| Trợ lý AI tự vận hành mở ra hướng tự động hóa mới cho doanh nghiệp Việt OSP Group ra mắt trợ lý Kolia AI hỗ trợ theo dõi huyết áp tại nhà MISA và cách doanh nghiệp Việt đưa AI vào hoạt động hằng ngày |
Ngày 23/9 tại TP. Hồ Chí Minh, trong khuôn khổ chuỗi sự kiện Enterprise AI Summit 2026 với chủ đề “The Intelligence Age”, Base.vn chính thức giới thiệu Base 2.0, kiến trúc hoàn toàn mới được xây dựng cho kỷ nguyên con người và AI cùng làm việc, trong đó trợ lý AI được đặt ngang hàng với nhân viên.
 |
| Ông Phạm Kim Hùng, nhà sáng lập, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Base.vn chi sẻ. Ảnh BTC |
Phát biểu mở đầu sự kiện, ông Phạm Kim Hùng, nhà sáng lập, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Base.vn, chỉ ra nghịch lý nhiều doanh nghiệp đang gặp phải khi ứng dụng AI. “Thực tế hiện nay cho thấy AI phát triển rất nhanh nhưng chưa tạo ra tác động vận hành rõ rệt trong doanh nghiệp. Lý do lớn nhất chính là thiếu Ngữ cảnh kinh doanh (Business Context)”, ông nói.
Từ nhận định này, ông tuyên bố tái định vị Base thành hệ điều hành vận hành doanh nghiệp thế hệ mới.
| Kỷ nguyên AI thay đổi kỳ vọng khách hàng: Doanh nghiệp cần chiến lược nào để triển khai đúng và hiệu quả? |
Trong phần giới thiệu về kiến trúc mới, ông Phạm Kim Hùng cho biết các trợ lý AI như trợ lý tuyển dụng hay trợ lý bán hàng B2B “được gán danh sách chức năng và quyền hạn tương tự như con người”, trong khi con người và trợ lý AI phối hợp trực tiếp trên cùng một khung làm việc. Nội dung giới thiệu cũng định nghĩa lại công việc là hành động được giao cho cá nhân hoặc trợ lý AI nhằm tạo ra đầu ra có thể đo lường. Khi trợ lý AI đã được giao việc và trao quyền tương tự con người, vấn đề tiếp theo là ai chịu trách nhiệm khi hệ thống thực hiện sai, đặc biệt trong những trường hợp quyết định của AI gây thiệt hại cho doanh nghiệp hoặc đối tác.
 |
| Khách tham dự trải nghiệm Base 2.0 tại Enterprise AI Summit 2026 TP. Hồ Chí Minh. Ảnh BTC |
Ông Hoàng Thanh Nguyện, Giám đốc Triển khai chuyển đổi số Base.vn, chia hoạt động bán hàng hiện nay thành hai nhóm theo chu kỳ ngắn và chu kỳ dài. Với chu kỳ ngắn, ông cho rằng “sự chờ đợi và phản hồi chậm chính là kẻ thù lớn nhất khiến doanh nghiệp đánh mất đơn hàng”, đồng thời giới thiệu trợ lý AI như một cách để doanh nghiệp phản hồi khách hàng nhanh hơn và hạn chế bỏ lỡ cơ hội bán hàng.
Tình huống ông trình diễn là một sản phẩm mỹ phẩm giá 4,9 triệu đồng được chốt đơn trong 17 giờ. Khách gửi tin nhắn đầu tiên lúc 22 giờ 05 phút. Theo ông Hoàng Thanh Nguyện, “lần đầu tiên, hệ thống cho phép cài đặt các AI Agent có quyền truy cập trực tiếp vào hệ thống quản lý Kho hàng”. Nói cách khác, trợ lý AI được kết nối trực tiếp với dữ liệu kho của doanh nghiệp, khi khách hỏi về tình trạng tồn kho, trợ lý AI tự tra cứu số lượng thực tế và phản hồi ngay lập tức. Đến 8 giờ 45 phút sáng hôm sau, nhân viên mới tiến hành lên đơn giao hàng. Như vậy, trong khoảng 10 giờ 40 phút ban đêm, trợ lý AI là đầu mối duy nhất trò chuyện với khách thay cho doanh nghiệp, qua đó đặt ra câu hỏi về trách nhiệm của doanh nghiệp đối với những thông tin và cam kết mà AI đưa ra.
