhiều thập niên qua.
Nhóm nghiên cứu tại Đại học Chalmers (Thụy Điển) vừa tích hợp trực tiếp các định luật điện từ học vào mạng thần kinh nhân tạo (Siêu não), tạo ra hệ thống học máy có thể dự đoán tính chất quang học của vật liệu trong vòng một phần nghìn giây và rút ngắn thời gian tạo dữ liệu mô phỏng từ 30 ngày xuống còn 3 ngày, mở ra triển vọng tăng tốc phát triển thấu kính siêu mỏng và linh kiện dùng trong máy tính lượng tử.
Nhóm nghiên cứu tại Đại học Chiết Giang (Trung Quốc) vừa hiện thực hóa bộ nhớ lượng tử QRAM đầu tiên trên thế giới trên nền tảng vi xử lý siêu dẫn, giải quyết nút thắt lớn nhất cản trở máy tính lượng tử tiếp cận dữ liệu thực tế. Thành tựu này mở ra con đường đưa sức mạnh tính toán lượng tử vào các lĩnh vực thiết thực như nghiên cứu thuốc và xử lý ngôn ngữ tự nhiên.
Các nhà vật lý Đại học Colorado State vừa đo được bán kính proton với độ chính xác chưa từng có trong lịch sử khoa học, chấm dứt cuộc tranh luận kéo dài một thập kỷ về kích thước của một trong những hạt cơ bản quan trọng nhất cấu tạo nên vũ trụ.
