Mạng 6G sẽ thay thế 5G vào năm 2031

Mới đây, Ericsson công bố báo cáo xu hướng di động tháng 11/2025 giai đoạn 2025 đến 2031, dự báo đến năm 2031, hầu hết các mạng viễn thông di động ở các quốc gia phát triển sẽ được nâng cấp lên 6G.

Ericsson cho biết một số quốc gia chưa triển khai 5G SA, các quốc gia đã triển khai thường chưa phủ sóng toàn quốc. Tính đến tháng 11/2025, trên toàn thế giới có hơn 90 nhà mạng di động đã chính thức ra mắt hoặc thử nghiệm mềm mạng 5G SA, tăng khoảng 30 nhà mạng so với cùng kỳ năm ngoái và 20 nhà mạng so với báo cáo tháng 6/2025.

Số thuê bao 5G toàn cầu dự kiến đạt 2,9 tỷ vào cuối năm 2025, chiếm một phần ba tổng số thuê bao di động. Nhóm nghiên cứu của Ericsson cho biết 5G sẽ vượt 4G để trở thành công nghệ truy cập di động chủ đạo theo loại thuê bao vào cuối năm 2027 sau chín năm sau khi ra mắt.

Đến năm 2031, thuê bao 5G toàn cầu dự báo chạm mốc 6,4 tỷ và chiếm hai phần ba tổng số thuê bao di động. Thuê bao 5G SA được dự kiến sẽ vượt 4,1 tỷ vào thời điểm đó.

Kiến trúc 6G độc lập từ đầu

Tiêu chuẩn 6G (3GPP Release 21, dựa trên ITU IMT-2030) đã được các tổ chức khởi động xây dựng nhằm vào kiến trúc độc lập của mạng 6G.

Ericsson chỉ ra rằng mạng 6G sẽ chỉ có kiến trúc độc lập, với mạng lõi được xây dựng trên các nguyên tắc kiến trúc của 5G SA, mở rộng với các khả năng mới như AI và cảm biến thông minh tích hợp (ISAC). Một kiến trúc mạng truy cập vô tuyến hoàn toàn mới sẽ được định nghĩa, bao gồm giao diện sóng vô tuyến mới.

Mức độ thâm nhập thị trường theo công nghệ giai đoạn 2020–2040.Nguồn: GSMA

Báo cáo của Ericsson cho biết, quyết định thiết kế 6G thuần độc lập từ gốc giúp tránh được những phức tạp mà ngành viễn thông đang đối mặt với 5G. Nhiều nhà mạng phải duy trì song song cả mạng 5G SA (độc lập) và 5G NSA (không độc lập), khiến chi phí vận hành tăng cao trong khi các tính năng của mạng thế hệ mới không được khai thác hết.

Ericsson dự báo thuê bao 6G toàn cầu sẽ đạt 180 triệu vào cuối năm 2031, chưa tính đến việc các thiết bị Internet vạn vật hỗ trợ AI như xe tự hành, kính thông minh và máy bay không người lái áp dụng sớm công nghệ. Báo cáo nhấn mạnh nếu người dùng chuyển sang 6G nhanh hơn dự tính, con số thực tế có thể vượt xa mức này. Tốc độ triển khai phụ thuộc vào độ sẵn sàng của hạ tầng mạng, thiết bị đầu cuối và nhu cầu từ thị trường.

Thời điểm ra mắt thương mại cũng sẽ khác nhau giữa các khu vực và quốc gia. Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, các nước Hội đồng hợp tác vùng Vịnh và Hàn Quốc dự kiến sẽ dẫn đầu, giống như cách họ triển khai mạng 5G. Ấn Độ cũng được dự đoán sẽ khởi động sớm với 6G, chắc chắn sớm hơn nhiều trong chu kỳ so với 5G.

Báo cáo cho biết, Châu Âu sẽ ra mắt 6G thương mại muộn hơn các nước khác khoảng một năm, giống như cách họ làm với 5G trước đây. Các nước châu Âu triển khai 5G SA chậm nên giờ họ cũng chậm với 6G. Báo cáo chỉ rõ ba lý do chính Châu Âu chậm triển khai 6G: các quy định hành chính rườm rà, các nước phân bổ phổ tần không đồng bộ và các nhà mạng chưa sẵn sàng rót tiền đầu tư. Tuy nhiên, Ericsson cho biết, Châu Âu vẫn nằm trong nhóm tiên phong triển khai 6G sớm, dù không dẫn đầu như Mỹ hay Đông Á.

