Khi ánh sáng “vẽ” lại lịch sử
Lễ hội Đàn Kính Thiên 2026 với chủ đề “Huyền Thiên Cổ Đàn” tại Thung Ui sẽ được tổ chức vào tối ngày 26/4 là một chương trình nghệ thuật thực cảnh quy mô kỷ lục với 2.500 diễn viên.
Sự kiện còn là một bài toán mẫu về cách công nghệ nâng tầm di sản, tạo ra một hệ sinh thái trải nghiệm, xóa nhòa ranh giới giữa quá khứ và hiện tại.
 |
| Phối cảnh của lễ hội. |
Lý thuyết về nền kinh tế trải nghiệm cho thấy, thành công không nằm ở việc cho khách hàng xem cái gì, mà là khiến họ cảm thấy thế nào. Tổng đạo diễn Lê Hải Yến cùng e-kip đã làm rất tốt điều này khi kiến tạo một không gian trình diễn đa tầng độc đáo. Khác hoàn toàn với các hình thức biểu diễn truyền thống, tại “Huyền Thiên Cổ Đàn”, khán giả trực tiếp di chuyển theo trục Địa - Nhân – Thiên với sự tham gia dẫn đường của công nghệ. Hệ thống visual mapping, laser và đồ họa trình chiếu hiện đại được thiết kế để hòa quyện tuyệt đối với vách núi và cảnh quan tự nhiên của Thung Ui.
Trong phân đoạn chương một - Vạn Cổ Anh Linh, công nghệ ánh sáng "quét" qua những vách đá, tái hiện lại bối cảnh tiền sử từ 13.000 năm trước. Những hình ảnh đồ họa tinh xảo khiến người xem có cảm giác như đang đứng giữa một hang động khổng lồ, nghe tiếng thì thầm của cội nguồn xa thẳm.
 |
| Lễ hội Đàn Kính Thiên 2026 với chủ đề “Huyền Thiên Cổ Đàn kỳ vọng trở thành một "phim trường thực cảnh" sống động. |
Đến chương hai và ba - Đại Cồ Việt Khai Quốc và Huyền Thiên Cổ Đàn, công nghệ lại chuyển mình sang ngôn ngữ của sự uy nghiêm và tráng lệ. Màn rước Long Giá và Lễ Tế Thiên linh thiêng được hỗ trợ bởi hệ thống âm thanh vòm đặc sắc, khiến tiếng vó ngựa thật hòa quyện cùng âm hưởng hào hùng của đội quân Hoa Lư xưa.
Đây chính là lúc công nghệ nâng tầm di sản, phóng đại cảm xúc và chiều sâu của không gian lễ tế mà không làm thay đổi giá trị cốt lõi của nghi lễ, khiến mỗi khán giả cảm thấy mình như một "nhân chứng" lịch sử thực thụ.
Đưa khán giả thành người giữ lửa cho văn hóa dân tộc
Tổng đạo diễn Lê Hải Yến đã rất khôn ngoan khi không chọn cách "dạy" lịch sử qua các bảng biểu. Chị chọn cách phục dựng ký ức. Khi khán giả nhìn thấy 2.500 diễn viên, từ nghệ sĩ xiếc, solist múa đến dàn múa tập thể tái hiện màn khai hội đẹp như tiên cảnh, họ không chỉ xem một điệu múa. Họ đang học về tín ngưỡng, về đời sống cộng đồng và về khát vọng độc lập của cha ông cách đây hơn một thiên niên kỷ.
Công nghệ chính là chất xúc tác để tri thức văn hóa trở nên dễ được hấp thụ hơn. Việc sử dụng 2 không gian biểu diễn nối tiếp với các góc nhìn khác nhau giúp mạch truyện diễn ra liên tục, tạo hiệu ứng thị giác không điểm dừng. Điều này giữ cho sự chú ý của khán giả luôn ở mức cao nhất, khiến họ tò mò tìm hiểu về ý nghĩa phía sau mỗi biểu tượng văn hóa. Khi khán giả hiểu vì sao một điệu múa tồn tại, họ sẽ tự khắc trở thành những người giữ lửa cho văn hóa dân tộc.
 |
| E-kip khải sát thực địa. |
"Huyền Thiên Cổ Đàn" thành công bởi sự kết hợp thú vị giữa những "cây đại thụ" và những tư duy mới mẻ. Tổng đạo diễn Lê Hải Yến đã chứng minh rằng di sản Việt Nam hoàn toàn có thể được kể bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại thế giới.
Đạo diễn ánh sáng Nguyễn Ngọc Lâm với 30 năm kinh nghiệm từ Hollywood đã biến Thung Ui thành một "phim trường thực cảnh" sống động, nơi ánh sáng không chỉ để soi sáng diễn viên mà còn để tạo ra hồn cốt cho không gian.
NSƯT Phan Lương mang đến tư duy biên đạo giàu chiều sâu, từ ballet đến đương đại, giúp mỗi chuyển động của 2.500 con người trở thành một mảnh ghép hoàn hảo... Sự chuyên nghiệp của e-kip là yếu tố then chốt để công nghệ không bị "lạc quẻ" giữa di sản mà tôn vinh tối đa cảnh quan thiên nhiên của Ninh Bình.
 |
| Các nghệ sĩ tập luyện tích cực cho đêm diễn. |
Lễ hội Đàn Kính Thiên 2026 được kỳ vọng sẽ là một cú hích quan trọng cho Khu văn hóa Thung Ui nói riêng và du lịch Ninh Bình nói chung. Từ Lễ hội Đàn Kính Thiên 2026 sẽ mở ra cơ hội biến một lễ hội địa phương thường niên thành một điểm đến sự kiện tầm cỡ.
Việc ứng dụng công nghệ thực cảnh góp phần giải quyết bài toán bảo tồn và phát triển, ứng dụng di sản số để tái hiện và lan tỏa giá trị. Từ đó, mở ra một không gian mới, cung cấp một "lăng kính" mới để thế hệ trẻ có thể soi rọi vào quá khứ với niềm tự hào và sự thấu hiểu.
