 |
| Ảnh: carscoops |
Khi lái xe, nếu người lái ngả ghế gần nằm ngang, hông sẽ trượt ra phía trước. Lúc xe va chạm, dây an toàn (hay đai an toàn), vốn chỉ hoạt động đúng khi người ngồi thẳng lưng sẽ không còn giữ được cơ thể ở đúng vị trí, khiến người lái có thể chui xuống dưới đai thay vì bị giữ lại.
Cụ thể, dây an toàn được thiết kế cho một tư thế duy nhất: người ngồi thẳng, lưng áp vào tựa ghế, hông ở vị trí bình thường. Khi ghế ngả xuống góc lớn, hông dịch chuyển ra phía trước và xuống thấp. Lúc xe va chạm, lực quán tính đẩy cơ thể lao về phía trước theo góc xiên, không phải thẳng vào dây đai như thiết kế, mà trượt xuống dưới phần đai hông, lúc này dây an toàn và túi khí không thể bảo vệ họ đúng cách.
Hiện tượng này có tên kỹ thuật là "submarining" (tàu ngầm hóa): cơ thể chui xuống thay vì bị giữ lại. Túi khí bung ra cũng sẽ tác động sai vị trí vì đầu và ngực người ngồi không còn ở chỗ cảm biến dự đoán.
Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin Trung Quốc (MIIT) cảnh báo rõ điều này trong văn bản đề xuất quy định công bố tuần qua, theo Reuters.
Xu hướng thiết kế cabin xe điện Trung Quốc trong vài năm gần đây chạy theo một logic riêng: hãng nào biến xe thành "phòng khách di động" hoàn hảo nhất sẽ thắng phân khúc cao cấp. Ghế massage, màn hình khổng lồ, đèn nội thất đổi màu, khoang hành khách đủ chỗ nằm dài, tất cả trở thành vũ khí cạnh tranh.
Nhiều mẫu xe ra mắt từ 2022 đến 2025 quảng bá tính năng ghế "zero-gravity" ngả gần nằm ngang như điểm nhấn chính, phục vụ hành khách có tài xế hoặc người dùng xe tự lái bán phần. Tính năng này vốn xuất phát từ nghiên cứu tư thế phi hành gia của NASA, được Hyundai đưa vào Ioniq 5 năm 2021, rồi các hãng Trung Quốc nhân rộng ở tầm giá thấp hơn nhiều.
Đầu năm 2026, Trung Quốc ra lệnh cấm tay nắm cửa ẩn kiểu điện tử trên xe mới sau một vụ tai nạn chết người: cửa xe điện không mở được vì tay nắm điện ngừng hoạt động, hành khách mắc kẹt trong xe đang cháy.
 |
| Mercedes-Benz EQS. Ảnh: carscoops |
Vô-lăng dạng yoke (hình chữ U cắt ngang như vô-lăng máy bay) cũng vào tầm ngắm vì lo ngại lái xe mất kiểm soát trong tình huống khẩn cấp.
Hệ thống phanh một chân, tức phanh tái sinh mạnh đến mức chỉ nhả ga là xe dừng bị phê phán vì một bộ phận lái xe quen dùng đến mức phản xạ đạp phanh thật chậm lại khi cần.
Màn hình nội thất khổng lồ không có nút vật lý cũng bị đề xuất hạn chế: các chức năng như đèn cảnh báo nguy hiểm, xi-nhan, chọn số và gọi khẩn cấp bắt buộc phải có nút cứng riêng.
Trung Quốc tiêu thụ hơn một phần ba lượng xe điện toàn cầu mỗi năm. Khi một thị trường có quy mô này áp tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc, các hãng xe thường thiết kế lại nền tảng chung thay vì duy trì hai dây chuyền sản xuất song song. Nếu quy định về ghế ngả được thông qua sau ngày 25/7, nhiều khả năng phiên bản xe điện bán tại châu Âu và Đông Nam Á cũng sẽ giới hạn góc ngả ghế theo tiêu chuẩn Trung Quốc, vì cùng nền tảng sản xuất.
Người mua xe điện tại Việt Nam đang tiếp cận nhiều mẫu xe xuất xứ hoặc cùng nền tảng Trung Quốc, từ VinFast hợp tác kỹ thuật đến các thương hiệu nhập khẩu như BYD, Zeekr, Chery. Nếu quy định mới định hình lại thiết kế ghế trên các nền tảng này, người mua sẽ thấy sự thay đổi ngay trên xe mình lái, không cần chờ đến khi quy định trong nước theo kịp.
Đợt lấy ý kiến công chúng của MIIT kết thúc ngày 25/7/2026. Nếu quy định được thông qua, sẽ xác định mức giới hạn góc ngả ghế cụ thể mà toàn bộ xe sản xuất tại Trung Quốc phải tuân theo.
