Vụ tịch thu tiền điện tử liên quan dầu Iran và Tether

Vụ tịch thu tiền điện tử liên quan dầu Iran và Tether. Tether của Stablecoin và USDC của Circle đang thống trị thị trường. Ảnh: Getty.

Mỹ đề nghị tịch thu 61 triệu USD tiền điện tử liên quan dầu Iran

Theo CNBC ngày 15/9, Mỹ đã đệ đơn kiện tịch thu dân sự đối với hơn 61 triệu USD tiền điện tử mà cơ quan công tố cho là tiền thu được từ hoạt động bán dầu thô và sản phẩm dầu mỏ Iran vi phạm lệnh trừng phạt. Nhà chức trách dự kiến thu hồi tài sản thông qua cơ chế hủy token hiện có và phát hành token thay thế của Tether.

Tuân thủ và Thực thi trên thị trường tài sản mã hóa

Văn phòng Công tố liên bang khu vực Nam New York cáo buộc một mạng lưới trung gian tại Trung Quốc và các địa điểm khác đã giúp chuyển, rửa hơn 1,5 tỷ USD doanh thu dầu mỏ cho Iran. Theo đơn kiện, dòng tiền này phục vụ chính phủ Iran và các thành phần quân sự, trong đó có Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran.

Khoản hơn 61 triệu USD mà Mỹ đề nghị tịch thu là tài sản thuộc vụ kiện, khác với quy mô hơn 1,5 tỷ USD mà cơ quan công tố cáo buộc mạng lưới đã xử lý. Các nội dung trong đơn kiện là cáo buộc của phía Mỹ, chưa thể được coi là kết luận của tòa án về trách nhiệm của các bên liên quan. Nguồn: CNBC.

Dòng tiền đi qua các dịch vụ chuyển đổi tài sản số

Hai công ty Trung Quốc, Blessed Trust và Hexa Whale, xuất hiện trong đơn kiện với vai trò trung gian xử lý tiền. Cơ quan công tố cáo buộc hai doanh nghiệp sử dụng tài khoản trên Binance, một sàn giao dịch tiền điện tử, để luân chuyển tiền thu được từ hoạt động bán dầu Iran trên thị trường chợ đen.

Theo nội dung CNBC dẫn lại, Blessed Trust tự giới thiệu là doanh nghiệp quản lý tài sản hoặc cung cấp dịch vụ lưu ký tài sản ảo. Lưu ký có thể hiểu là dịch vụ giữ và quản lý tài sản thay cho khách hàng.

Cơ quan công tố cáo buộc Blessed Trust đã nhận, chuyển doanh thu dầu mỏ và cung cấp dịch vụ chuyển đổi tiền pháp định sang tiền điện tử. Tiền pháp định là tiền do nhà nước phát hành, chẳng hạn USD. Dịch vụ chuyển đổi này tạo điểm kết nối giữa hệ thống tiền tệ truyền thống và tài sản số.

Hexa Whale bị cáo buộc cung cấp dịch vụ tương tự, đồng thời phối hợp với Blessed Trust và các công ty liên kết. Khách hàng của hai doanh nghiệp có các công ty Trung Quốc hoạt động trong lĩnh vực dầu khí và sản phẩm dầu mỏ.

Đơn kiện cũng cáo buộc Blessed Trust và Hexa Whale sử dụng hệ thống tài chính Mỹ để gửi hoặc nhận hàng chục triệu USD trong quá trình thực hiện kế hoạch. Các hoạt động chuyển đổi tài sản được cho là có liên quan đến tổ chức phát hành tiền điện tử đặt tại Mỹ.

Theo cơ quan công tố, mạng lưới trung gian đã chuyển tiền cho chính phủ Iran, các đại lý hoặc bên trung gian của nước này. Phía Mỹ cho rằng số tiền phục vụ hoạt động quân sự và các hoạt động khác của chính phủ Iran.

CNBC cho biết chưa thể liên hệ Blessed Trust và Hexa Whale để lấy bình luận. Vì vậy, bản tin chưa có phản hồi của hai doanh nghiệp đối với các cáo buộc.