 |
| Ông Hoàng Thanh Nguyện, Giám đốc Triển khai chuyển đổi số Base.vn chia sẻ. Ảnh BTC |
Ông Hoàng Thanh Nguyện cho rằng trợ lý AI phải “kết nối được với dữ liệu kho và quy trình đơn hàng để thực sự giúp doanh nghiệp chốt đơn”. Chính khả năng kết nối trực tiếp với dữ liệu và quy trình vận hành khiến những thông tin trợ lý AI cung cấp cho khách hàng có thể tác động trực tiếp đến giao dịch. Nếu dữ liệu kho không khớp với thực tế nhưng trợ lý AI vẫn thông báo còn hàng, khách chuyển tiền rồi doanh nghiệp không thể giao sản phẩm, khiếu nại của người mua vẫn hướng tới doanh nghiệp thay vì trợ lý AI. Từ đây đặt ra câu hỏi doanh nghiệp sẽ phân định trách nhiệm như thế nào khi AI được trao quyền thực hiện một phần công việc nhưng không phải là chủ thể trực tiếp chịu trách nhiệm trước khách hàng.
Với giao dịch kéo dài nhiều ngày, ông Hoàng Thanh Nguyện dẫn trường hợp Dự án quà Tết trị giá 1,9 tỷ đồng được xử lý trong 84 ngày đêm. Trong giao dịch này, mỗi đề xuất chiết khấu đều được hệ thống gửi “tới đúng cấp thẩm quyền phê duyệt và ghi nhận minh bạch vào lịch sử giao dịch”. Doanh nghiệp vì vậy đã có cơ chế phân cấp và kiểm soát đối với quyết định giảm giá. Tuy nhiên, với thông tin tồn kho do trợ lý AI cung cấp lúc nửa đêm, nội dung trình bày chưa mô tả một tầng kiểm soát tương tự và cũng chưa làm rõ ai chịu trách nhiệm khi thông tin AI cung cấp không chính xác.
Ông Nguyễn Phi Hùng, Giám đốc Phát triển sản phẩm Base.vn, mở đầu phần chia sẻ bằng hình ảnh 5 ngày cuối tháng khi toàn bộ bộ máy “chững lại” vì quy trình tính công, tính lương. Giải pháp ông giới thiệu là giao cho trợ lý AI một phần công việc của nhân viên, quản lý ca và bộ phận C&B. Theo ông, người quản lý giờ đây chỉ cần gửi câu lệnh “Hãy giúp tôi phân ca”, trợ lý AI sẽ tự phân ca dựa trên nguồn lực thực tế, tuân thủ các quy định về số giờ nghỉ tối thiểu và tổng giờ công tối đa, đồng thời gợi ý duyệt đổi ca, nghỉ phép “dựa trên ngữ cảnh thực tế chứ không duyệt cảm tính”.
 |
| Số hóa toàn diện doanh nghiệp không cần lập trình với Cogover |
Ông Nguyễn Phi Hùng khẳng định “AI Agent không thay thế con người, mà đóng vai trò là người đồng hành thông minh. Với quản lý, AI hỗ trợ phân ca tối ưu chỉ bằng một câu lệnh đơn giản mà vẫn tuân thủ chính xác luật lao động”. Trợ lý AI được giới thiệu như một người đồng hành nhưng đồng thời được trao quyền xếp lịch làm việc cho nhân viên. Cam kết tuân thủ chính xác luật lao động vì thế cũng đặt ra câu hỏi về trách nhiệm nếu hệ thống đưa ra lịch làm việc không đúng quy định. Theo mô tả của ông, trợ lý AI tổng hợp dữ liệu từ nhiều nguồn như máy chấm công tại nhà máy, hệ thống bán hàng POS và các tệp Excel. Chỉ cần một nguồn dữ liệu sai lệch hoặc tham số được thiết lập không chính xác, lịch làm việc do AI tạo ra có thể không đáp ứng quy định về thời giờ làm việc. Khi đó, doanh nghiệp sẽ phải xác định trách nhiệm thuộc về người phê duyệt, đơn vị vận hành hệ thống hay chính quy trình kiểm soát AI.
