Ngày 30/9/2026, tại Hà Nội, NXB Kim Đồng phối hợp cùng Khoa Viết văn, Báo chí, Trường đại học Văn hóa Hà Nội tổ chức chương trình “Gặp gỡ tác giả văn học trẻ đương đại và giới thiệu Giải thưởng Văn học Kim Đồng”.
Đây là cuộc gặp gỡ giữa những người sáng tác, những người đang học sáng tác và những người làm công tác xuất bản, hướng tới việc phác họa phần nào diện mạo của văn học trẻ đương đại.
Khách mời tham gia giao lưu là hai gương mặt đại diện thế hệ sáng tác trẻ: nhà văn Nhật Phi và nhà văn Phạm Thu Hà.
 |
| Các tác giả văn học trẻ chia sẻ tại chương trình. |
Theo các khách mời, mỗi thế hệ có một câu chuyện của riêng mình. Các nhà văn trẻ hiện nay dễ dàng tiếp cận kho tri thức rộng lớn, tiếp xúc với văn học thế giới ở thời gian thực, sống cùng internet, mạng xã hội và các nền tảng nội dung số. Họ chứng kiến những thay đổi nhanh chóng trong đời sống, công nghệ, lối sống và cách con người kết nối với nhau. Trải nghiệm rộng hơn, nhưng đó có phải là lý do khiến nhiều người trong số họ hoang mang lạc lối?
Người trẻ đang quan tâm đến những đề tài nào? Liệu có thể sống được bằng nghề viết văn? Làm thế nào để một tác giả trẻ vừa xây dựng được cái tôi sáng tạo, vừa chạm tới độc giả?
Tại buổi giao lưu, các tác giả đã trao đổi những câu chuyện “bếp núc” phía sau tác phẩm: Từ khoảnh khắc xuất hiện ý tưởng, quá trình tích lũy vốn sống, quan sát, đọc, viết và sửa bản thảo đến khi tác phẩm hoàn thiện và tìm được con đường đến với độc giả.
Những trải nghiệm thực tế được kỳ vọng giúp sinh viên đang học sáng tác có góc nhìn rộng hơn về nghề viết, cũng như hiểu rõ hơn những yêu cầu đặt ra trong quá trình đưa một tác phẩm đến với công chúng.
Nhà văn - dịch giả Phạm Thu Hà cho rằng các tác giả trẻ Việt Nam đang đối mặt với những thách thức lớn trong sáng tác và tiếp cận độc giả, nhưng những thách thức này đến từ bối cảnh chứ không phải vấn đề về tài năng.
Theo bà Phạm Thu Hà, nhu cầu giải trí của công chúng đã thay đổi khi nhiều người có thể dành hàng giờ để xem video ngắn thay vì đọc sách. Trong bối cảnh đó, văn học phải cạnh tranh với nhiều hình thức nội dung khác.
TS. Mai Anh Tuấn cũng nhận định công chúng đang bị phân tán sự chú ý trong không gian số, khi ngày càng bị cuốn vào các nội dung giải trí trên nền tảng số. Điều này khiến văn học phải đối mặt với sự cạnh tranh từ các sản phẩm nghe nhìn khác.
Từ thực tế đó, Nhà văn - dịch giả Phạm Thu Hà cho rằng các tác giả trẻ có thể mở rộng cách tiếp cận độc giả bằng việc chuyển một phần tác phẩm lên môi trường mạng, thể hiện dưới các định dạng như phim ngắn, podcast, hoạt hình thay vì chỉ giới hạn ở văn bản.
 |
| Một số tác phẩm giành Giải thưởng văn học Kim Đồng lần thứ nhất. Ảnh: NXB Kim Đồng |
“Trong bối cảnh hiện nay, các nhà văn trẻ không nên giới hạn bản thân. Mình vẫn làm công việc của mình là kể chuyện nhưng cần thích nghi với thời đại, dùng AI để tiếp cận độc giả. Đó cũng là xu thế phổ biến của văn học thế giới”, nhà văn Phạm Thu Hà chia sẻ.
Ở một góc nhìn khác, nhà văn Nhật Phi cho rằng không ít người có khả năng kể chuyện nhưng chỉ dừng lại ở văn nói, chưa thể chuyển hóa thành văn viết do thiếu kỹ năng diễn đạt.
Theo Nhật Phi, nếu việc dạy văn trong nhà trường được cải cách hiệu quả, ít nhất có thể giúp đông đảo học sinh biết diễn đạt thành văn những điều các em muốn nói với xã hội.
Nhân dịp này, Nhà xuất bản Kim Đồng cũng giới thiệu Giải thưởng Văn học Kim Đồng lần thứ hai (2025-2027) với tổng giá trị giải thưởng 720 triệu đồng dành cho tác phẩm xuất sắc viết cho thiếu nhi và người trẻ.
Bà Vũ Thị Quỳnh Liên, Phó giám đốc Tổng biên tập NXB Kim Đồng cho biết: “Giải thưởng Văn học Kim Đồng mong muốn tìm kiếm những tác phẩm có chất lượng dành cho thiếu nhi và bạn đọc trẻ Việt Nam. Ngoài ra, chúng tôi hướng tới việc phát hiện, bồi dưỡng đội ngũ viết trẻ, khuyến khích họ mạnh dạn kể câu chuyện thế hệ mình, tạo môi trường để họ thử sức, rèn luyện, trưởng thành và tiến xa hơn trên con đường sáng tác.”.
