Phát triển đồng bộ thị trường vốn để khơi thông nguồn lực tăng trưởng

Hội thảo Giải pháp phát triển đồng bộ thị trường vốn

Phát triển thị trường vốn để giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng

Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong giai đoạn 2026–2030. Trong bối cảnh đó, phát triển thị trường vốn trở thành yêu cầu cấp thiết nhằm đa dạng hóa nguồn lực tài chính, giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Đó là thông điệp được các diễn giả nhấn mạnh tại hội thảo "Giải pháp phát triển đồng bộ thị trường vốn", do Tạp chí Nhà đầu tư tổ chức tại Hà Nội ngày 23/7. Hội thảo quy tụ đại diện cơ quan quản lý, tổ chức tài chính, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư và cộng đồng doanh nghiệp nhằm thảo luận các giải pháp hoàn thiện thị trường vốn trong giai đoạn mới.

Theo Ban tổ chức, để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số trong giai đoạn 2026–2030, tổng vốn đầu tư toàn xã hội cần đạt khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, bình quân 7,7 triệu tỷ đồng mỗi năm. Trong khi đó, cấu trúc cung ứng vốn hiện vẫn phụ thuộc lớn vào hệ thống ngân hàng với tỷ lệ tín dụng trên GDP ở mức khoảng 146% vào cuối năm 2025. Điều này tạo áp lực đối với cân đối nguồn vốn và quản trị rủi ro thanh khoản.

Thị trường chứng khoán tiếp tục mở rộng quy mô

Đại diện Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực trong sáu tháng đầu năm 2026.

Tính đến ngày 30/6/2026, vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt khoảng 10,8 triệu tỷ đồng, tương đương 82,6% GDP ước tính năm 2025. Thị trường hiện có 54 doanh nghiệp có giá trị vốn hóa trên 1 tỷ USD, trong đó bốn doanh nghiệp vượt mốc 10 tỷ USD. Quy mô thị trường trái phiếu niêm yết đạt khoảng 2,8 triệu tỷ đồng, tương đương 22,1% GDP.

Trong cùng kỳ, tổng giá trị huy động vốn qua cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp đạt 325,3 nghìn tỷ đồng, tăng 15,83% so với cùng kỳ năm trước. Theo UBCKNN, những kết quả này cho thấy thị trường chứng khoán tiếp tục phát huy vai trò là kênh dẫn vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế.

Lãnh đạo UBCKNN đánh giá sau gần 30 năm hình thành và phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam đã trở thành một trong những thị trường năng động của khu vực ASEAN, góp phần giúp doanh nghiệp huy động vốn dài hạn, đa dạng hóa công cụ tài chính và chuyển nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội vào hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Hoàn thiện thể chế để tạo động lực phát triển

Một nội dung được nhiều diễn giả đề cập là yêu cầu tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý nhằm thúc đẩy thị trường vốn phát triển minh bạch và bền vững.

Theo UBCKNN, nhiều chủ trương lớn đã được Trung ương và Chính phủ ban hành trong năm 2026, trong đó có Nghị quyết số 10-NQ/TW và các Nghị quyết số 148/NQ-CP, 168/NQ-CP, đều nhấn mạnh nhiệm vụ hoàn thiện thể chế, phát triển đồng bộ thị trường vốn, thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp.

Ở góc độ Ban tổ chức, Tổng Biên tập Tạp chí Nhà đầu tư Phạm Đức Sơn cho rằng việc sửa đổi Luật Chứng khoán, phát triển các sản phẩm tài chính mới và đẩy nhanh xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế sẽ tạo thêm động lực thu hút dòng vốn trong và ngoài nước. Đây cũng là những nhiệm vụ được Chính phủ giao triển khai trong năm 2026.

Nâng hạng thị trường là động lực cải cách

Theo lãnh đạo UBCKNN, việc FTSE Russell công bố nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam lên nhóm thị trường mới nổi thứ cấp và dự kiến có hiệu lực từ ngày 21/9/2026 mang ý nghĩa lớn hơn việc thu hút dòng vốn quốc tế.