Trong công tác tiền lương, ông Nguyễn Phi Hùng cho biết trợ lý AI “sẽ chủ động rà soát bảng lương, chỉ ra các lỗi sai công thức và đề xuất giải pháp xử lý”, đồng thời nhấn mạnh “chuyên viên C&B vẫn là người giữ quyết định cuối cùng”. Đây là một trong số ít nội dung tại sự kiện cho thấy phạm vi công việc của trợ lý AI và quyền quyết định của con người được xác định khá rõ. Tuy nhiên, việc con người giữ quyền quyết định cuối cùng chưa trả lời câu hỏi trách nhiệm thuộc về ai nếu bảng lương vẫn sai sau khi trợ lý AI đã rà soát và đề xuất phương án xử lý.
Phần chia sẻ về điều hành công việc của ông Trần Tuấn Anh Nghĩa, Phó Tổng Giám đốc Base.vn, và ông Lê Bảo Ngọc, Giám đốc Tư vấn chuyển đổi số Base.vn, cho thấy trợ lý AI được trao quyền sâu nhất. Theo nội dung được giới thiệu, trợ lý AI “không dừng ở mức đọc hay tóm tắt dữ liệu”, mà chủ động phát hiện điểm nóng như nhân sự quá tải hay nút thắt quy trình, rồi gợi ý hành động, đề xuất điều chuyển việc và đóng vai trò “nhân sự số” thực hiện các bước lặp đi lặp lại. Càng được trao nhiều quyền, trợ lý AI càng kéo theo nhiều câu hỏi về trách nhiệm khi xảy ra sai sót.
 |
| Ông Trần Tuấn Anh Nghĩa, Phó Tổng Giám đốc Base.vn chia sẻ. Ảnh BTC |
Ví dụ được nêu là một nhân sự quá tải 10 ngày liên tiếp, trung bình 10 giờ mỗi ngày, và trợ lý AI gợi ý chuyển bớt việc. Ở khâu quy trình, trợ lý AI gợi ý nhân sự thay thế khi có người nghỉ phép, trực tiếp đọc hồ sơ, lập báo giá, chấm điểm nhà cung cấp và đề xuất cắt bớt bước trong quy trình. Ở khâu công văn, lãnh đạo bút phê trên máy tính bảng, trợ lý AI đọc bút phê rồi tự động chuyển thành công việc giao cho phòng ban, nghĩa là trách nhiệm pháp lý của từng mệnh lệnh phụ thuộc vào độ chính xác của trợ lý AI. Trong mô phỏng một ngày làm việc của tổng giám đốc, việc đầu tiên là vào trang chủ duyệt đề xuất với phần tư vấn của trợ lý AI về việc nên duyệt hay từ chối.
Phần trích dẫn của nhóm diễn giả mô tả đích đến là một nền tảng "trở thành một không gian mà AI Agent và con người có thể cộng tác với nhau như những người đồng đội thực sự". Trong không gian ấy, trợ lý AI được đối xử như một đồng đội có quyền, song chưa được gắn với nghĩa vụ tương xứng.
Chuỗi công việc được giao cho trợ lý AI trong khâu điều hành kéo theo ba rủi ro mới. Nếu trợ lý AI đọc nhầm nét bút phê, việc sẽ bị giao sai phòng ban dưới danh nghĩa chỉ đạo của lãnh đạo; Nếu một nhà cung cấp bị trợ lý AI chấm điểm thấp và bị loại, doanh nghiệp phải giải thích được tiêu chí chấm khi bị hỏi lại, nếu không muốn gánh trách nhiệm pháp lý trong tranh chấp thương mại. Rủi ro khó thấy hơn cả nằm ở khâu duyệt đề xuất, bởi một lãnh đạo mỗi sáng xử lý hàng loạt hồ sơ đã kèm sẵn lời khuyên rất dễ bấm theo trợ lý AI, khiến chữ ký chỉ còn là thủ tục trong khi người ký vẫn gánh trọn trách nhiệm pháp lý cho nhận định của trợ lý AI.
Trợ lý AI được trao quyền ở cả ba khâu bán hàng, nhân sự và điều hành, còn con người được giữ lại ở một vài chốt như quyết định cuối cùng về bảng lương hay phê duyệt chiết khấu theo cấp thẩm quyền. Ở khâu bán hàng, trợ lý AI nói thay doanh nghiệp, ở khâu nhân sự trợ lý AI xếp lịch thay quản lý, còn ở khâu điều hành trợ lý AI giao việc thay lãnh đạo. Thế nhưng không diễn giả nào nói tới việc ai chịu trách nhiệm pháp lý khi trợ lý AI trả lời sai, xếp ca sai, chấm điểm sai hay đọc sai bút phê. Trách nhiệm trong những trường hợp này vẫn chưa được làm rõ, nhất là khi trợ lý AI trực tiếp hành động mà không có người kiểm tra hoặc phê duyệt.
