Dự án đường dây 500kV mạch 3: 'Biến điều không thể thành có thể'

Kịp thời gỡ nút thắt

Dự án đường dây 500kV mạch 3 từ Quảng Trạch đến Phố Nối được chia thành 226 gói thầu. Gói thầu xây lắp chiếm số lượng lớn nhất với 93 gói, bao gồm đào móng, đúc bê tông, dựng cột và kéo dây. Tiếp theo là 75 gói thầu cung cấp cột thép với khối lượng 139.000 tấn thép cho 1.177 vị trí cột.

Dự án cũng có 36 gói thầu cung cấp dây dẫn và cáp quang, đây là "huyết mạch" truyền tải điện năng và tín hiệu điều khiển. Ngoài ra còn 17 gói thầu cách điện, phụ kiện đảm bảo an toàn vận hành và 5 gói thầu thiết bị chuyên dụng hoàn thiện hệ thống.

Việc phân chia thành 226 gói thầu cho phép nhiều đơn vị thi công song song, rút ngắn thời gian từ 3 năm xuống 6 tháng. Đây là yếu tố quan trọng tạo nên thành công vượt bậc của dự án truyền tải điện lớn nhất lịch sử ngành Điện lực Việt Nam.

Trong bối cảnh đó, việc Thủ tướng Chính phủ đặt mục tiêu hoàn thành dự án trong tháng 6 và khánh thành dịp kỷ niệm 79 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 thực sự là một thách thức rất lớn.

Tuy nhiên, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) và Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) đã chứng minh với quyết tâm và phương pháp đúng đắn, những điều tưởng chừng bất khả thi hoàn toàn có thể trở thành hiện thực.

Câu hỏi mà nhiều người đặt ra là: Làm sao có thể huy động đủ vốn cho một dự án quy mô như đường dây 500kV mạch 3 trong thời gian ngắn? Câu trả lời nằm ở tư duy chủ động và khả năng xây dựng mối quan hệ đối tác của EVNNPT.

EVNNPT đã chủ động làm việc với các ngân hành và sớm hoàn thành thu xếp vốn để triển khai các thủ tục trong quá trình thực hiện dự án. Ảnh: XT

Để đảm nguồn vốn cho dự án, ngay từ giai đoạn chuẩn bị đầu tư, EVNNPT đã khẩn trương làm việc với một loạt các ngân hàng triển khai thủ tục thu xếp vốn cho dự án. Chung sức cùng ngành Điện, 5 ngân hàng gồm Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và phát triển Việt Nam, Ngân hàng Thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam, Ngân hàng Quân đội, Ngân hàng Thương mại cổ phần Á Châu, Ngân hàng Thương mại cổ phần Quốc tế VIB đã đồng ý thu xếp vốn cho dự án.

Ông Nguyễn Tuấn Tùng - Chủ tịch Hội đồng thành viên EVNNPT giải thích: "Chúng tôi chủ động thu xếp nguồn vốn vay thương mại với số tiền 15.870 tỷ đồng, chiếm 70% vốn đầu tư dự án. Do vậy quá trình triển khai đảm bảo đúng tiến độ với các bước chuẩn bị vật tư thiết bị, xây lắp, hoàn thành nghiệm thu dự án hoàn tất theo đúng chỉ đạo Thủ tướng Chính phủ giao".

Không dừng lại ở việc thu xếp nguồn vốn, EVNNPT còn thiết lập một hệ thống quản lý với 4 ban điều hành và 13 ban tiền phương thường trực 24/7 tại các công trường. Mô hình này một mặt kịp thời tháo gỡ các khó khăn cho nhà thầu, mặt khác kiểm tra giám sát và quyết liệt điều hành, đôn đốc các nhà thầu tập trung, ưu tiên mọi nguồn lực cho các dự án đường dây 500kV mạch 3 đúng theo tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Một trong những khó khăn lớn nhất mà dự án phải đối mặt chính là địa hình phức tạp, thời tiết mưa nắng thất thường, khắc nghiệt. Tuyến đường dây phải vượt qua ao hồ, đầm lầy, trên đồi núi cao với những con đường dẫn lên các vị trí móng cột vô cùng dốc và khó khăn.

