 |
| Công ty CNTT lớn nhất Ấn Độ, Tata Consultancy Services, hiện có 217.000 nhân viên sở hữu “kỹ năng AI cấp cao”, tăng từ 180.000 người chỉ cách đây chưa đầy một tháng. Ảnh: Getty. |
Tại cuộc họp công bố kết quả kinh doanh hôm thứ Hai, Tata Consultancy Services (TCS) công ty CNTT lớn nhất Ấn Độ cho biết đang hướng tới mục tiêu “thành thạo AI trên quy mô lớn”. Theo đó, TCS hiện có 217.000 nhân viên sở hữu kỹ năng AI cấp cao, tăng mạnh so với 180.000 người chỉ chưa đầy một tháng trước.
Không dừng ở đó, TCS đang đào tạo toàn bộ lực lượng lao động về cách làm việc cùng trí tuệ nhân tạo. Công ty dịch vụ CNTT lớn thứ hai thế giới này cũng công khai ưu tiên tuyển dụng những ứng viên “sống trong môi trường AI”, chủ yếu là lao động trẻ thành thạo việc sử dụng các công cụ AI trong công việc hằng ngày.
“Những học viên trẻ này thực sự biết cách coi AI như một đồng đội,” bà Aarthi Subramanian, Giám đốc điều hành kiêm Giám đốc vận hành TCS, nhấn mạnh tại cuộc họp thường niên ngày 17/12.
AI đã thâm nhập sâu vào lõi hoạt động doanh nghiệp
TCS không phải là trường hợp cá biệt. Theo báo cáo chung của Hiệp hội các công ty phần mềm và dịch vụ quốc gia Ấn Độ (Nasscom) và nền tảng tuyển dụng Indeed, hơn một phần ba doanh nghiệp CNTT Ấn Độ hiện đã sử dụng AI cho ít nhất 40% hoạt động cốt lõi.
Các doanh nghiệp tham gia khảo sát ghi nhận hiệu suất cải thiện từ 25% đến 35% ở các chỉ số vận hành quan trọng nhờ ứng dụng trực tiếp trí tuệ nhân tạo.
Đáng chú ý, 97% lãnh đạo nhân sự tại các công ty CNTT được khảo sát tin rằng đến năm 2027, công việc sẽ chủ yếu được thực hiện bởi các nhóm kết hợp giữa con người và AI, dưới dạng công cụ hoặc các “tác nhân AI” tự động.
Theo ông Sashi Kumar (Indeed Ấn Độ) và bà Ketaki Karnik (Nasscom), trong phần lớn các nhóm này, AI sẽ đóng vai trò chủ đạo, ngoại trừ một số vị trí vẫn đòi hỏi phán đoán, sự thấu cảm và tương tác trực tiếp của con người.
Sự chuyển dịch nhanh chóng sang AI đang đặt ra thách thức lớn về nhân lực. Ông Sachin Alug, CEO của NLB Services, công ty tuyển dụng CNTT toàn cầu cho biết AI đã trở thành một trong những kỹ năng quan trọng nhất đối với sinh viên mới tốt nghiệp khi gia nhập ngành dịch vụ CNTT tại Ấn Độ.
Hiện nay, gần 25% vị trí tuyển dụng cho sinh viên mới ra trường yêu cầu kỹ năng AI hoặc dữ liệu, tăng mạnh so với mức 5–10% cách đây ba năm.
Tuy nhiên, nguồn cung nhân lực vẫn chưa theo kịp nhu cầu. Báo cáo của Niti Aayog, cơ quan tư vấn chính sách của chính phủ Ấn Độ, chỉ ra rằng nguồn nhân tài AI hiện mới đáp ứng khoảng 50% nhu cầu thực tế và tình trạng thiếu hụt có thể kéo dài trong vài năm tới.
Trong kịch bản không có cải cách mạnh mẽ, số lao động trong lĩnh vực dịch vụ công nghệ có thể giảm từ 7,5–8 triệu người xuống còn 6 triệu vào năm 2031. Ngược lại, nếu đẩy mạnh đào tạo và nâng cao kỹ năng AI, việc làm CNTT có thể tăng lên 10 triệu.
Sa thải vì “lệch pha” kỹ năng và con đường sống còn: học cách làm việc với AI
Số liệu từ TCS cho thấy, đến cuối tháng 12, công ty còn 582.163 nhân viên, giảm mạnh so với 607.979 người cuối tháng 3 năm ngoái. Trước đó, vào tháng 7/2025, TCS thông báo cắt giảm lao động chủ yếu ở cấp quản lý trung và cao do không còn phù hợp về kỹ năng trong kỷ nguyên AI.
Theo ông Ravi Menon, chuyên gia phân tích CNTT của Macquarie Capital, các công ty như TCS vẫn tuyển dụng, nhưng việc sa thải phản ánh sự dịch chuyển cơ cấu kỹ năng, không phải sự suy giảm toàn ngành.
Ông dự báo tốc độ tuyển dụng ròng năm tài chính hiện tại chỉ ở mức 1–1,5%, nhưng sẽ tăng lên 6–7% vào năm tài chính 2027 và 7–9% trong năm tiếp theo, khi AI trở thành động lực tăng trưởng chính.
Tuy vậy, quan điểm này không nhận được sự đồng thuận tuyệt đối. Ông Saurabh Mukherjea, nhà sáng lập Marcellus Investment Managers, cho rằng ngành dịch vụ CNTT sẽ cần ít lao động hơn đáng kể trong thế giới AI, và đang mất việc “khá nhanh chóng”.
Dù triển vọng việc làm còn nhiều tranh cãi, giới chuyên gia đồng thuận rằng AI sẽ tiếp tục mở rộng vai trò trong doanh nghiệp, buộc người lao động phải thích nghi. Trong bối cảnh đó, nâng cao kỹ năng và học cách hợp tác với trí tuệ nhân tạo được xem là con đường sống còn đối với lực lượng lao động CNTT Ấn Độ, ngành này từng là cỗ máy tạo việc làm lớn nhất của quốc gia Nam Á này trong nhiều năm qua.