Người vận hành, doanh nghiệp và nhà cung cấp đều có phần việc liên quan nhưng chưa bên nào được xác định rõ phần trách nhiệm của mình. Người vận hành bấm duyệt hoặc giao việc cho trợ lý AI, doanh nghiệp đứng tên trước khách hàng, người lao động và cơ quan quản lý, còn nhà cung cấp xây dựng thuật toán quyết định cách trợ lý AI đọc dữ liệu và đưa ra gợi ý. Khi mỗi bên tham gia một khâu nhưng chưa phân định rõ trách nhiệm, đến lúc trợ lý AI trả lời sai, xếp lịch sai hoặc đưa ra quyết định không chính xác, việc quy trách nhiệm sẽ rất khó.
 |
Ông Phạm Kim Hùng cho rằng “doanh nghiệp có thể mua thêm token hay các mô hình AI mới nhất, nhưng ngữ cảnh kinh doanh thì phải tự xây dựng”. Từ nhận định này có thể thấy, doanh nghiệp cũng không thể mua sẵn trách nhiệm đi cùng trợ lý AI mà phải tự xây dựng cơ chế phân định trách nhiệm ngay từ khi đưa công nghệ này vào vận hành.
Trách nhiệm khi trợ lý AI làm sai vì thế cần được xác định từ quy chế vận hành của doanh nghiệp thay vì chỉ trông chờ vào công nghệ. Trước khi đưa trợ lý AI vào sử dụng, doanh nghiệp nên quy định rõ việc nào hệ thống được tự thực hiện, việc nào chỉ được đưa ra đề xuất và việc nào bắt buộc phải có người phê duyệt, tương tự cách doanh nghiệp phân cấp thẩm quyền cho nhân viên mới, bởi trợ lý AI cũng cần được kiểm soát trong thời gian đầu khi doanh nghiệp chưa có đủ cơ sở để kiểm chứng khả năng xử lý trong thực tế.
Cơ chế chuyển đề xuất chiết khấu đến đúng cấp có thẩm quyền mà ông Hoàng Thanh Nguyện trình diễn có thể trở thành một nguyên tắc để doanh nghiệp áp dụng cho các nội dung trợ lý AI trao đổi với khách hàng. Trợ lý AI có thể tự trả lời những câu hỏi mang tính thông tin, nhưng các nội dung có tính cam kết như tình trạng còn hàng, giá bán hay thời gian giao hàng nên được hệ thống đối chiếu với dữ liệu thực tế hoặc yêu cầu người có thẩm quyền xác nhận trước khi gửi cho khách hàng.
Doanh nghiệp cũng cần lưu nhật ký hoạt động của trợ lý AI, ghi rõ hệ thống đã đưa ra đề xuất gì, dựa trên nguồn dữ liệu nào và ai đã chấp thuận, qua đó có thể lần lại từng khâu khi phát sinh tranh chấp. Nhật ký này giúp doanh nghiệp chứng minh quá trình kiểm soát và giám sát trợ lý AI khi cơ quan quản lý xem xét vụ việc, trong khi hợp đồng với nhà cung cấp cần quy định rõ trách nhiệm của các bên nếu trợ lý AI đưa ra kết quả sai. Người lao động và khách hàng cũng cần được thông báo khi đang làm việc với trợ lý AI để có thể yêu cầu con người kiểm tra và xem xét lại những quyết định do hệ thống đưa ra.
Trợ lý AI có thể phản hồi khách hàng ở bất cứ thời gian nào, xếp ca và rà soát bảng lương, nhưng khi quyết định của hệ thống gây ra sai sót thì vẫn phải có một con người đứng ra chịu trách nhiệm. Doanh nghiệp trao quyền cho AI đến đâu cần xác định người chịu trách nhiệm đến đó, bởi nếu chỉ giao quyền mà không thiết lập cơ chế kiểm soát và phân định trách nhiệm ngay từ đầu, đến khi phát sinh tranh chấp, lý do “AI làm sai” sẽ không thể thay thế cho trách nhiệm của doanh nghiệp và người có thẩm quyền.