Để giải quyết vấn đề này, chủ đầu tư đã áp dụng phương châm "4 tại chỗ" do Thủ tướng chỉ đạo: nhân lực tại chỗ, máy móc phương tiện tại chỗ, vật tư tại chỗ và hậu cần tại chỗ. Đây không chỉ là một chiến lược kinh tế thông minh mà còn thể hiện tinh thần huy động sức mạnh tổng hợp của cả cộng đồng.

Cụ thể, thay vì vận chuyển máy móc và nhân lực từ xa với chi phí cao và thời gian lâu, các nhà thầu đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương để huy động các doanh nghiệp, cá nhân tại địa phương có đủ năng lực tham gia các hạng mục phù hợp. Giải pháp này đã giúp giảm thiểu thời gian vận chuyển và tăng hiệu quả thi công.

Trong quá trình thi công, lãnh đạo EVN, EVNNPT thường xuyên đi đôn đốc các nhà thầu cung cấp cột thép đẩy nhanh tiến độ để đưa cột thép đến công trường. Ảnh: XT

Có lẽ ít ai có thể hình dung được quy mô rất lớn của việc sản xuất và cung cấp 139 nghìn tấn thép trong thời gian ngắn. Với yêu cầu như vậy, đòi hỏi các nhà sản xuất cột thép phải huy động tất cả các nguồn lực, làm việc tăng ca để đáp ứng tiến độ. Một số gói thầu cung cấp cột thép còn thiếu đồng bộ gây ảnh hưởng đến tiến độ thi công lắp dựng cột. Tuy nhiên xác định rõ tính chất cấp bách của dự án các nhà thầu tăng cường nhân lực, thực hiện gia công “3 ca 4 kíp, 24/7”, xuyên ngày nghỉ, ngày lễ để hoàn thiện cung cấp cột thép các chi tiết cột còn thiếu hoặc sai khác. Lãnh đạo EVN và EVNNPT thường xuyên kiểm tra các nhà máy, đồng thời cắt cử cán bộ chuyên trách cùng với đơn vị tư vấn thiết kế thường xuyên bám trực tại nhà máy để đôn đốc, hỗ trợ và kiểm soát chặt chẽ công tác gia công hoàn thiện, đóng gói trước khi vận chuyển ra công trường của nhà thầu.

Công tác cung cấp cột thép được chia thành 75 gói thầu, do 18 nhà thầu và liên danh nhà thầu thực hiện. Mỗi nhà thầu phải đảm bảo chất lượng tuyệt đối trong khi vẫn phải đáp ứng tiến độ khắt khe nhất từ dự án.

Tuy nhiên xác định rõ tính chất cấp bách của dự án các nhà thầu tăng cường nhân lực, thực hiện gia công “3 ca 4 kíp, 24/7”, xuyên ngày nghỉ, ngày lễ để hoàn thiện cung cấp cột thép các chi tiết cột còn thiếu hoặc sai khác.

Lãnh đạo EVN/EVNNPT thường xuyên kiểm tra các nhà máy, đồng thời cắt cử cán bộ chuyên trách cùng với đơn vị tư vấn thiết kế thường xuyên bám trực tại nhà máy để đôn đốc, hỗ trợ và kiểm soát chặt chẽ công tác gia công hoàn thiện, đóng gói trước khi vận chuyển ra công trường của nhà thầu.

