Theo Bộ Công thương, Quý I năm 2026 diễn ra trong bối cảnh thế giới và khu vực có nhiều biến động phức tạp, khó lường. Cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn tiếp tục gay gắt. Các cuộc xung đột tại Ukraine và điểm nóng Trung Đông đã làm gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng, lương thực, đồng thời đẩy giá dầu và chi phí logistics lên cao. Tăng trưởng kinh tế toàn cầu đối mặt với nhiều rủi ro, dự báo chỉ đạt khoảng 2,8-3,0% do chính sách tiền tệ thắt chặt và tiêu dùng suy yếu.
Củng cố niềm tin kinh doanh
Về kết quả đạt được trong Quý I/2026, sản xuất công nghiệp: IIP toàn ngành công nghiệp tăng 9% so với cùng kỳ năm trước. Động lực tăng trưởng: Ngành chế biến, chế tạo tiếp tục đóng vai trò chủ chốt với mức tăng 9,7%. Ngành sản xuất và phân phối điện tăng 6,3%, đảm bảo cung ứng năng lượng ổn định cho nền kinh tế.
Các nhóm ngành bứt phá: Sản xuất sản phẩm từ khoáng phi kim loại tăng 19,7% và sản xuất kim loại tăng 22,9%, phản ánh tác động tích cực từ việc đẩy mạnh giải ngân đầu tư công cho hạ tầng chiến lược.
 |
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân chủ trì buổi họp báo thường kỳ quý I/2026. |
Chỉ số PMI: Tháng 3/2026 đạt 51,2 điểm, là tháng thứ 9 liên tiếp duy trì trên 50 điểm, đánh dấu chuỗi tăng trưởng liên tục và củng cố niềm tin kinh doanh.
Quý I/2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa ước đạt 249,5 tỷ USD, tăng 23,2% so với cùng kỳ, trong đó: Xuất khẩu ước đạt 122,9 tỷ USD, tăng 19,1% so với cùng kỳ năm 2025. Nhóm hàng công nghiệp chế biến đạt 87,8 tỷ USD, tăng 20%, khẳng định năng lực sản xuất công nghiệp nội địa đang phục hồi tốt. Nhóm hàng nông, lâm, thủy sản đạt 9,9 tỷ USD, tăng 6,2% cho thấy sự ổn định của thị trường nông sản dù đối mặt với nhiều rào cản kỹ thuật. Thị trường Hồng Kông ghi nhận mức tăng trưởng đột phá 47,4%, trong khi Trung Quốc tăng 26,4%, Hoa Kỳ tăng 24,3%.
Nhập khẩu đạt gần 126,6 tỷ USD, tăng 27%. Sự gia tăng này chủ yếu đến từ việc nhập khẩu máy móc, thiết bị và nguyên liệu để phục vụ nhu cầu sản xuất trong các quý tới.
Về thị trường trong nước, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng khoảng 10,9%, nguồn cung cơ bản dồi dào, giá cả cơ bản ổn định.
Công tác quản lý nhà nước đối với các ngành, lĩnh vực được tổ chức triển khai đồng bộ, kịp thời, đóng góp tích cực vào thành tích chung của toàn ngành. An ninh năng lượng được đảm bảo, công tác điều hành giá xăng dầu và cung ứng điện được thực hiện quyết liệt, đảm bảo đủ nguồn năng lượng cho sản xuất và đời sống dù giá dầu thế giới biến động từ 30-40%; Sản lượng điện toàn hệ thống đạt 63,6 tỷ kWh (tăng 6,1%). Hệ thống vận hành an toàn, đáp ứng tốt nhu cầu sản xuất và sinh hoạt.
Công tác hội nhập quốc tế gắn với phát triển thị trường nước ngoài tiếp tục được tăng cường và triển khai đồng bộ với nhiều phương thức, sáng kiến mới. Việt Nam chủ động, tích cực đóng góp có trách nhiệm trong các cơ chế hợp tác đa phương như ASEAN, APEC, WTO, đồng thời phát huy hiệu quả các FTA trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều thách thức.
Hoạt động phát triển thị trường được thúc đẩy thông qua lồng ghép mục tiêu kinh tế - thương mại trong các hoạt động đối ngoại, nâng cao chất lượng nghiên cứu, dự báo và tham mưu chính sách, đẩy mạnh đàm phán, ký kết các thỏa thuận hợp tác, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ rào cản, cung cấp thông tin và tăng cường kết nối giao thương, qua đó góp phần mở rộng thị trường xuất khẩu và nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế.
Thương mại điện tử tiếp tục là phương thức phân phối quan trọng, góp phần phát triển chuỗi cung ứng và lưu thông trong và ngoài nước, hỗ trợ tiêu thụ hiệu quả một lượng lớn nông sản, thực phẩm cho người nông dân và doanh nghiệp. Diễn đàn "Toàn cảnh TMĐT" được tổ chức nhằm định hướng phát triển bền vững và logistics xanh. Tiếp tục hoàn thiện các quy định nhằm quản lý hoạt động thương mại, trong đó, có Nghị định hướng dẫn Luật TMĐT. Trong Quý I, các sàn TMĐT đã gỡ bỏ gần 3.000 sản phẩm vi phạm.
Bảo đảm an ninh năng lượng theo lộ trình
Về các giải pháp trọng tâm thời gian tới của Bộ Công thương: Thứ nhất, bảo đảm An ninh năng lượng theo lộ trình chuyển đổi cơ cấu năng lượng, phấn đấu đến năm 2030 giảm mức nhập khẩu ròng năng lượng của VN từ 42% năm 2025 xuống 30%; Điều hành hệ thống điện linh hoạt, hiệu quả để đảm bảo đủ điện cho nền kinh tế trong bối cảnh nguồn điện nền của chúng ta khó khăn; Bám sát diễn biến tình hình cung cầu xăng dầu để bảo đảm nguồn cung trong nước. Đặc biệt triển khai lộ trình hệ thống dự trữ năng lượng quốc gia để điều chỉnh linh hoạt giữa các nguồn dự trữ và đẩy mạnh tiết kiệm năng lượng.
 |
Thứ hai, tập trung cơ cấu lại chuỗi công nghiệp và chuỗi cung ứng để nâng cao năng lực tự chủ của ngành công nghiệp, từng bước phấn đấu nâng tỷ lệ nội địa hoá lên 40%-45% ở các ngành trọng điểm, đặc biệt là các ngành chế biến chế tạo như dệt may, da giày, hoá chất, giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài. Đồng thời, triển khai nâng cấp công nghệ, nghiên cứu phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược gắn với công nghệ mới để tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.
Thứ 3, về xuất nhập khẩu và hội nhập kinh tế: Đa dạng hóa thị trường (Trung Đông, Mỹ Latinh), tập trung xuất khẩu xanh đáp ứng tiêu chuẩn Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon (CBAM). Nâng cao năng lực PVTM để bảo vệ doanh nghiệp. Cơ cấu lại và tối ưu thị trường xuất khẩu, cơ bản tập trung nâng giá trị, bám sát xử lý điều tra theo Mục 301 của Hoa Kỳ, đàm phán ký kết các Hiệp định mới và khai thác các Hiệp định FTA đã ký kết.
Thứ 4, về mở rộng thương mại nội địa: Kích cầu tiêu dùng thông qua các chương trình khuyến mại tập trung. Tăng cường kiểm soát hàng giả trên không gian số; Thứ năm, về cải cách hành chính, tăng cường kỷ cương công vụ: Tiếp tục cắt giảm điều kiện kinh doanh, đẩy mạnh dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 và nâng cao kỷ cương công vụ.
