6G và những tham vọng thúc đẩy nền kinh tế Việt Nam

Đó là nội dung mở đầu của bài viết mà Steve Long, Phó Chủ tịch và Tổng Giám đốc Intel khu vực châu Á - Thái Bình Dương và Nhật Bản chia sẻ về Việt Nam, 6G và những tiền đề thúc đẩy nền kinh tế trong thời gian tới.

Sở dĩ ông nhấn mạnh đến 6G là bởi hiện tại 5G sẽ sớm được triển khai rộng rãi, và Chính phủ Việt Nam cũng đã bắt đầu khởi động nghiên cứu để triển khai công nghệ 6G. Điển hình là mới đây Ban Chỉ đạo thúc đẩy nghiên cứu phát triển công nghệ thông tin di động 6G đã được thành lập do ông Nguyễn Mạnh Hùng, Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông, làm Trưởng ban Chỉ đạo. Theo đó, Trách nhiệm của Ban chỉ đạo là đưa ra định hướng phát triển công nghệ 6G để đón đầu tương lai.

"Việc làm này thể hiện sự chủ động trong việc triển khai công nghệ mới, tuy nhiên để hiện thực hóa định hướng này đòi hỏi sự hợp tác mật thiết giữa các đơn vị công và tư. Ví dụ như Intel đang hợp tác với Liên minh châu Âu (European Union – EU) trong dự án nghiên cứu 6G trọng điểm có tên là Hera-X. Đây là một sáng kiến để định hình chương trình nghiên cứu 6G, từ đó đặt lộ trình phát triển các phát minh công nghệ nhằm hiện thực hóa 6G vào năm 2030." Ông Steve Long cho biết.

Ông Steve Long cũng chia sẻ rằng, với tiềm năng tốc độ cao hơn nhiều so với mạng 5G, công nghệ không dây gần như tức thì của 6G sẽ là sự kết hợp giữa mạng viễn thông, điện toán, và AI, thay vì chỉ chạy ứng dụng trên nền hạ tầng mạng. Nhờ đó mà người dùng sẽ có thể sử dụng sức mạnh điện toán vô hạn và các nguồn lực AI/ML (trí tuệ nhân tạo/máy học) thông qua các giao diện Compute-as-a-Service (Điện-toán-như-một-dịch-vụ - CaaS) và AI-as-a-Service (AI-như-một-dịch-vụ - AIaaS). Nhờ đó, công nghệ 6G sẽ mở ra một thế giới hybrid (làm việc kết hợp) đích thực.

“Khi Intel vạch ra lộ trình đổi mới sáng tạo dựa trên những gì mà 6G mang lại, với sự kết nối giữa con người, thế giới vật lý và thế giới kỹ thuật số, chúng tôi đã xác định ra 3 mục tiêu lớn sẽ được thúc đẩy bởi công nghệ 6G. Và 3 mục tiêu này sẽ giúp Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu trở thành nền kinh tế số hàng đầu trong thập kỷ tới.” Steve Long nhấn mạnh.

Mục tiêu đầu tiên là vì một thế giới khỏe mạnh hơn

Sở dĩ đây là mục tiêu đầu tiên bởi vì đại dịch đã khiến y tế nhận được sự quan tâm trên toàn cầu và sẽ tiếp diễn trong thời gian tới. Quãng thời gian giãn cách xã hội vừa qua đã giúp Việt Nam chứng kiến sự nở rộ của nhu cầu về dịch vụ y tế từ xa và thông minh.

Tại một quốc gia mà gánh nặng y tế phụ thuộc vào những bệnh viên công ngày một quá tải, thì đại dịch đã buộc Việt Nam phải thay đổi tư duy, chuyển mình và tìm đến giải pháp công nghệ mới để cung cấp dịch vụ y tế, bắt đầu với những dịch vụ cơ bản như tư vấn trực tuyến cùng với việc kiểm tra sức khỏe định kỳ. Đây là một tiền lệ chưa từng có để rút ngắn khoảng cách về khả năng tiếp cận dịch vụ y tế giữa thành thị và nông thôn.

Trong thế giới hybrid, công nghệ 6G cho phép những thiết bị trong cơ thể kết nối với các thiết bị đeo thông minh để theo dõi 24/7 những chỉ số quan trọng trên cả người khỏe mạnh và bệnh nhân, nhưng vẫn đảm bảo an toàn về dữ liệu. Công nghệ này cũng cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe chính xác dựa trên sự khác biệt về di truyền học, môi trường sống và phong cách sống.

Theo đó, thiết bị đeo thông minh và công nghệ điều khiển từ xa cũng có thể dần trở thành trợ thủ cho những người khiếm thị. Được trang bị cảm biến, thiết bị đeo thông minh có thể được dùng để phân tích và xác định vật thể, biển quảng cáo, và những nguy hiểm tiềm tàng để cảnh báo trước cho người dùng, đồng thời thực hiện các biện pháp phòng ngừa chủ động.

Hay sự kết hợp của viễn thông, điện toán, và AI cũng có nhiều tiềm năng để hỗ trợ quá trình xử lý hình ảnh. Ví dụ trong trường hợp một bức ảnh chụp từ làn da của bệnh nhân, dịch vụ AI dựa trên mô hình AIaaS có thể ngay lập tức xác định liệu có dấu hiệu của ung thư da hay không.

