Từ đầu năm 2023 đến ngày 13/07, đã có 18 doanh nghiệp bị xử phạt hành chính vì vi phạm công bố thông tin liên quan đến hoạt động phát hành trái phiếu. Đáng chú ý, trong tháng 6 và đầu tháng 7, số lượng các trường hợp bị xử phạt đã tăng đáng kể, đạt tới một nửa tổng số trong 2 tháng này. Các vi phạm chủ yếu bao gồm không công bố hoặc công bố không đúng thời hạn các tài liệu yêu cầu, như báo cáo tài chính, báo cáo tình hình sử dụng nguồn vốn từ phát hành trái phiếu, tình hình thanh toán lãi và gốc trái phiếu.
Theo quy định hiện hành, tổ chức phát hành niêm yết trái phiếu phải đảm bảo công bố định kỳ 6 tháng, 1 năm về các báo cáo tài chính, báo cáo tình hình thanh toán gốc và lãi trái phiếu, báo cáo tình hình sử dụng nguồn vốn từ phát hành trái phiếu. Ngoài ra, khi có sự thay đổi thông tin liên quan đến trái phiếu làm ảnh hưởng đến khả năng trả nợ lãi và gốc, doanh nghiệp cũng phải công bố bất thường trong vòng 24 giờ.
Các doanh nghiệp bị xử phạt không chỉ vì vi phạm một trong số các báo cáo yêu cầu công bố, mà là toàn bộ các báo cáo được yêu cầu. Việc này đã ảnh hưởng không nhỏ đến quyền lợi của trái chủ và nhà đầu tư. Thị trường trái phiếu doanh nghiệp ở Việt Nam ngày càng phát triển và chiếm tỷ trọng lớn trong GDP quốc gia. Dự kiến dư nợ trái phiếu doanh nghiệp sẽ tiếp tục tăng và thị trường giao dịch thứ cấp trái phiếu riêng lẻ sắp đi vào hoạt động, điều này khiến yêu cầu minh bạch thông tin của doanh nghiệp trở nên càng quan trọng hơn bao giờ hết.
Với sự phát triển của thị trường trái phiếu doanh nghiệp, nhà đầu tư cần có thông tin chính xác và minh bạch để thẩm định rủi ro và đáng tin cậy của khoản đầu tư. Điều này đặc biệt quan trọng khi nhiều nhà đầu tư cá nhân tham gia thị trường chứng khoán còn thiếu chuyên nghiệp và dễ bị ảnh hưởng bởi tâm lý đám đông. Việc công bố thông tin đúng và đầy đủ giúp tạo lòng tin từ nhà đầu tư, là một yếu tố quan trọng để doanh nghiệp thành công trong việc huy động vốn từ thị trường trái phiếu.
Theo Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam (VBMA), quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam cuối năm 2022 vào khoảng 14.81% GDP, vào khoản 1.45 triệu tỷ đồng.
Tới cuối quý 2/2023, dư nợ trái phiếu doanh nghiệp ước tính đạt gần 1.1 triệu tỷ đồng.
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp không còn nhỏ, hơn nữa, thị trường giao dịch thứ cấp trái phiếu riêng lẻ sắp đi vào hoạt động sẽ giúp việc giao dịch dễ dàng hơn. Lúc đó, nhu cầu minh bạch thông tin của doanh nghiệp phát hành trái phiếu sẽ còn cao hơn. Đòi hỏi doanh nghiệp phải thực hiện đúng các yêu cầu công bố thông tin bởi nhà đầu tư cũng cần có thông tin để thẩm định liệu khoản đầu tư của mình có đáng tin cậy không.
Thực tế nhiều nhà đầu tư cá nhân tham gia thị trường chứng khoán còn thiếu chuyên nghiệp, thiếu hiểu biết và đôi khi còn theo tâm lý đám đông dẫn đến ham lãi suất cao, khi xảy ra rủi ro thì câu chuyện đã quá muộn. Vụ khủng hoảng TPDN ở Tân Hoàng Minh, Vạn Thịnh Phát đã làm lung lay không ít niềm tin của nhà đầu tư. Bởi vậy, doanh nghiệp muốn huy động vốn từ TPDN phải lấy lại niềm tin từ nhà đầu tư trước nhất đến từ sự minh bạch.
