Ngày 14/5, tại Hà Nội, Tạp chí Năng lượng Mới tổ chức Tọa đàm “TP. Hồ Chí Minh: Sức bật từ Công nghiệp - Năng lượng - Dịch vụ kỹ thuật cao”. Sự kiện đã thu hút sự quan tâm của nhiều chuyên gia, nhà quản lý và doanh nghiệp trong lĩnh vực kinh tế, năng lượng, quy hoạch đô thị và biển đảo.
Phát biểu khai mạc tọa đàm, nhà báo Lê Hà Thanh Ngọc, Phó Tổng Biên tập Tạp chí Năng lượng Mới cho biết, trong bối cảnh các động lực tăng trưởng truyền thống dần bộc lộ giới hạn, TP.HCM cần hình thành những trụ cột phát triển mới có hàm lượng công nghệ, tri thức và giá trị gia tăng cao hơn. Trong đó, công nghiệp - năng lượng - dịch vụ kỹ thuật cao sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng dẫn dắt tăng trưởng của TP.HCM.
 |
| Nhà báo Lê Hà Thanh Ngọc, Phó Tổng Biên tập Tạp chí Năng lượng Mới/PetroTimes phát biểu đề dẫn tọa đàm. Ảnh: BTC |
Cùng với việc triển khai Nghị quyết 98/2023/QH15 và Nghị quyết 260/2025/QH15 (sửa đổi, bổ sung Nghị quyết 98) về cơ chế đặc thù phát triển TP.HCM, thành phố đang đứng trước yêu cầu tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo hướng dựa trên công nghiệp công nghệ cao, năng lượng, logistics và dịch vụ kỹ thuật chất lượng cao. Trong đó, việc hình thành các động lực tăng trưởng mới gắn với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và phát triển bền vững được xem là yêu cầu cấp thiết.
Tại buổi tọa đàm, các đại biểu tập trung trao đổi nhiều nội dung quan trọng như: động lực tăng trưởng mới của TP.HCM; vai trò của công nghiệp - năng lượng trong cấu trúc siêu đô thị; cơ chế phát triển LNG, điện gió ngoài khơi và năng lượng xanh; bài toán thể chế, liên kết vùng, tự chủ tài chính; cũng như vai trò của Petrovietnam trong kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp - năng lượng - dịch vụ kỹ thuật cao cho TP.HCM và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Theo TS. Nguyễn Đức Kiên - nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội (nay là Ủy ban Kinh tế - Tài chính), việc Quốc hội ban hành Nghị quyết 260 sửa đổi, bổ sung các cơ chế đặc thù cho TP.HCM là bước đi quan trọng nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn về tài chính, đầu tư và quản lý phát triển đô thị.
Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, TP.HCM cần nhìn thẳng vào thực tế và thay đổi mô hình tăng trưởng. TP.HCM luôn được xem là đầu tàu kinh tế của cả nước với nguồn thu ngân sách lớn, nhưng nếu bóc tách kỹ cơ cấu nguồn thu sẽ thấy phần đáng kể đến từ các tập đoàn, tổng công ty nhà nước và nguồn thu liên quan đến đất đai. Điều đó cho thấy tiềm năng nội tại của kinh tế thành phố vẫn chưa được khai thác tương xứng.
 |
| TSKH Trần Quang Thắng - Viện trưởng Viện Kinh tế và Quản lý TP Hồ Chí Minh. |
Để TP.HCM có thể đóng góp từ 30-40% GDP cả nước và duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số, theo TSKH Trần Quang Thắng - Viện trưởng Viện Kinh tế và Quản lý TP.HCM phải “tấn công” vào những điểm cốt lõi. Trước hết là đổi mới mô hình tăng trưởng theo hướng dựa trên ba động lực chính gồm tài chính, công nghệ và logistics thông minh; đồng thời mở rộng cấu trúc không gian phát triển và tăng cường liên kết vùng. Để thực hiện được điều đó, thành phố cần có thể chế đột phá, tạo điều kiện cho phát triển hiệu quả hơn.
“Song song với đó là xây dựng mô hình quản trị hiện đại và ưu tiên đầu tư vượt trội cho nguồn nhân lực chất lượng cao. Hiện nay, TP.HCM đang phân quyền rất mạnh. Sau sáp nhập, thành phố có 168 phường, xã, đặc khu và đang thử nghiệm nhiều mô hình phân quyền, tự chủ mạnh mẽ đối với các chủ trương phát triển”, TSKH Trần Quang Thắng cho biết.
Còn theo TS. Dư Văn Toán, chuyên gia về môi trường, biển và hải đảo, lợi thế lớn nhất của TP.HCM nằm ở vị trí trung tâm của không gian kinh tế biển Đông Nam Bộ. TP.HCM hiện nay có không gian biển mở rộng Cần Giờ - Côn Đảo, có hệ sinh thái biển tốt, là lợi thế mới để đầu tư và phát triển kinh tế biển như du lịch, di sản, dịch vụ mới, hạ tầng dầu khí - đóng góp nhiều cho ngân sách trung ương và thành phố.
 |
| Quang cảnh tọa đàm “TP Hồ Chí Minh: Sức bật từ Công nghiệp - Năng lượng - Dịch vụ kỹ thuật cao” do Petrotimes tổ chức. |
Nếu nói đến công nghiệp truyền thống như cụm cảng Cái Mép, Cần Giờ thì 5-10 năm nữa TP.HCM sẽ tạo được hub công nghiệp - năng lượng - logistics biển tương đối hoàn chỉnh. Theo địa giới hành chính mới, TP.HCM sở hữu vùng biển có tiềm năng gió và các dạng năng lượng biển khác tương đối tốt.
Sau sáp nhập, ngành có thế mạnh tại TP.HCM là những ngành Petrovietnam đã phát triển rất mạnh (dầu khí, năng lượng, cảng biển…). Những dự án như chân đế điện gió ngoài khơi xuất khẩu cho Singapore và Malaysia của PTSC, đơn vị thành viên của Petrovietnam… cho thấy khu vực này có thể hình thành những ngành dịch vụ hỗ trợ cho ngành công nghiệp năng lượng xanh, cụ thể là điện gió ngoài khơi.
TS Nguyễn Đức Kiên cũng đề cập tới nguồn dữ liệu biển, ven bờ và ngoài khơi rất lớn mà Petrovietnam đang sở hữu sau nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực dầu khí và năng lượng. Đây là nguồn tài nguyên dữ liệu có giá trị chiến lược cho phát triển công nghiệp năng lượng mới, kinh tế biển và hạ tầng ngoài khơi. Sự kết hợp giữa Petrovietnam và TP.HCM sẽ là một trong ba động lực chủ chốt để thành phố đạt được tăng trưởng 2 con số.