Cuộc đua băng tần 6G

Nhóm chính sách băng tần vô tuyến của Liên minh Châu Âu (RSPG) vừa tuyên bố ủng hộ dành phần lớn băng tần 6 GHz cao (từ 6.425 đến 7.125 GHz) cho các công nghệ mạng di động, đặc biệt là mạng 6G trong tương lai, chứ không mở cho Wi-Fi tự do như trước. Cụ thể, RSPG đề xuất giao 540 MHz trong băng tần này cho các nhà mạng di động dùng có giấy phép, trong khi phần còn lại khoảng 160 MHz tạm thời chưa phân bổ cho Wi-Fi cho đến Hội nghị Thông tin Vô tuyến Thế giới WRC-27 (2027), giúp các nhà mạng di động giành ưu thế quan trọng trong tiếp cận băng tần cho công nghệ không dây thế hệ mới như 6G.

Tổng nhu cầu phổ tần băng giữa giai đoạn 2035–2040 (MHz). Nguồn: GSMA

Nhờ đó, các nhà mạng sẽ có băng thông đủ lớn (tối thiểu 200 MHz mỗi nhà khai thác) để phát triển và triển khai 6G với băng tần rộng 200-400 MHz, hướng tới mạng lưới tốc độ cao, tin cậy và phục vụ số lượng lớn người dùng trong các đô thị. Tuy nhiên, RSPG cũng nhận thấy 540 MHz hiện tại có thể không đủ cho nhu cầu phát triển mạng di động hiện đại lâu dài và có thể được điều chỉnh thêm sau WRC-27

Hiệp hội GSMA dự báo mạng 6G cần lượng phổ tần băng giữa gấp ba lần hiện tại để đáp ứng nhu cầu dữ liệu tăng mạnh trong giai đoạn 2035–2040. Mỗi quốc gia cần trung bình 2–3 GHz, nhóm nước dùng nhiều cần 2,5–4 GHz. Nếu chỉ duy trì mức phổ tần băng giữa khoảng 1 GHz như hiện nay, nhiều đô thị đông dân sẽ tắc nghẽn mạng ngay từ năm 2030.

Lượng dữ liệu di động toàn cầu tăng lên 1.700–3.900 EB/tháng vào năm 2040. Hơn 5 tỷ kết nối 6G được dự báo hình thành, trong khi đô thị vẫn là nơi tạo ra 83% lưu lượng. GSMA nhấn mạnh việc chuẩn bị sớm quy hoạch phổ tần để tránh suy giảm chất lượng kết nối và duy trì sức cạnh tranh của nền kinh tế số.

Việt Nam sẽ thử nghiệm 6G năm 2030

Hai tính năng nổi bật của công nghệ 6G là trí tuệ nhân tạo (AI) và khả năng cảm biến thông minh tích hợp (IASC). AI sẽ được nhúng sâu vào mọi tầng của mạng, cho phép tự tối ưu hóa, tự phát hiện sự cố và tự điều chỉnh tài nguyên. Hệ thống AI sẽ học hỏi liên tục từ các mẫu sử dụng, dự đoán nhu cầu và chuẩn bị nguồn lực phù hợp.

ISAC cho phép mạng vừa truyền thông vừa cảm biến môi trường xung quanh. Khả năng mở ra ứng dụng mới trong theo dõi giao thông, phát hiện chướng ngại vật cho xe tự hành, giám sát môi trường và nhiều lĩnh vực khác, sự kết hợp giữa truyền thông và cảm biến tạo ra giá trị cao hơn nhiều so với khi triển khai từng phần tách biệt.

Mặc dù nhiều dự báo đã xuất hiện, ứng dụng thực tế của công nghệ 6G và các sản phẩm dùng được ngoài đời vẫn còn "mơ hồ". Các hãng thiết bị, nhà mạng và nhóm nghiên cứu trên khắp thế giới đang cùng lúc phát triển để đưa những khái niệm kỹ thuật thành giải pháp triển khai được. Nhiều thách thức kỹ thuật vẫn chưa có đáp án rõ ràng: Việc đưa trí tuệ nhân tạo vào mọi tầng của mạng cần năng lực xử lý mạnh và thuật toán tinh gọn.; Công nghệ ISAC phải vận hành ổn định, không gây nhiễu cho các dịch vụ truyền thông cốt lõi.

Sáu năm nữa, người dùng đầu tiên sẽ đưuọc sử dụng mạng 6G với tính năng mới. Một giai đoạn kết nối thông minh sẽ hình thành, tác động đến cách con người làm việc, giải trí và tương tác với môi trường quanh mình.

'May đo' công nghệ 5G, hướng đi mới của VNPT Việc thử nghiệm thành công hai công nghệ mới này giúp VNPT mở ra hướng đi mới trong việc xây dựng hạ tầng viễn thông ...

Tốc độ bứt phá của 5G và giới hạn của 4G tại Việt Nam Từ năm 2024, sự xuất hiện của 5G thương mại tại Việt Nam đã đánh dấu bước ngoặt lớn trong tiến trình chuyển đổi hạ ...

Omdia: Viettel bứt phá nhờ tự chủ toàn bộ hệ thống mạng lõi 5G Mới đây, công ty nghiên cứu và tư vấn công nghệ toàn cầu Omdia đã ghi nhận Viettel là nhà cung cấp mạng lõi 4G/5G ...