Việt Nam - IAEA thúc đẩy hợp tác phát triển năng lượng nguyên tử an toàn và bền vững

Trong nỗ lực thúc đẩy phát triển năng lượng nguyên tử an toàn và bền vững, đoàn công tác cấp cao của Việt Nam do Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc quan trọng với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) tại Vienna, Cộng hòa Áo vào ngày 25/3/2025.

Cuộc gặp gỡ diễn ra trong khuôn khổ chuyến công tác của Bộ KH&CN tại châu Âu từ ngày 24 đến 28/3/2025, với sự tham gia của Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy cùng đại diện lãnh đạo một số đơn vị chức năng thuộc Bộ KH&CN.

Tham dự buổi làm việc, về phía Việt Nam có Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Cộng hòa Áo Vũ Lê Thái Hoàng.

Tiếp và làm việc với Đoàn công tác là Quyền Vụ trưởng Vụ An Toàn và Bảo mật Hạt nhân cùng các cán bộ phụ trách khu vực Đông Nam Á và Châu Á - Thái Bình Dương của IAEA.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy, Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương và Đoàn công tác tại Cộng hòa Áo

Tái khởi động dự án điện hạt nhân và sửa đổi luật năng lượng nguyên tử

Trong không khí làm việc cởi mở và xây dựng, Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương trân trọng cảm ơn IAEA vì những hỗ trợ thiết thực dành cho Việt Nam trong thời gian qua, đặc biệt trong các lĩnh vực đào tạo, nâng cao năng lực chuyên môn và kết nối Việt Nam với các sáng kiến quốc tế về năng lượng nguyên tử.

Tâm điểm của cuộc thảo luận là hai vấn đề trọng yếu mà Việt Nam đang tích cực triển khai: dự thảo Luật Năng lượng Nguyên tử (sửa đổi) và kế hoạch tái khởi động Dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận.

"Liên quan đến việc tái khởi động Dự án Điện hạt nhân, chúng tôi mong muốn IAEA chia sẻ kinh nghiệm quốc tế trong công tác quy hoạch tổng thể, xây dựng lộ trình triển khai, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và lựa chọn đối tác công nghệ chiến lược," Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy, Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương và Đoàn công tác làm việc tại Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA)

Về phần mình, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy cũng đề nghị IAEA hỗ trợ tư vấn chuyên môn sâu trong một số lĩnh vực then chốt, bao gồm:

• Thiết lập cơ quan pháp quy hạt nhân độc lập và hiệu quả
• Xây dựng quy trình cấp phép nhà máy điện hạt nhân phù hợp chuẩn mực quốc tế
• Tăng cường an ninh, an toàn hạt nhân
• Thiết lập cơ chế giám sát, kiểm tra thường xuyên
• Ban hành các quy định liên quan đến trách nhiệm bồi thường thiệt hại về hạt nhân

Những đề xuất này nhằm đảm bảo Việt Nam xây dựng được khung pháp lý vững chắc, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế cao nhất về an toàn và an ninh hạt nhân.

IAEA cam kết hỗ trợ toàn diện

Đáp lại những đề xuất từ phía Việt Nam, đại diện IAEA đã đánh giá cao thiện chí và quyết tâm của Việt Nam trong việc khôi phục các chương trình hạt nhân vì mục đích hòa bình.

IAEA cũng cam kết sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ Việt Nam về cả chuyên môn và kỹ thuật, đồng thời sẽ bố trí nguồn lực để sớm góp ý cho Dự thảo Luật Năng lượng Nguyên tử (sửa đổi).

Đặc biệt, IAEA và Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam sẽ phối hợp chặt chẽ để chuẩn bị nội dung chi tiết cho các cuộc làm việc chính thức dự kiến diễn ra vào tháng 4 tới.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy, Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương và Đoàn công tác thăm Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA)

Một trong những trọng tâm của cuộc gặp là vấn đề đào tạo và phát triển nguồn nhân lực. IAEA đã giới thiệu Trung tâm Đào tạo An ninh Hạt nhân và các mô hình đào tạo hiện hành tại tổ chức này.

Đại diện IAEA bày tỏ sẵn sàng cử chuyên gia đến hỗ trợ tại Việt Nam cũng như tiếp nhận cán bộ Việt Nam sang học tập, nghiên cứu tại IAEA. Đây là cơ hội quý báu để Việt Nam nâng cao năng lực đội ngũ chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy tặng đại diện IAEA bức tranh tem Việt Nam

Triển vọng hợp tác trong tương lai

Kết thúc buổi làm việc, ông Lê Quang Huy đã trao tặng đại diện IAEA bức tranh tem Việt Nam như một biểu tượng cho mối quan hệ hợp tác tốt đẹp giữa hai bên.

Buổi làm việc được đánh giá là dấu mốc quan trọng, tiếp tục củng cố mối quan hệ hợp tác hiệu quả giữa Việt Nam và IAEA, mở ra triển vọng mới trong việc ứng dụng năng lượng nguyên tử phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia theo định hướng an toàn, hiện đại và bền vững.

Với những bước tiến cụ thể trong việc tái khởi động Dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận và hoàn thiện khung pháp lý, Việt Nam đang thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong việc đa dạng hóa nguồn năng lượng, góp phần đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia trong tương lai.