 |
| Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump trong một cuộc họp báo chung ở Hàn Quốc. Ảnh: Getty. |
Một thỏa thuận thương mại đầy đủ và hoàn chỉnh được mô tảcụ thể trong đó hàng hóa xuất khẩu từ Hàn Quốc sang Mỹ sẽ chịu mức thuế chung là 15%, giảm đáng kể so với mức 25% từng bị đe dọa trước đó.
Thuế giảm, đầu tư tăng
Trong khuôn khổ thỏa thuận, thuế suất đối với ô tô Hàn Quốc xuất khẩu sang Mỹ cũng được giảm xuống 15% – một bước nhượng bộ quan trọng từ phía Washington. Đổi lại, Seoul sẽ đầu tư 350 tỷ USD vào nền kinh tế Mỹ thông qua các khoản tài trợ, hợp tác và mua sắm, bao gồm cả cam kết mua 100 tỷ USD khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) từ Mỹ.
Tuy nhiên, giữa hai chính phủ lại có những khác biệt rõ rệt trong cách diễn giải mục đích sử dụng khoản đầu tư khổng lồ này.
Tổng thống Trump tuyên bố rằng đây là "khoản đầu tư do Hoa Kỳ sở hữu và kiểm soát, và do chính tôi, với tư cách là Tổng thống, nắm giữ". Trong khi đó, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung khẳng định 350 tỷ USD sẽ giúp các doanh nghiệp Hàn Quốc mở rộng sang Mỹ, đặc biệt trong các ngành có lợi thế như đóng tàu, chất bán dẫn, pin, công nghệ sinh học và năng lượng sạch.
Hợp tác công nghiệp, nhưng vẫn còn bất đồng
Ông Lee cho biết thêm, 150 tỷ USD sẽ được dành riêng để phát triển ngành đóng tàu, hỗ trợ các doanh nghiệp Hàn Quốc tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng hàng hải tại Mỹ. Tuy nhiên, bà Wendy Cutler – cựu Phó Đại diện Thương mại Hoa Kỳ – cảnh báo rằng Hàn Quốc gần như bị dồn vào thế phải ký để tránh bất lợi trong bối cảnh Nhật Bản đã đạt được một thỏa thuận tương tự trước đó.
“Việc Seoul chấp nhận mức thuế 15% thay vì bị áp 25% có thể được coi là một thắng lợi chiến thuật”, chuyên gia Louise Loo từ Oxford Economics nhận định, song cũng cảnh báo rằng thuế đối với chất bán dẫn và hàng điện tử vẫn còn rủi ro tăng cao.
FTA bị "vô hiệu hóa"?
Dù hai bên đã có Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) từ năm 2012, nhưng thỏa thuận mới dường như làm lu mờ lợi ích mà FTA mang lại, khi Mỹ tiếp tục đàm phán song phương theo hướng có lợi cho nước này. “Đây là một bước đi phủ nhận giá trị cốt lõi của FTA”, bà Cutler nhận định.
Trong khi đó, Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ Howard Lutnick khẳng định 90% lợi nhuận từ gói đầu tư 350 tỷ USD sẽ quay lại người dân Mỹ, cho thấy tính đơn phương rõ rệt từ phía Washington.
Ngay sau thông báo, chỉ số chứng khoán Kospi của Hàn Quốc tăng 0,5%, trong khi lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 10 năm của nước này cũng ghi nhận nhịp tăng nhẹ. Đây được coi là tín hiệu tích cực ngắn hạn, dù triển vọng dài hạn vẫn phụ thuộc vào chi tiết thực thi thỏa thuận.
Thỏa thuận thương mại Mỹ - Hàn lần này là một sự thỏa hiệp mang tính chiến lược. Dù tránh được mức thuế khắc nghiệt hơn, Seoul lại phải gánh vác khoản đầu tư khổng lồ và mất dần tính ưu đãi từ FTA. Tương lai hợp tác công nghiệp giữa hai nước giờ đây phụ thuộc vào cách thỏa thuận này được hiện thực hóa – liệu nó sẽ là một liên minh bền vững, hay chỉ là nhượng bộ ngắn hạn trong một ván cờ địa kinh tế lớn hơn.