EVN và EVNNPT đã chỉ đạo các nhà thầu thực hiện linh hoạt công tác vận chuyển cột thép để rút ngắn thời gian vận chuyển, bàn giao đến công trường đáp ứng tiến độ dựng cột. Đẩy nhanh công tác nghiệm thu, thanh toán giai đoạn để các nhà thầu có thêm kinh phí tăng cường nhân lực gia công khẩn trương hoàn thiện cung cấp cột đồng bộ. Đối với cột thép nhập khẩu, EVNNPT cử người sang nước ngoài lục từng công-ten-nơ để yêu cầu đối tác sớm hoàn thành cung cấp cột thép đáp ứng mục tiêu chỉ đạo. Thiên nhiên đã đặt ra những thử thách không hề nhỏ cho dự án. Những tháng đầu năm với tiết trời rét mướt, các tháng từ 4 đến 8 với thời tiết mưa nắng thất thường và khắc nghiệt đã tạo ra nhiều trở ngại cho công tác thi công.

Tại các tỉnh Quảng Bình, Hà Tĩnh, Nghệ An, Thanh Hóa, nhiều ngày nắng nóng gay gắt xen kẽ với những cơn mưa lớn kèm giông sét. Trên các khu vực núi cao, gió mạnh thường xuyên xuất hiện từ 3 đến 7 tiếng mỗi ngày, buộc công trường phải dừng thi công để đảm bảo an toàn cho người lao động. EVN và EVNNPT có những giải pháp thực hiện rất sáng tạo, tranh thủ những thời điểm thời tiết khô ráo để tập kết vật tư thiết bị đến vị trí thi công, điều chỉnh lịch làm việc linh hoạt theo điều kiện thời tiết, và bố trí địa điểm ăn nghỉ cho lực lượng thi công gần công trường, tăng cường tối đa thi công bằng cơ giới đối với các vị trí có đường giao thông thuận lợi…

Kỳ tích huy động nhân lực chưa từng có

Đây có lẽ là điểm đặc biệt nhất trong lịch sử các dự án hạ tầng điện lực tại Việt Nam. Để đáp ứng nhu cầu khoảng 15.000 kỹ sư công nhân, lần đầu tiên trong lịch sử, EVN và EVNNPT đã huy động tối đa nhân lực từ toàn bộ hệ thống.

Ông Phạm Lê Phú - Tổng giám đốc EVNNPT cho hay: "Từ tháng 5/2024, chúng tôi đã huy động hơn 2.000 kỹ sư, công nhân từ các đơn vị trực thuộc. EVN cũng huy động nhân lực từ 5 Tổng công ty Điện lực. Thậm chí, Tập đoàn Viettel, Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam, Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam cũng cử người hỗ trợ."

Đây là những công nhân, kỹ sư lành nghề, có khả năng dựng cột và kéo dây. Để bảo đảm tiến độ, các đơn vị đã hướng dẫn các kỹ sư, công nhân trực tiếp tham gia thi công tìm hiểu các tài liệu thiết kế dự án, các bản vẽ kỹ thuật, phân chia nhau phân công bóc tách, chia ra từng tổ, từng tốp để phân loại thanh, dựng cột theo thiết kế.

Giai đoạn thi công dựng cột, kéo dây, EVN, EVNNPT đã huy động tối đa lực lượng trong toàn ngành và nhận được sự hỗ trợ từ lực lượng quân đội, các đơn vị bạn tham gia hỗ trợ thi công dự án. Ảnh: XT

Với tinh thần sục sôi và nhiệt huyết, các kỹ sư, công nhân toàn công trường làm việc xuyên lễ, xuyên ngày nghỉ với phương châm "ăn tranh thủ, ngủ khẩn trương" nên đã hỗ trợ dựng được nhiều vị trí cột và kéo được rất nhiều khoảng néo đường dây đáp ứng được yêu cầu kỹ thuật, chất lượng qua đó giúp đẩy nhanh tiến độ dự án.

Trong bối cảnh “căng thẳng” của công trường, những tình cảm chân thành đã được thể hiện qua bài thơ "Con gái gửi Ba", tác phẩm của một cô con gái "Ngọc Lê" dành tặng người cha đang tham gia đội xung kích thi công đường dây 500kV.