Tether sẽ thu hồi tài sản bằng cách nào?

Điểm công nghệ trong vụ kiện nằm ở phương án xử lý token của Tether. Token là đơn vị tài sản số được ghi nhận trên mạng blockchain, tức hệ thống lưu trữ và xác nhận giao dịch bằng sổ dữ liệu điện tử.

Theo đơn kiện được CNBC dẫn lại, Tether sẽ “đốt” token nằm tại những địa chỉ mục tiêu, sau đó phát hành token thay thế có cùng giá trị và chuyển cho chính phủ Mỹ quản lý.

Trong bối cảnh này, “đốt” token có nghĩa là loại bỏ các đơn vị tài sản số được xác định khỏi lưu thông. Phương án nêu trong đơn kiện nhằm thay thế số token bị thu hồi bằng lượng token tương đương do phía Mỹ quản lý. Đây là kế hoạch xử lý tài sản được mô tả trong hồ sơ, chưa phải xác nhận rằng Tether đã hoàn tất việc hủy và phát hành lại token.

Tether chưa phản hồi ngay khi CNBC đề nghị bình luận. Bản tin cũng chưa cung cấp chi tiết kỹ thuật về cách tổ chức phát hành sẽ thực hiện phương án đối với từng địa chỉ mục tiêu.

Cơ chế này cho thấy việc tài sản được ghi nhận trên blockchain không đồng nghĩa tổ chức phát hành mất toàn bộ khả năng can thiệp. Với loại token trong vụ kiện, quyền xử lý của Tether có thể trở thành công cụ phục vụ thu hồi tài sản theo yêu cầu pháp lý.

Người dùng và doanh nghiệp vì thế cần đánh giá cả điều kiện vận hành của tổ chức phát hành khi sử dụng tài sản số. Khả năng chuyển tiền trên mạng là một yếu tố; quyền hạn chế hoặc thu hồi tài sản của bên phát hành cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến việc nắm giữ token.

Binance nói tiếp tục hợp tác với cơ quan thực thi pháp luật

Phản hồi CNBC, người phát ngôn Binance khẳng định sàn không chấp nhận hành vi vi phạm lệnh trừng phạt hoặc hoạt động bất hợp pháp, đồng thời không cho phép giao dịch với các cá nhân bị trừng phạt.

Binance cho biết sẽ tiếp tục hợp tác với cơ quan thực thi pháp luật. Khi phát hiện rủi ro liên quan đến lệnh trừng phạt hoặc tài chính bất hợp pháp, sàn sẽ điều tra, hạn chế hay đóng băng tài khoản khi phù hợp, loại bỏ người dùng và báo cáo cơ quan có thẩm quyền.

Phản hồi này thể hiện lập trường của Binance về kiểm soát giao dịch. Với doanh nghiệp Việt Nam nghiên cứu dịch vụ tài sản số, vụ việc đặt ra yêu cầu xem xét nguồn tiền và hoạt động thực tế của đối tác. Một doanh nghiệp tự giới thiệu là đơn vị quản lý hoặc lưu ký tài sản vẫn cần được đánh giá về khách hàng, mục đích giao dịch và mối liên hệ với những bên chịu lệnh trừng phạt.

Các nhà cung cấp dịch vụ cũng cần tính đến rủi ro giao dịch xuyên biên giới. Dòng tiền có thể đi qua nhiều lớp, từ doanh nghiệp mua hàng, đơn vị chuyển đổi tiền, tài khoản sàn giao dịch đến tổ chức phát hành token. Mỗi lớp trung gian tạo thêm yêu cầu kiểm tra và lưu giữ thông tin để giải trình khi phát sinh điều tra.

Vụ kiện hơn 61 triệu USD hiện đặt cả dịch vụ chuyển đổi tiền, sàn giao dịch và tổ chức phát hành token vào cùng một hồ sơ truy tìm tài sản. Tòa án sẽ xem xét yêu cầu tịch thu của phía Mỹ; các cáo buộc về nguồn tiền và vai trò của từng doanh nghiệp cần được đánh giá trong quá trình đó.