Mưa lớn Bắc Bộ, cách phòng lũ quét và sạt lở

Liên lạc vệ tinh Seacom: Thiết bị hữu hiệu trong ứng phó thiên tai

Triển khai cấp tốc 'Bản đồ Zalo SOS' hỗ trợ người dân Nam Trung Bộ ứng phó mưa lũ

Miền Bắc bước vào đợt mưa lớn, có nơi trên 450 mm

Mưa lớn Bắc Bộ, cách phòng lũ quét và sạt lở. Ảnh: Dall AI.

Mưa lớn kéo dài đến ngày 21/8

Từ đêm 17/8, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ bước vào một đợt mưa lớn trên diện rộng, kéo dài nhiều ngày. Lượng mưa cao cộng với nền đất đã ngấm nước sau những đợt mưa trước làm tăng nguy cơ ngập lụt, lũ quét và sạt lở đất tại nhiều khu vực.

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, từ đêm 17/8 đến ngày 19/8, khu vực Bắc Bộ và từ Thanh Hóa đến Bắc Quảng Trị có mưa vừa, mưa to, lượng mưa phổ biến 60 đến 140 mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 200 mm.

Từ đêm 19/8 đến ngày 21/8, mưa lớn được dự báo tiếp diễn. Tổng lượng mưa cả đợt từ đêm 17/8 đến hết ngày 21/8 phổ biến khoảng 150 đến 300 mm, cục bộ có nơi trên 450 mm.

Riêng Lai Châu, Điện Biên, Bắc Tuyên Quang, Cao Bằng và Lạng Sơn, lượng mưa cả đợt phổ biến 100 đến 200 mm, cục bộ có nơi trên 300 mm.

Mưa lớn kéo dài làm gia tăng nguy cơ xuất hiện lũ trên sông, suối thượng nguồn, ngập lụt tại vùng trũng thấp và khu đô thị. Tại khu vực trung du, miền núi, nguy cơ lũ ống, lũ quét và sạt lở đất cần được theo dõi sát.

Ngày 17/8, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký Công điện số 54/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, yêu cầu các bộ, ngành và địa phương chủ động ứng phó nguy cơ mưa lớn, lũ ống, lũ quét và sạt lở đất tại Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ.

Thủ tướng yêu cầu địa phương rà soát những khu vực có nguy cơ ngập sâu, lũ quét, sạt lở để sẵn sàng sơ tán dân. Việc di dời cần ưu tiên người già, trẻ em và những người thuộc nhóm yếu thế sinh sống ven suối hoặc tại khu vực nguy hiểm.

Không cố đi qua đường ngập và ngầm tràn

Trong thời gian xảy ra mưa lớn, người dân cần thường xuyên theo dõi bản tin dự báo, cảnh báo thiên tai của cơ quan chức năng, nhất là vào chiều tối và ban đêm. Mưa lớn xảy ra khi người dân đang ngủ có thể làm giảm khả năng phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường.

Tại khu vực miền núi, người dân cần quan sát các dấu hiệu có thể liên quan đến sạt lở hoặc lũ quét như mặt đất xuất hiện vết nứt mới, đất rung chuyển, có tiếng động bất thường từ sườn núi, nước suối đột ngột chuyển đục hoặc dòng chảy thay đổi nhanh. Khi xuất hiện dấu hiệu nguy hiểm, người dân cần rời khỏi khu vực có nguy cơ và thực hiện hướng dẫn của chính quyền địa phương.

Một nguyên tắc quan trọng là không cố vượt qua ngầm tràn, cầu, cống hoặc đoạn đường đang ngập sâu và có nước chảy xiết. Người điều khiển ôtô, xe máy cũng không nên tự đánh giá độ sâu của vùng ngập rồi tiếp tục di chuyển khi chưa xác định được tình trạng mặt đường bên dưới.

Người dân không nên bơi lội, đánh bắt cá hoặc vớt củi trên sông, suối khi có mưa lớn và lũ. Dòng nước có thể tăng tốc nhanh, cuốn theo đất đá, cây cối và nhiều vật thể nguy hiểm.

Các địa phương được yêu cầu bố trí lực lượng kiểm soát, hướng dẫn giao thông tại ngầm, tràn và những tuyến đường có nguy cơ ngập sâu hoặc sạt lở.

Chuẩn bị cho tình huống bị chia cắt nhiều ngày

Tại những khu vực có nguy cơ ngập lụt hoặc sạt lở, mỗi gia đình nên chuẩn bị lượng lương thực, thực phẩm, nước uống, thuốc men và vật dụng thiết yếu phù hợp để sử dụng khi giao thông bị chia cắt.

Giấy tờ quan trọng, thiết bị điện tử và tài sản dễ hư hỏng do nước nên được chuyển lên vị trí cao, khô ráo. Ôtô, xe máy cần được đưa đến nơi có địa hình cao trước khi nước dâng.

Khi nước có nguy cơ tràn vào nhà, người dân cần chủ động ngắt nguồn điện tại khu vực có thể bị ngập và khóa van gas nếu sử dụng bếp gas. Không chạm vào thiết bị điện, ổ cắm hoặc dây dẫn khi tay ướt hoặc đang đứng trong vùng có nước.

Người dân tại khu dân cư cũng cần chủ động khơi thông miệng cống và đường thoát nước trong phạm vi bảo đảm an toàn. Nếu phát hiện cống lớn bị tắc, hố ga mất nắp, cây đổ hoặc điểm ngập nguy hiểm, cần thông báo cho chính quyền và đơn vị chức năng xử lý.

Khi nào cần sơ tán?

Người dân không nên chờ nước dâng vào nhà mới di chuyển. Với các hộ sống ven sông, suối, dưới chân taluy, sườn đồi hoặc khu vực từng xảy ra sạt lở, việc sơ tán cần thực hiện ngay khi chính quyền đưa ra cảnh báo hoặc yêu cầu di dời.

Thủ tướng yêu cầu các địa phương thông tin đầy đủ, kịp thời diễn biến thời tiết và hướng dẫn kỹ năng phòng tránh cho người dân. Các địa phương cũng phải rà soát, xử lý vật cản, khơi thông dòng chảy, chủ động chống ngập và bảo đảm an toàn tại các công trình đê điều, hồ đập.

Bộ Quốc phòng và Bộ Công an được yêu cầu sẵn sàng lực lượng, phương tiện hỗ trợ địa phương sơ tán người dân, ứng phó thiên tai và tổ chức cứu hộ, cứu nạn khi phát sinh tình huống.

Trong trường hợp khẩn cấp, người dân cần liên hệ lực lượng cứu hộ, chính quyền địa phương hoặc Tổng đài khẩn cấp quốc gia 112 để yêu cầu hỗ trợ.