Các nội dung triển khai tiếp theo khi thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng

UBCKNN cho rằng nâng hạng thị trường trước hết là động lực thúc đẩy cải cách trong nước. Để duy trì vị thế mới, Việt Nam cần tiếp tục chuyển đổi tư duy quản lý theo chuẩn mực quốc tế, tháo gỡ các rào cản đối với nhà đầu tư nước ngoài như yêu cầu ký quỹ trước giao dịch, mở rộng công bố thông tin bằng tiếng Anh và đơn giản hóa thủ tục mở tài khoản. Đồng thời, việc nâng hạng còn góp phần nâng cao uy tín của thị trường tài chính Việt Nam, tạo điều kiện để doanh nghiệp huy động vốn quốc tế với chi phí hợp lý hơn.

Các ý kiến tại hội thảo thống nhất rằng phát triển đồng bộ thị trường vốn không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan quản lý mà cần sự tham gia của toàn bộ hệ thống tài chính, doanh nghiệp và nhà đầu tư.

Ban tổ chức kỳ vọng hội thảo sẽ trở thành diễn đàn đối thoại chính sách giữa các bên liên quan, qua đó đề xuất các giải pháp xây dựng mô hình dẫn vốn cân bằng hơn giữa hệ thống ngân hàng và thị trường vốn, đáp ứng nhu cầu tăng trưởng cao của nền kinh tế trong giai đoạn mới.

Lãnh đạo UBCKNN cũng khẳng định việc triển khai quyết liệt các giải pháp cải cách sẽ góp phần nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực, bảo đảm an toàn hệ thống tài chính và tạo nền tảng cho tăng trưởng kinh tế nhanh, bền vững trong những năm tới.

Ông Nguyễn Đức Thuận - Giám đốc khối chiến lược và đầu tư tập đoàn Hasco Holdings.

Làm sao để kênh trái phiếu trở nên hấp dẫn hơn?

Tham dự hội thảo 23/7, Ông Nguyễn Đức Thuận - Giám đốc khối chiến lược và đầu tư tập đoàn Hasco Holdings chia sẻ tại hội thảo Giải pháp phát triển đồng bộ thị trường vốn.

Để thị trường trái phiếu doanh nghiệp hấp dẫn hơn, đại diện cộng đồng doanh nghiệp cho rằng ngoài chính sách hỗ trợ từ Chính phủ, doanh nghiệp cần chủ động thay đổi tư duy phát hành. Theo đó, doanh nghiệp phải nâng cao tính minh bạch thông qua xếp hạng tín nhiệm, đa dạng hóa sản phẩm như trái phiếu có tài sản bảo đảm và trái phiếu xanh, đồng thời tăng cường quản trị dòng tiền, duy trì các chỉ số tài chính an toàn để củng cố niềm tin của nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, cần xây dựng hệ thống truyền thông minh bạch về tình hình tài chính và mục đích sử dụng vốn, đẩy mạnh giáo dục nhà đầu tư, phát triển các nền tảng đầu tư số với giá trị tham gia nhỏ thông qua ngân hàng và công ty chứng khoán. Đại diện doanh nghiệp cũng đề xuất phát triển các quỹ đầu tư trái phiếu đại chúng nhằm giúp người dân và doanh nghiệp nhỏ tiếp cận thị trường thông qua đội ngũ quản lý chuyên nghiệp, giảm rủi ro nhờ đa dạng hóa danh mục và tạo nguồn vốn trung, dài hạn ổn định cho nền kinh tế.

Theo doanh nghiệp, khơi thông thị trường trái phiếu không chỉ giúp mở rộng kênh huy động vốn cho doanh nghiệp mà còn góp phần xây dựng hệ thống tài chính cân bằng hơn, giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng. Muốn đạt mục tiêu này, thị trường phải được xây dựng trên nền tảng minh bạch, quản trị tốt và niềm tin của nhà đầu tư, thay vì chỉ tập trung vào quy mô phát hành.