 FPT thành lập nhà máy chip: Từ cam kết đến hành động Tập đoàn FPT vừa công bố thành lập nhà máy kiểm thử và đóng gói chip bán dẫn tiên tiến. Với doanh thu xuất khẩu ... |
 Cổ phiếu công nghệ châu Á bật tăng nhờ lợi nhuận Nvidia xoa dịu lo ngại về AI Cổ phiếu công nghệ châu Á tăng mạnh trong phiên giao dịch sáng thứ Năm 26/2, sau khi kết quả kinh doanh vượt kỳ vọng ... |
Sau khi Việt Nam và Hoa Kỳ nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện năm 2023, hợp tác công nghệ cao trở thành trọng tâm. Trong lĩnh vực bán dẫn, nhiều tập đoàn lớn tăng tốc mở rộng hiện diện. Amkor Technology vận hành nhà máy đóng gói và kiểm thử chip tại Bắc Ninh với tổng vốn đầu tư 1,6 tỷ USD, một trong những dự án bán dẫn quy mô lớn nhất tại Việt Nam.
Intel tiếp tục duy trì vị thế nhà đầu tư bán dẫn lớn nhất tại Khu công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh với tổng vốn đăng ký hơn 1,5 tỷ USD, đóng góp quan trọng vào kim ngạch xuất khẩu điện tử. Samsung khánh thành Trung tâm R&D lớn tại Hà Nội cuối năm 2022, đánh dấu bước chuyển từ sản xuất sang nghiên cứu phát triển.
Đầu năm 2025, Qualcomm công bố thành lập trung tâm nghiên cứu trí tuệ nhân tạo tại Hà Nội, tập trung vào AI tạo sinh và giải pháp bán dẫn thông minh. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Mỹ thúc đẩy đa dạng hóa chuỗi cung ứng công nghệ, giảm phụ thuộc vào Trung Quốc. Việt Nam hưởng lợi từ xu hướng “China+1”, khi các tập đoàn tìm kiếm địa điểm ổn định về chính trị, chi phí cạnh tranh và có mạng lưới hiệp định thương mại tự do rộng. Tuy nhiên, lợi ích kinh tế đi kèm áp lực tuân thủ tiêu chuẩn công nghệ và thương mại ngày càng chặt chẽ từ các thị trường lớn.
 |
| Người công nhân sản xuất trong nhà máy phục vụ cho chuỗi sản xuất có ứng dụng chip bán dẫn tại NVIDIA Việt Nam. Ảnh: Tuổi trẻ |
Trong lĩnh vực hạ tầng AI, NVIDIA bày tỏ quan tâm hợp tác phát triển trung tâm dữ liệu và hệ sinh thái AI tại Việt Nam. Nhu cầu tính toán phục vụ AI, điện toán đám mây và phân tích dữ liệu lớn tăng mạnh cùng tốc độ chuyển đổi số của doanh nghiệp và cơ quan nhà nước. Điều này thúc đẩy đầu tư vào trung tâm dữ liệu tại Hà Nội, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh, đồng thời kéo theo yêu cầu cao về an ninh mạng và quản trị dữ liệu.
Ở chiều ngược lại, doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc vẫn duy trì ảnh hưởng tại thị trường viễn thông. Huawei và ZTE tham gia cung cấp thiết bị cho một số dự án 5G. Việt Nam duy trì cách tiếp cận đa phương, hợp tác với nhiều đối tác nhằm bảo đảm cân bằng lợi ích kinh tế và an ninh số. Cách tiếp cận này phản ánh lựa chọn chiến lược trong môi trường cạnh tranh công nghệ gay gắt giữa các cường quốc.
Tác động của địa chính trị công nghệ không chỉ thể hiện qua FDI mà còn thúc đẩy Việt Nam củng cố năng lực nội sinh. Chính phủ đặt mục tiêu đào tạo 50.000 kỹ sư bán dẫn đến năm 2030. Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh và các trường kỹ thuật trọng điểm mở ngành thiết kế vi mạch, hợp tác cùng doanh nghiệp để cập nhật giáo trình theo chuẩn quốc tế. Sinh viên tiếp cận phòng thí nghiệm hiện đại và chương trình thực tập tại doanh nghiệp FDI, tạo cầu nối trực tiếp giữa đào tạo và sản xuất.
 |
| Sản phẩm FPT Semiconductor tại A80. Ảnh: FPT |
Khối doanh nghiệp nội địa cũng thể hiện bước tiến rõ nét. Tiêu biểu như FPT Semiconductor công bố thiết kế thành công các dòng chip nguồn và chip điều khiển, xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản và Hàn Quốc. Viettel thử nghiệm thành công trạm phát sóng 5G sử dụng thiết bị tự nghiên cứu, từng bước làm chủ công nghệ lõi viễn thông. Những kết quả này cho thấy Việt Nam bắt đầu tham gia vào các công đoạn có hàm lượng kỹ thuật cao hơn thay vì chỉ lắp ráp.
 Tổng Bí thư Tô Lâm dự tòa đàm về công nghệ AI và chip bán dẫn tại Anh Tổng Bí thư Tô Lâm tham dự tọa đàm về trí tuệ nhân tạo và chip bán dẫn tại London chiều 29/10/2025, trong khuôn khổ ... |
Hạ tầng số phát triển đồng bộ tạo nền móng cho bước chuyển này. Các tuyến cáp quang biển mới, kế hoạch mở rộng trung tâm dữ liệu và chương trình chuyển đổi số quốc gia giúp gia tăng năng lực xử lý dữ liệu trong nước. Tỷ trọng kinh tế số trong GDP tăng đều qua các năm, phản ánh sự lan tỏa của công nghệ tới thương mại điện tử, tài chính số, sản xuất thông minh và dịch vụ công trực tuyến.
Cuộc đua bán dẫn toàn cầu đặt Việt Nam trước cơ hội tái định vị vai trò trong chuỗi giá trị công nghệ. Việt Nam không còn đứng ở rìa bản đồ công nghệ, mà tham gia trực tiếp vào quá trình phân bổ lại năng lực sản xuất và nghiên cứu trên quy mô toàn cầu. Sự kết hợp giữa dòng vốn chiến lược, chính sách định hướng dài hạn và năng lực doanh nghiệp nội địa đang hình thành một cấu trúc công nghiệp mới, nơi công nghệ cao giữ vai trò trung tâm trong tăng trưởng kinh tế.
Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ tiếp tục gia tăng, vị thế của Việt Nam sẽ phụ thuộc vào tốc độ nâng cấp nội lực, khả năng thích ứng tiêu chuẩn quốc tế và mức độ tham gia sâu vào các mắt xích giá trị gia tăng cao của ngành bán dẫn và trí tuệ nhân tạo.
