Ngày 12/11/2026, tập đoàn bán dẫn Advanced Micro Devices (AMD) và công ty công nghệ lượng tử PsiQuantum của Mỹ công bố mở rộng quan hệ hợp tác chiến lược nhằm cùng thiết kế hạ tầng phục vụ vận hành máy tính lượng tử quy mô lớn có khả năng chịu lỗi. Thỏa thuận tập trung kết hợp sức mạnh của điện toán truyền thống, trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ lượng tử quang tử để phát triển những hệ thống tính toán thế hệ mới.
Theo thông cáo chung, quan hệ hợp tác được mở rộng từ nền tảng chip lập trình được AMD Versal FPGA sang nhiều dòng sản phẩm khác, gồm bộ xử lý trung tâm AMD EPYC, bộ xử lý đồ họa AMD Instinct và nền tảng phần mềm AMD ROCm. Các công nghệ này sẽ được tích hợp với nền tảng quang tử silicon do PsiQuantum phát triển, hướng tới xây dựng hệ thống điện toán lai có khả năng xử lý những bài toán khoa học và công nghiệp phức tạp.
Đáng chú ý, AMD cũng công bố kế hoạch đầu tư vốn cổ phần vào PsiQuantum nhằm củng cố quan hệ hợp tác dài hạn. Tuy nhiên, hai doanh nghiệp chưa tiết lộ giá trị khoản đầu tư, tỷ lệ sở hữu dự kiến hoặc thời điểm hoàn tất giao dịch. Vì vậy, đây mới là kế hoạch đầu tư được công bố, chưa phải thương vụ đã hoàn thành.
 |
Một trong những trọng tâm kỹ thuật của hợp tác là phát triển công nghệ sửa lỗi lượng tử. Khác với máy tính truyền thống, hệ thống lượng tử rất nhạy cảm với các tác động gây nhiễu, có thể khiến thông tin bị sai lệch trong quá trình xử lý. Việc phát hiện và khắc phục lỗi đủ nhanh được xem là điều kiện quan trọng để xây dựng máy tính lượng tử có thể hoạt động ổn định ở quy mô lớn.
Trong quá trình nghiên cứu, các kỹ sư PsiQuantum phối hợp với AMD tối ưu hóa PRISM, bộ giải mã ứng dụng học máy, để triển khai trên phần cứng tăng tốc có thể lập trình. Công nghệ được thiết kế nhằm xử lý thông tin sửa lỗi với độ trễ thấp, phục vụ yêu cầu vận hành theo thời gian thực của hệ thống lượng tử quang tử. Nghiên cứu về PRISM được công bố trên kho lưu trữ khoa học arXiv ngày 10/11/2026, trình bày phương pháp kết hợp độ chính xác trong giải mã với khả năng xử lý nhanh trên phần cứng FPGA. Dù cho thấy những kết quả nghiên cứu đáng chú ý, công trình chưa đồng nghĩa một hệ thống máy tính lượng tử thương mại quy mô lớn đã được đưa vào vận hành.
Bên cạnh hạ tầng phần cứng, AMD và PsiQuantum còn hướng tới phát triển những ứng dụng kết hợp điện toán lượng tử với điện toán hiệu năng cao và AI. Lĩnh vực được ưu tiên ban đầu là nghiên cứu dược phẩm và khám phá thuốc mới. Hai doanh nghiệp cho biết đã đạt được kết quả bước đầu trong mô phỏng các chất ức chế cộng hóa trị bằng hệ thống tính toán sử dụng GPU AMD. Đây là nhóm phân tử có ý nghĩa trong nghiên cứu thuốc điều trị ung thư. Tuy nhiên, công bố chưa cung cấp đầy đủ số liệu đối chứng độc lập để đánh giá hiệu quả thực tế hoặc khả năng thương mại hóa.
Về định hướng phát triển, hai bên đang xem xét mở rộng hoạt động hợp tác tại Illinois Quantum and Microelectronics Park ở Chicago, nơi PsiQuantum giữ vai trò doanh nghiệp chủ chốt. Thông tin cụ thể về quan hệ hợp tác dự kiến tiếp tục được giới thiệu tại hội nghị siêu máy tính SC26, diễn ra từ ngày 15 đến 20/11/2026.
Ông Victor Peng, Giám đốc điều hành PsiQuantum, nhận định sự kết hợp giữa công nghệ lượng tử, AI và điện toán hiệu năng cao có thể mở ra khả năng giải quyết nhiều vấn đề trong y tế, vật liệu, năng lượng và tài chính mà các hệ thống hiện nay còn gặp hạn chế. Việc AMD mở rộng hợp tác với PsiQuantum cũng cho thấy cuộc đua phát triển máy tính lượng tử không chỉ tập trung vào bộ xử lý lượng tử mà còn phụ thuộc vào hệ thống điều khiển, phần mềm và hạ tầng bán dẫn truyền thống.
