Ngày 23/10, Tòa Phúc thẩm Cạnh tranh (CAT) tại Anh ra phán quyết Apple lạm dụng vị thế thống lĩnh thị trường khi áp đặt mức hoa hồng 30% không công bằng đối với các nhà phát triển ứng dụng trên App Store. Quyết định này buộc Apple đối mặt nguy cơ bồi thường 1,5 tỷ bảng Anh, tương đương 2 tỷ USD. Khoản bồi thường gây tổn hại lớn đến uy tín và tài chính của tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới.
Từ tháng 10/2015 đến cuối năm 2020, Apple yêu cầu các nhà phát triển chỉ sử dụng App Store để phân phối ứng dụng, loại bỏ cạnh tranh trong thị trường phân phối. Tòa án xác định mức phí 30% mà Apple áp dụng vượt quá mức hợp lý, đẩy chi phí cao hơn cho người dùng iPhone và iPad. Hành vi này giúp Apple thu lợi nhuận lớn nhờ vị thế độc quyền, nhưng gây thiệt hại cho cả nhà phát triển lẫn người tiêu dùng.
 |
| Apple bị cáo buộc đã ngăn cản cạnh tranh trên thị trường phân phối ứng dụng và thu phí quá mức và không công bằng đối với các nhà phát triển. |
Vụ kiện bắt nguồn từ bà Rachael Kent là giảng viên Đại học King’s College London, đại diện cho hàng triệu người dùng iPhone và iPad tại Anh. Đơn kiện cáo buộc Apple thu phí tải ứng dụng và hưởng hoa hồng 30%. Chi phí này cao hơn nhiều so với các nền tảng cạnh tranh. Theo bà Kent, khoảng 19,6 triệu người dùng Anh chịu ảnh hưởng từ chính sách này, dẫn đến yêu cầu bồi thường tổng cộng 2 tỷ USD.
Phiên điều trần tiếp theo vào tháng 11 sẽ xác định số tiền thiệt hại cụ thể và xem xét đơn kháng cáo từ Apple. Đại diện Apple phản đối phán quyết, khẳng định App Store mang đến môi trường an toàn, đáng tin cậy cho người dùng và hỗ trợ các nhà phát triển thành công. Hãng gọi vụ kiện là vô căn cứ, cho rằng phán quyết không phản ánh đúng thực tế cạnh tranh sôi nổi trong ngành ứng dụng. Apple tuyên bố sẽ kháng cáo để bảo vệ lập trường của mình.
Phán quyết này tạo bước ngoặt cho cơ chế kiện tập thể tại Anh. Đây là cơ chế kiện tập thể mới hình thành khoảng một thập kỷ và hiếm khi mang lại chiến thắng cho người tiêu dùng.Vụ kiện mở đường cho các hành động pháp lý tương tự nhằm vào các gã khổng lồ công nghệ như Google, Amazon, Microsoft và Epic Games, đặc biệt liên quan đến phí phân phối ứng dụng. Bà Kent nhấn mạnh phán quyết gửi thông điệp rằng không công ty nào được phép đứng trên pháp luật, bất kể sức mạnh tài chính hay tầm ảnh hưởng.
Tại Việt Nam, nơi nhiều người dùng iPhone và iPad, vụ kiện này đã thu hút nhiều sự quan tâm. Chính sách của App Store áp dụng trên toàn cầu nên kết quả vụ việc có thể ảnh hưởng đến giá ứng dụng và dịch vụ tại thị trường Việt Nam. Nếu Apple phải điều chỉnh mô hình kinh doanh, người dùng có thể hưởng lợi từ chi phí thấp hơn hoặc cạnh tranh công bằng hơn giữa các nền tảng.
Vụ kiện đặt Apple vào tình thế khó khăn, đồng thời nó cũng làm nổi bật vấn đề độc quyền trong ngành công nghệ. Kết quả cuối cùng sẽ định hình cách các tập đoàn lớn vận hành nền tảng phân phối ứng dụng. Phán quyết này có thể tạo tiền lệ, buộc các công ty công nghệ minh bạch hơn trong chính sách thu phí và cạnh tranh.
