 Máy lọc không khí AirProce: Có đang được quảng cáo như thiết bị y tế? |
 Quảng cáo máy lọc không khí như thiết bị y tế bị xử phạt thế nào? |
 Quảng cáo thuốc lá điện tử vẫn tràn lan trên mạng sau lệnh cấm |
 |
| Ảnh minh họa: Proper DIY |
Điều hòa mini lừa đảo trở thành chủ đề nóng tại Anh khi nhiều khu vực nước này chuẩn bị đón thêm một đợt nắng nóng cuối tuần. Quảng cáo cho những chiếc máy làm mát bỏ túi xuất hiện dày đặc trên các nền tảng mạng xã hội, trong đó nhà sản xuất tự nhận sản phẩm do cựu kỹ sư NASA thiết kế và có khả năng làm mát cả căn phòng chỉ trong 90 giây. Cơ quan Quản lý Quảng cáo Anh, viết tắt ASA, khẳng định phần lớn những quảng cáo kiểu này đều quá hoàn hảo để người tiêu dùng nghĩ rằng đó là sự thật.
Stuart Matthews, kỹ sư dân dụng kiêm nhà sáng tạo nội dung của kênh YouTube Proper DIY, bỏ tiền mua nhiều mẫu máy để tự mình kiểm chứng lời quảng cáo. Anh trả 70 bảng Anh cho một chiếc máy nhưng cuối cùng chỉ nhận về một chiếc quạt nhỏ đơn giản, giá trị thực tế chỉ vài bảng Anh, theo chia sẻ của Matthews với BBC.
Một quảng cáo gọi sản phẩm này là thiết bị điều hòa thiết kế ngược, trang bị khoang làm lạnh dạng lỏng nén, nghe có vẻ tân tiến. Nhưng khi mở máy kiểm tra, Matthews phát hiện bên trong chỉ là những tấm bìa carton thấm nước, tạo cảm giác mát khi luồng gió thổi qua bề mặt ẩm. Loại máy làm mát bằng hơi nước này phát huy hiệu quả tại những vùng khí hậu nóng và khô, nhưng lại làm tăng độ ẩm trong phòng nên kém tác dụng tại một đất nước có độ ẩm cao như Anh, đồng thời cũng không phải điều hòa nhiệt độ đúng nghĩa, bởi điều hòa thực sự loại bỏ nhiệt trong phòng qua ống xả hoặc dàn nóng đặt bên ngoài.
"Tôi thực sự thương cảm cho những người đã sa bẫy bỏ tiền mua thứ rác rưởi này", Matthews nói với BBC sau khi mổ xẻ hàng loạt sản phẩm cùng loại.
 |
| BBC tìm thấy một quảng cáo trực tuyến tuyên bố có thể làm mát phòng chỉ trong vài phút. BBC |
ASA cho biết nhiều quảng cáo phóng đại công dụng sản phẩm, tuyên bố một thiết bị nhỏ gọn có thể làm mát toàn bộ ngôi nhà chỉ trong vài phút và tiêu thụ rất ít điện năng. Các quảng cáo này còn gắn kèm hàng loạt đánh giá khách hàng giả mạo, mô tả mức giảm nhiệt độ ấn tượng hoặc hiệu suất vượt trội đến khó tin. Đường link trong quảng cáo dẫn người mua tới các trang web bán hàng với mức giá dao động từ 70 đến 120 bảng Anh, còn phần lớn hình ảnh minh họa như cuộn dây đồng hay khối kim loại sáng bóng lại do trí tuệ nhân tạo tạo ra nhằm khiến sản phẩm trông chuyên nghiệp hơn thực tế.
Người mua nên nghi ngờ ngay khi bắt gặp lời hứa hẹn quá hoàn hảo, chẳng hạn tuyên bố một thiết bị nhỏ có thể làm mát cả căn phòng rộng, đi kèm câu chuyện ly kỳ về phát minh bí mật hay đột phá của ngành công nghiệp. Lỗi chính tả, ngữ pháp lộn xộn và thương hiệu thiếu nhất quán trong nội dung quảng cáo cũng là dấu hiệu cảnh báo, tương tự những đánh giá khách hàng mô tả kết quả quá kỳ diệu hoặc đọc lên nghe hoàn hảo đến mức phi thực tế.
ASA khuyên người mua tìm hiểu kỹ về nhà bán hàng trước khi xuống tiền, kiểm tra xem đơn vị đó có cung cấp thông tin liên hệ thực và địa chỉ kinh doanh rõ ràng hay không. Cơ quan này cũng gợi ý người tiêu dùng nên tham khảo đánh giá độc lập từ bên thứ ba thay vì chỉ tin vào lời chứng thực đăng trên chính website bán sản phẩm. Bất kỳ ai nghi ngờ một quảng cáo điều hòa mini có dấu hiệu lừa đảo đều có thể gửi báo cáo qua website của ASA.
Tổ chức này theo dõi sát các nền tảng để phát hiện quảng cáo vi phạm, đồng thời ban hành thông báo xử lý yêu cầu nhà quảng cáo chỉnh sửa lại nội dung cho đúng quy định, và cấm hiển thị những quảng cáo vi phạm quy tắc đề ra. Dù giám sát quảng cáo trả phí trên các nền tảng như YouTube và Facebook, ASA không có thẩm quyền xử phạt trực tiếp nhà quảng cáo. BBC cho biết đã liên hệ Meta và YouTube để xin phản hồi về vấn đề này nhưng chưa nhận được câu trả lời.
Nhu cầu tìm mua thiết bị làm mát giá rẻ tăng cao giữa mùa hè nắng nóng tạo cơ hội cho những quảng cáo điều hòa mini lừa đảo len lỏi vào tâm lý người tiêu dùng. Trường hợp của Matthews cho thấy một khoản tiền bỏ ra mua sắm vội vàng có thể đổi lại sản phẩm chẳng khác gì chiếc quạt hơi nước thông thường, trong khi lời quảng cáo hoa mỹ ban đầu chỉ nhằm đánh vào tâm lý muốn giải nhiệt nhanh giữa những ngày oi bức.