Những câu thơ như "Theo lệnh động viên, Ba đã lên đường / Xung kích thi công mạch ba lưới điện" hay "Cột điện giữa trời nóng như ai nấu / Tay Ba chai sần, rộp từng lớp da non" đã chạm đến trái tim của hàng triệu người Việt Nam.

Bên cạnh việc thể hiện tình cảm gia đình, bài thơ này còn mang theo lời tri ân sâu sắc đối với những người thợ điện đã hy sinh thời gian cá nhân để phục vụ lợi ích chung của đất nước.

Sau hơn 6 tháng triển khai với sự chỉ đạo quyết liệt của Thủ tướng và sự hỗ trợ nhiệt tình của các bộ ngành ngành liên quan và đặc biệt là sự vào cuộc quyết liệt của các địa phương, EVN và EVNNPT đã hoàn thành toàn bộ dự án. Đây là một mốc thời gian thần tốc, thể hiện sự quyết liệt, táo bạo, dám nghĩ, dám làm và dám đi đến cùng từ Chính phủ đến các các ban ngành và công trường đường dây 500kV mạch 3.

Các dự án thành phần được hoàn thành theo đúng lộ trình: Trạm biến áp 500kV Thanh Hóa đóng điện ngày 28/6/2024, đường dây 500kV Nam Định 1 - Thanh Hóa hoàn thành ngày 30/6/2024, tiếp theo là các tuyến Quỳnh Lưu - Thanh Hóa, Nam Định 1 - Phố Nối cùng đóng điện ngày 19/8/2024, cuối cùng là Quảng Trạch - Quỳnh Lưu vào ngày 27/8/2024.

Những năm 1990, cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt đã quyết định xây dựng đường dây 500kV Bắc - Nam mạch 1 trong 2 năm để đưa điện từ miền Bắc vào miền Nam. Tiếp theo là mạch 2 và một phần mạch 3 ở phía Nam để truyền điện từ miền Trung, Tây Nguyên ra miền Bắc.

Hiện tại, cơ cấu nguồn điện ở miền Bắc đã tới hạn, trong khi miền Nam và miền Trung đã phát triển nhiều trung tâm điện lực lớn với gần 20.000 MW năng lượng tái tạo. Khả năng truyền tải từ miền Trung ra miền Bắc đã đạt đến giới hạn, do đó việc xây dựng đường dây mạch 3 từ Quảng Trạch đến Phố Nối có ý nghĩa chiến lược vô cùng quan trọng.

Hệ thống đường dây 500kV là "huyết mạch" quốc gia, mang dòng điện đến khắp mọi miền Tổ quốc. Công trình được xem như một bản hùng ca trong thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế của đất nước. Với khát vọng "đi trước, mở đường cho phát triển", điện là ngành hạ tầng quan trọng, phát triển điện lực đi trước một bước sẽ tạo nền tảng thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ, nâng cao đời sống nhân dân và bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Thành công của dự án đường dây 500kV mạch 3 đã chứng minh với quyết tâm chính trị, tổ chức khoa học và tinh thần đoàn kết, người Việt Nam hoàn toàn có thể biến những điều tưởng chừng bất khả thi thành hiện thực, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển và bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.

(Còn tiếp...)

Bộ Công Thương họp rà soát tiến độ Dự án đường dây 500kV mạch 3 từ Quảng Trạch - Phố Nối Ngày 21/8/2023, tại Hà Nội, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên - Phó Trưởng ban thường trực Ban chỉ đạo Quốc gia về ...

Tập trung tháo gỡ những vướng mắc để đảm bảo tiến độ, chất lượng Dự án đường dây 500kV mạch 3 Chiều ngày 17/2, tại Hà Tĩnh, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà chủ trì cuộc làm việc với lãnh đạo các bộ ngành, ...

Thêm đơn vị hoàn thành cung cấp toàn bộ cột thép cho Dự án đường dây 500kV mạch 3 Ngày 7/5/2024 Công ty CP Cơ điện Đại Dũng (DME) đã hoàn thành việc sản xuất cột thép cấp cho Dự án đường dây 500kV ...