Thúc đẩy bình đẳng giới, nhận diện rào can và cơ hội của phụ nữ

Vai trò của phụ nữ trong lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Từ ngày 3-11/11/2024, đoàn công tác phụ nữ Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Việt Nam đã tham gia các hội thảo ...

Bình đẳng giới trong chính trị, lãnh đạo và quản lý "Bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị là một trong những thước đo quan trọng và cao nhất về mức độ bình đẳng giới”.

Hướng tới bình đẳng giới thực chất trong gia đình và xã hội Ngày 26/2, tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam và Bộ KH&CN đã ...

Hội thảo nhằm chia sẻ kết quả đề tài “Nghiên cứu, đánh giá tổng thể về bình đẳng giới phục vụ phát triển bền vững” do Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (Viện Hàn lâm) thực hiện. Đề tài tập trung vào 7 lĩnh vực trọng yếu: Chính trị, lãnh đạo, quản lý; giáo dục, đào tạo, khoa học và công nghệ; kinh tế, lao động-việc làm; chăm sóc sức khỏe; gia đình; phòng ngừa và ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới; ứng phó với biến đổi khí hậu, thiên tai, dịch bệnh, thảm họa môi trường.

Nghiên cứu dựa trên khảo sát 9.094 người tại 6 vùng kinh tế-xã hội trên cả nước trong năm 2024; từ đó, cung cấp luận cứ khoa học đánh giá việc thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam về bình đẳng giới, đồng thời đưa ra khuyến nghị chính sách nhằm thúc đẩy phát triển bền vững.

PGS.TS. Trần Thị Minh Thi - Phó Viện trưởng Viện Thông tin Khoa học xã hội, Chủ nhiệm đề tài phát biểu tại Hội thảo

PGS.TS. Trần Thị Minh Thi - Phó Viện trưởng Viện Thông tin Khoa học xã hội, Chủ nhiệm Đề tài cho biết, với số lượng thông tin khảo sát lớn, hơn 1.400 biến số. Mặc dù chưa thể khai thác hết mọi chiều cạnh của cuộc khảo sát, nhưng kết quả nghiên cứu đã đưa ra cái nhìn toàn diện và cập nhật về đặc điểm bình đẳng giới ở Việt Nam, gợi mở được những kiến nghị chính sách và các hướng nghiên cứu tiếp theo về bình đẳng giới trong thời gian tới.

Phát biểu tại Hội thảo, TS. Phan Chí Hiếu - Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, nhấn mạnh bình đẳng giới theo hướng thúc đẩy tiến bộ của phụ nữ luôn là một trọng tâm ưu tiên trong chính sách phát triển đất nước nhằm phát huy mọi tiềm năng của phụ nữ trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội.

Bình đẳng giới không chỉ là mục tiêu phát triển quan trọng nhằm thực hiện các cam kết quốc tế, mà còn là một trong những tiêu chí thể hiện rõ việc xây dựng xã hội Việt Nam hạnh phúc, công bằng, tiến bộ, văn minh và bền vững. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, bình đẳng giới đã trở thành một trong những nhiệm vụ trọng tâm, gắn liền với các chính sách phát triển kinh tế - xã hội.

Hệ thống chính sách, pháp luật về bình đẳng giới không ngừng được hoàn thiện và cụ thể hóa thành nhiều chương trình, đề án, dự án cấp quốc gia về bình đẳng giới. Nhờ đó, những thành tựu về bình đẳng giới cải thiện rõ rệt, được cộng đồng thế giới ghi nhận và đánh giá cao.

Năm 2024, chỉ số khoảng cách giới của Việt Nam xếp thứ 72 trong số 146 quốc gia tham gia xếp hạng So với năm 2022, thì thứ hạng này đã tăng 11 bậc và tăng 15 bậc so với năm 2021. Việc Việt Nam được bầu vào Hội đồng Chấp hành Cơ quan Liên Hợp Quốc về Bình đẳng giới và Trao quyền cho phụ nữ (UN Women) nhiệm kỳ 2025-2027 với số phiếu tuyệt đối càng khẳng định uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế nói chung, trong lĩnh vực thúc đẩy bình đẳng giới nói riêng.

Toàn cảnh hội thảo

Tuy nhiên, tình trạng bất bình đẳng giới vẫn tồn tại phổ biến trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Những thành tựu về bình đẳng giới của Việt nam trong thời gian qua chưa bền vững và dễ dàng bị suy giảm trước nhiều biến động nhanh chóng.

Cách mạng công nghiệp 4.0 ngày càng ảnh hưởng sâu sắc đến đời sống, việc làm của người lao động, nguy cơ bị máy móc, trí tuệ nhân tạo thay thế dẫn đến mất việc làm không chỉ xảy ra đối với lao động giản đơn, ít kỹ năng mà còn đe dọa cả những công việc phức tạp, cần đào tạo chuyên sâu (như: thiết kế đồ họa, tài chính, kế toán, chăm sóc/hỗ trợ khách hàng, kiểm định sản phẩm, thậm chí là thư ký...); những bất ổn xã hội có thể gia tăng cùng với những vấn đề toàn cầu khác như đói nghèo, dịch bệnh, biến đổi khí hậu, thảm họa thiên nhiên... đặt ra nhiều thách thức đối với việc đảm bảo bình đẳng xã hội, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Một trong những khó khăn căn bản lâu nay liên quan đến công tác xây dựng chính sách, luật pháp và quản lý nhà nước về bình đẳng giới là thiếu cơ sở dữ liệu về giới ở tất cả các cấp, các ngành, các lĩnh vực. Việc thống kê, thông tin, báo cáo về bình đẳng giới chưa đảm bảo do thiếu các công cụ theo dõi, kiểm tra, đánh giá việc thi hành pháp luật, chiến lược, chương trình, kế hoạch về bình đẳng giới, do đó, thông tin về giới ở nhiều lĩnh vực còn thiếu và chưa đồng bộ.

Trong bối cảnh đó, năm 2023-2024, Viện Hàn lâm đã chủ trì triển khai đề tài độc lập cấp quốc gia “Nghiên cứu, đánh giá tổng thể về bình đẳng giới phục vụ phát triển bền vững” nhằm xây dựng hệ thống thông tin cơ bản, toàn diện, tổng thể về thực trạng bình đẳng giới; từ đó, đề xuất giải pháp thúc đẩy bình đẳng giới ở Việt Nam phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế xã hội giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn đến 2045 và mục tiêu phát triển bền vững đến năm 2030.

Ths. Nguyễn Thị Thu Hiền - Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam đánh giá, đây là một công trình khoa học công phu, nghiêm túc, được khảo sát định lượng trên cỡ mẫu lớn (hơn 9.000 người) tại các địa phương của 6 vùng kinh tế, xã hội trong cả nước... Do đó, kết quả nghiên cứu có độ tin cậy cao, có khả năng ứng dụng rộng rãi.