Mục tiêu số hai là vì một thế giới hợp tác hơn

Công nghệ không dây gần như tức thì của 6G mang đến tiềm năng để mở cánh cửa đến một thế giới hợp tác kỹ thuật số tân tiến hơn rất nhiều so với hiện nay. Thông qua thiết kế và việc sử dụng các bản sao kỹ thuật số (digital twin), sự hiện diện ảo của thế giới vật lý được cập nhật liên tục, công nghệ 6G giúp việc hợp tác trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết, qua đó cung cấp đủ nỗ lực cần thiết để hiện thực hóa các thành phố thông minh – lĩnh vực mà Việt Nam đang ưu tiên và lên kế hoạch triển khai trên cả nước.

Khi tạo điều kiện thuận lợi cho việc chia sẻ dữ liệu khắp hệ sinh thái của thành phố, phương pháp tiếp cận bản sao kỹ thuật số có thể giúp nhà quy hoạch thành phố, công nhân tại công trường, nhà cung cấp năng lượng, và người dân phối hợp làm việc hiệu quả hơn thông qua sử dụng mô phỏng, máy học, và lý luận để đưa ra quyết định.

Nhờ sự phản hồi liên tục từ thế giới thực và những tài sản liên quan, mô hình thành phố bản sao kỹ thuật số có thể trở thành một công cụ mạnh mẽ cho sự tiến hóa và lên kế hoạch trong tương lai, cũng như giúp cho việc vận hành các thành phố thông minh tại Việt Nam hiệu quả và tiết kiệm hơn.

Với sức mạnh của công nghệ 6G, chúng tôi kỳ vọng các bản sao kỹ thuật số sẽ giúp tối ưu hóa lưu lượng xe giao thông, xây dựng những ngôi nhà có đủ khả năng chống chịu trước những điều kiện thời tiết khắc nghiệt đã được dự báo, và điều hướng để các hoạt động giao thông công cộng luôn thông suốt.

Với tốc độ thương mại hóa nhanh chóng của Việt Nam, cùng sự hoạt động mạnh mẽ của nhiều thương hiệu toàn cầu, giải pháp telepresence (một giải pháp về hội nghị truyền hình) kết hợp giữa thực tế và hình lập thể thông qua sự hỗ trợ của công nghệ 6G sẽ giúp việc phối hợp làm việc từ xa, tư vấn và học tập trực tuyến trở nên sống động hơn. Những tương tác trong tương lai có thể bao gồm kết nối xúc giác khi giao tiếp, thay vì chỉ có nghe và nhìn như hiện tại.

Mục tiêu số ba là vì một thế giới bền vững hơn

Chìa khóa để Việt Nam đạt được cam kết COP-26 hướng đến phát thải ròng bằng “0” (net-zero) vào năm 2050 sẽ phụ thuộc vào khả năng khai thác các công nghệ hiện có để giảm thiểu lượng khí thải carbon, và những công nghệ sử dụng 6G sẽ đóng vai trò chính yếu. Lúc này, công nghệ 6G sẽ hỗ trợ chúng ta triển khai các cảm biến khai thác năng lượng ở bất kỳ đâu với kết nối hiệu quả về chi phí, cung cấp khả năng giám sát gần như liên tục về các khía cạnh môi trường như thời tiết, sự thay đổi khí hậu, và sự đa dạng sinh học.

Công nghệ cũng có thể đóng vai trò quan trọng ở những khu vực trũng của Việt Nam như Đồng bằng Sông Cửu Long, nơi mực nước biển dâng cao và sự nhiễm mặn ngày càng tăng, nơi mà các truyến giao thông đường thủy thường đe dọa đến cuộc sống và sinh kế của cư dân.

Hệ thống đo từ xa cũng có thể được dùng để cải thiện các mô hình khí hậu tốt hơn, giám sát và theo dõi tình trạng môi trường và giúp các hệ thống cảnh báo sớm các thảm họa thiên nhiên như lũ lụt hoặc lở đất, hoặc bảo vệ các hệ sinh thái và những động vật nguy cấp tốt hơn khỏi các mối đe dọa như nạn khai thác gỗ và săn bắt trái phép.

Khi ứng dụng bản sao kỹ thuật số vào sản xuất lương thực bền vững, sức khỏe, nhu cầu và dịch bệnh của cây trồng và vật nuôi đều có thể được giám sát liên tục. Chất lượng dinh dưỡng và thức ăn gia súc cũng có thể được quản lý để giải quyết các rủi ro nhằm tăng sản lượng và giảm chất thải.

"Dưới góc nhìn của Intel, 6G không chỉ gói gọn trong công nghệ, mà nó có thể góp phần cải thiện cuộc sống của người dân Việt Nam cũng như trên toàn cầu. Bằng cách phá vỡ những rào cản giữa con người, vật chất vật lý và vật chất kỹ thuật số, chúng ta có thể xây dựng nên một thế giới bền vững hơn, hợp tác hơn và khỏe mạnh hơn." Ông Steve Long khẳng định.

Hoài bão này không chỉ đặt ra mục tiêu rõ ràng cho cộng đồng nghiên cứu và những người trong ngành, nó còn truyền cảm hứng để nhiều doanh nghiệp và Chính phủ Việt Nam cùng nhau hợp tác, phối hợp chặt chẽ trong việc khai thác công nghệ tuyệt vời này trong tương lai. Nơi mà 6G không chỉ đóng vai trò là nền tảng để mở ra cuộc cách mạng kỹ thuật số, mà còn là một cuộc cách mạng xã hội hóa để hướng đến những điều tốt đẹp hơn.