Bộ Y tế đề xuất cấm trưng bày thuốc lá, siết chặt thuốc lá điện tử

Tham dự Hội nghị còn có đại diện Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, Ủy ban Tư pháp và Pháp luật của Quốc hội; Hội đồng Dân tộc của Quốc hội; Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; Văn phòng Chính phủ, các bộ, ban, ngành, UBND các tỉnh/TP, các tổ chức quốc tế, các tổ chức chính trị - xã hội; các Vụ, Cục của Bộ Y tế….

Việt Nam còn 15,8 triệu người hút thuốc

Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn cho biết, sau 13 năm thi hành Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá (có hiệu lực từ năm 2013), Việt Nam đã đạt được những kết quả tích cực nhưng vẫn đối mặt nhiều thách thức.

Giáo sư, Tiến sĩ Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, Chủ tịch Hội đồng Y khoa quốc gia phát biểu khai mạc tại hội thảo.

Theo điều tra STEPS năm 2021, tỷ lệ hút thuốc ở người trưởng thành là 20,8%, giảm so với mức 23,8% năm 2010. Tuy nhiên, tốc độ giảm còn chậm. Hiện cả nước ước tính có khoảng 15,8 triệu người hút thuốc, trong đó nam giới chiếm 41,1%, nữ giới 0,6%.

Mỗi năm, thuốc lá gây ra hơn 100.000 ca tử vong. Gánh nặng kinh tế do thuốc lá ước tính 108.700 tỷ đồng năm 2022, tương đương 1,14% GDP; nếu tính cả tổn thất môi trường, con số vượt quá 2% GDP mỗi năm. Việt Nam hiện nằm trong nhóm 15 quốc gia có tỷ lệ nam giới trưởng thành hút thuốc cao nhất thế giới và đứng thứ 3 khu vực ASEAN.

Đề xuất cấm toàn diện thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng

Trước thực tế xuất hiện và gia tăng sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, Dự án Luật sửa đổi tập trung vào hai nhóm chính sách lớn: Cấm sản xuất, kinh doanh, tàng trữ, vận chuyển, quảng cáo, khuyến mại, tài trợ, chứa chấp, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các sản phẩm thuốc lá mới khác; Cấm cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc lá trưng bày thuốc lá dưới mọi hình thức.

Quang cảnh hội thảo.

Theo Thứ trưởng Trần Văn Thuấn, trung bình có 13 điểm bán thuốc lá quanh mỗi trường học tại các đô thị lớn, kinh nghiệm quốc tế cho thấy đã có 59 quốc gia cấm trưng bày thuốc lá tại điểm bán, và các quốc gia áp dụng biện pháp này có tỷ lệ hút thuốc ở người lớn thấp hơn khoảng 7% so với quốc gia không áp dụng,

“Bảo vệ sức khỏe Nhân dân là ưu tiên cao nhất. Quyền được sống, học tập và làm việc trong môi trường không khói thuốc phải được đặt ở vị trí trung tâm của mọi quyết sách”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Luật hóa quy định cấm để tăng hiệu lực thực thi

Nghị quyết 173/2024/QH15 ngày 30/11/2024 của Quốc hội quy định: “Quốc hội thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, vận chuyển, tàng trữ và sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng” có hiệu lực từ 1/1/2025.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Đỗ Thị Lan phát biểu tại hội thảo.

Đồng thời, ngày 14/6/2025, Quốc hội thông qua Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt số 66/2025/QH15 và có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026 sửa đổi mặt hàng chịu thuế theo hướng tăng đối với thuế thuốc lá. Ngày 11/12/2025, Quốc hội thông qua Luật Đầu tư, tại Điều 6 quy định cấm đầu tư, kinh doanh thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng. Ngày 31/12/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 371/2025/NĐ-CP, trong đó bao gồm những định nghĩa về thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, thiết bị điện tử và thuốc lá đặc chế.

Từ khi Nghị quyết số 173/2024/QH15 của Quốc hội có hiệu lực, theo báo cáo của cơ quan chức năng, việc lưu hành thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng trên thị trường giảm mạnh, tuy nhiên quy định cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các sản phẩm thuốc lá mới khác cần được luật hóa để đảm bảo hiệu quả thực thi.

Đại diện Tổ chức Y tế Thế giới tại Việt Nam, ông Nguyễn Tuấn Lâm, khuyến nghị Việt Nam cần quy định cấm toàn diện không chỉ sản phẩm hoàn chỉnh mà cả linh kiện, cấu phần của thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng nhằm tránh tình trạng lách luật; đồng thời tập trung ngăn chặn nguồn cung, nhập lậu và quảng cáo trên môi trường mạng, đặc biệt tại khu vực gần trường học.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Đỗ Thị Lan nhấn mạnh, việc sửa đổi luật nhằm hoàn thiện khung pháp lý về phòng, chống tác hại của thuốc lá, thể chế hóa đầy đủ chủ trương của Đảng, bảo đảm thống nhất với hệ thống pháp luật, góp phần giảm tỷ lệ tử vong, giảm gánh nặng bệnh tật, bảo vệ môi trường và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội bền vững.

Bộ Y tế cho biết sẽ tiếp tục tiếp thu ý kiến đa chiều tại hội thảo để hoàn thiện dự thảo, trình Chính phủ và Quốc hội xem xét trong thời gian tới, hướng tới mục tiêu giảm mạnh tỷ lệ sử dụng thuốc lá, ngăn chặn sản phẩm thuốc lá mới và xây dựng môi trường sống không khói thuốc cho người dân.

Phát hiện kho thuốc lá điện tử lớn nhất từ trước đến nay tại Hưng Yên Mới đây, Lực lượng liên ngành Hải Phòng và Hưng Yên đã phát hiện tổng cộng 163.410 sản phẩm thiết bị thuốc lá điện tử ...

Tăng thuế thuốc lá - bảo vệ sức khỏe cộng đồng và tăng trưởng bền vững Tăng thuế thuốc lá được đánh giá là một trong những công cụ chính sách công hiệu quả nhất để giảm sử dụng thuốc lá, ...

Số ca cấp cứu liên quan đến thuốc lá điện tử, nung nóng giảm 70% sau lệnh cấm Việt Nam cấm thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng theo Nghị quyết 173/2024/QH15 là bước đi mạnh mẽ nhằm bảo vệ sức ...