Hội thảo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng thúc đẩy chuyển dịch năng lượng sâu rộng, gắn với tái cơ cấu mô hình tăng trưởng theo hướng xanh, bền vững và bao trùm.
Khẳng định chuyển đổi năng lượng xanh
Tại hội thảo ông Mai Duy Thiện, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam đã khẳng định, chuyển đổi năng lượng xanh không còn là lựa chọn mang tính xu hướng, mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc trong bối cảnh các tiêu chuẩn môi trường và phát thải ngày càng khắt khe trên phạm vi toàn cầu.
 |
| Ông Mai Duy Thiện, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam phát biểu khai mạc. |
“Việt Nam đang trong quá trình chuyển dịch từ mô hình tăng trưởng phụ thuộc nhiều vào năng lượng hóa thạch sang tăng trưởng xanh. Điều nay không chỉ nhằm thực hiện các cam kết quốc tế, mà còn là con đường tất yếu để bảo đảm an ninh năng lượng và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Đặc biệt là việc hiện thực hóa mục tiêu phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050” - ông Mai Duy Thiện nhận định.
Cũng theo ông Mai Duy Thiện, nhu cầu năng lượng của Việt Nam sẽ tiếp tục tăng mạnh đến năm 2050, tạo áp lực lớn lên hệ thống cung ứng năng lượng cũng như mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính. Điều này đặt ra yêu cầu cấp bách phải tái cấu trúc hệ thống năng lượng theo hướng xanh hơn, sạch hơn và bền vững hơn; ưu tiên phát triển mạnh mẽ các nguồn năng lượng tái tạo, xác định vai trò quan trọng của các nguồn năng lượng phát thải thấp và năng lượng chuyển tiếp trong giai đoạn trung và dài hạn.
 |
| Ông Nguyễn Khắc Quyền – Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương. |
“Nghị quyết số 55-NQ/TW của Bộ Chính trị về đinh hướng chiến lược phát triển năng lượng quốc gia đến năm 2030 tầm nhìn đến năm 2045; Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh; Chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu; Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050... đều nhấn mạnh yêu cầu giảm dần sự phụ thuộc vào nhiệt điện than, tăng tỷ trọng năng lượng tái tạo, bảo đảm an ninh năng lượng và phát triển kinh tế bền vững” - ông Mai Duy Thiện nêu rõ.
Trên cơ sở đó, ông Mai Duy Thiện cho rằng, cộng đồng doanh nghiệp cần nhận diện rõ lộ trình chuyển đổi công nghệ trong bối cảnh xu thế xanh hóa chuỗi cung ứng toàn cầu. Đây là yêu cầu cấp thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, giúp hàng hóa Việt Nam đáp ứng các tiêu chuẩn về phát thải, dấu chân carbon và cơ chế điều chỉnh carbon tại biên giới của các thị trường lớn.
Định hướng phát triển sản xuất xanh
Trong xu thế xanh hóa chuỗi cung ứng toàn cầu, khí tự nhiên được nhiều quốc gia xem là nguồn nhiên liệu chuyển tiếp quan trọng. Theo Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chiến lược - Chính sách Công Thương Nguyễn Khắc Quyền, khí tự nhiên sẽ tiếp tục giữ vai trò trụ cột trong giai đoạn 2025-2035, nhất là khi Việt Nam đẩy mạnh chuyển đổi sang mô hình sản xuất xanh.
“Việt Nam chính thức nhập khẩu khi thiên nhiên hóa lỏng (LNG) từ năm 2023. Đầu năm 2026, PV Gas và Shell đã ký hợp đồng cung cấp LNG đài hạn, kỳ vọng sẽ tạo nền tảng ổn định hơn cho thị trường khí trong trung và dài hạn” - ông Nguyễn Khắc Quyền chia sẻ.
 |
| TS. Nguyễn Quốc Thập - Chủ tịch Hội Dầu khí Việt Nam. |
PGS.TS. Phạm Hoàng Lương - Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam cho rằng, khí tự nhiên là nhiên liệu hóa thạch sạch nhất hiện nay và có vai trò đặc biệt trong việc hỗ trợ phát triển năng lượng tái tạo.
Theo PGS.TS. Phạm Hoàng Lương, các nhà máy điện khí có khả năng vận hành linh hoạt, cho phép điều chỉnh công suất nhanh khi điện gió, điện mặt trời gián đoạn. Đây là yếu tố then chốt để tăng tỷ trọng năng lượng tái tạo trong hệ thống điện. Cũng theo PGS.TS. Phạm Hoàng Lươn, các nhà máy điện khí LNG trong tương lai hoàn toàn có thể chuyển sang đốt kèm hydrogen xanh hoặc amoniac xanh, hướng tới phát thải ròng bằng 0.
Một trong các giải pháp được quan tâm, thúc đẩy điều kiện then chốt để phát triển công nghiệp xanh và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia chính là kết nối hạ tầng khí với các khu công nghiệp, khu kinh tế. TS. Nguyễn Quốc Thập - Chủ tịch Hội Dầu khí Việt Nam cho rằng, hiện nay hạ tầng khí chủ yếu phục vụ điện và đạm, trong khi kết nối trực tiếp tới các khu công nghiệp còn rất hạn chế.
 |
| Quang cảnh hội thảo. |
Để khắc phục, cần phát triển đồng bộ hạ tầng khí - điện - khu công nghiệp; triển khai các mô hình kết nối linh hoạt như đường ống nhánh, LNG vệ tinh và trung tâm năng lượng tích hợp. “Cần đưa hạ tầng khí vào danh mục hạ tầng thiết yếu của khu công nghiệp, khu kinh tế, đi kèm các cơ chế PPP và hợp đồng mua khí dài hạn cho khách hàng công nghiệp” - TS. Nguyễn Quốc Thập đề xuất.
Các chuyên gia tại hội thảo cũng kiến nghị việc hoàn thiện khung pháp lý, tạo điều kiên thuận lợi cho đầu tư, thăm dò, khai thác, nhập khẩu LNG để tối ưu hóa ứng dụng khí tự nhiên trong công nghiệp. Xây dựng cơ chế giá khí và giá điện khí LNG theo nguyên tắc thị trường, có lộ trình ổn định trung và dài hạn, nhằm tạo niềm tin cho doanh nghiệp trong việc chuyển đổi nhiên liệu và đầu tư công nghệ sạch.
