Để triển khai thực hiện chiến lược này, Viện Văn hóa, nghệ thuật, thể thao và du lịch Việt Nam tổ chức Hội thảo "Phát triển du lịch nghỉ dưỡng núi ở Việt Nam" vào ngày 16/10, tại Hà Nội.
Việt Nam có hơn ¾ diện tích là đồi núi với hàng loạt điểm đến có khí hậu mát mẻ, cảnh quan độc đáo như Sa Pa (Lào Cai), Mộc Châu (Sơn La), Bà Nà Hills (Đà Nẵng), Tam Đảo (Phú Thọ)... Tuy nhiên, hạ tầng chưa đồng bộ, quy hoạch còn chồng chéo và thiếu sản phẩm đặc thù khiến du lịch nghỉ dưỡng núi chưa khai thác hết tiềm năng.
 |
| PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương phát biểu khai mạc hội thảo. |
Theo PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương - Viện trưởng Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam, “Phát triển du lịch nghỉ dưỡng núi tại Việt Nam" là một chủ đề vừa mang tính lý luận, vừa mang tính thực tiễn cao, gắn liền với tầm nhìn phát triển bền vững của ngành văn hóa, thể thao và du lịch trong bối cảnh mới.
“Trong thời kỳ phát triển mới của đất nước, Du lịch Việt Nam đang chuyển mình mạnh mẽ theo hướng xanh hơn, sáng tạo hơn và lấy con người làm trung tâm. Nếu như trước đây, chúng ta chú trọng vào mở rộng quy mô và tăng số lượng điểm đến, thì nay, câu chuyện phát triển du lịch không chỉ là "đi nhiều nơi" mà là "sống sâu hơn trong mỗi trải nghiệm". Phát triển du lịch nghỉ dưỡng núi bền vững chính là biểu hiện rõ nét cho xu hướng đó”, PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương cho biết.
Với cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, khí hậu trong lành, bản sắc văn hóa độc đáo của các cộng đồng dân tộc vùng cao – Việt Nam có đầy đủ điều kiện để phát triển loại hình du lịch vừa đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe, nghỉ dưỡng, vừa nuôi dưỡng tinh thần và kết nối văn hóa.
Theo ThS. Nguyễn Thị Lan Hương (Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam), Việt Nam có địa hình đa dạng, với núi non trùng điệp, rừng nguyên sinh, sông suối và hệ thống hang động kỳ vĩ, tạo lợi thế nổi bật để phát triển du lịch vùng núi và các hoạt động ngoài trời. Tiềm năng của du lịch nghỉ dưỡng núi ở Việt Nam có thể nhìn thấy rõ ở nhiều khía cạnh: Cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, khí hậu mát mẻ, hệ sinh thái đa dạng, tài nguyên khoáng sản, thủy văn và rừng phong phú; Văn hóa bản địa đa dạng, giàu bản sắc, với các dân tộc thiểu số tạo nên những giá trị riêng biệt; Xu hướng thị trường chú trọng ngày càng cao đối với du lịch hướng đến trải nghiệm, yoga, thiền, detox, kết hợp chăm sóc sức khỏe.
 |
| Hội thảo "phát triển du lịch nghỉ dưỡng núi ở Việt Nam". |
Hiện nay, du lịch nghỉ dưỡng núi tập trung phát triển mạnh tại khu vực trung du và miền núi phía Bắc với nhiều sản phẩm đặc sắc: tour mạo hiểm chinh phục các đỉnh núi cao như Phan-xi-păng, Kỳ Quan San, Tây Côn Lĩnh; trekking, thám hiểm hang động và rừng nguyên sinh tại Vườn quốc gia Hoàng Liên, Ba Bể; trải nghiệm văn hóa cộng đồng, nhiếp ảnh săn mây. Bên cạnh đó, miền Trung với các sản phẩm đặc trưng của hang động Phong Nha – Kẻ Bàng (Quảng Bình) hoặc giới thiệu trải nghiệm Bà Nà Hills (Quảng Nam), núi Bạch Mã (Tp. Huế), núi Langbiang (Lâm Đồng)… và dấu ấn sản phẩm du lịch núi khu vực phía Nam tại núi Bà Đen (Tây Ninh), núi Bà Rá, Chứa Chan (Đồng Nai)…
Tại Hội thảo, các chuyên gia, các nhà văn hóa nhận định cần chuyển trọng tâm từ "khai thác tài nguyên" sang "tạo dựng giá trị", từ "phát triển điểm đến" sang "xây dựng hệ sinh thái du lịch nghỉ dưỡng bền vững". Trong đó, khoa học – công nghệ, văn hóa – nghệ thuật, và đổi mới sáng tạo sẽ là những trụ cột để nâng tầm chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh.
Bàn về về quy hoạch và chiến lược phát triển du lịch nghỉ dưỡng miền núi, TS. Phạm Hoài Chung (Viện Chiến lược và Phát triển giao thông vận tải) nhấn mạnh sự cần thiết phải tích hợp quy hoạch giao thông với quy hoạch du lịch, bảo đảm kết nối thuận tiện từ đô thị lớn đến vùng núi, đồng thời giữ gìn cân bằng sinh thái và cảnh quan tự nhiên.
Ở góc độ văn hóa, ThS. Hoàng Đạo Bảo Cầm (Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam) cho rằng, văn hóa là linh hồn của sản phẩm nghỉ dưỡng núi, từ kiến trúc khu nghỉ, ẩm thực đến nghệ thuật trình diễn dân gian đều góp phần tạo nên dấu ấn riêng cho từng điểm đến. Du lịch nghỉ dưỡng núi không thể sao chép mô hình quốc tế, mà phải kể câu chuyện của chính vùng đất mình.
Các bài tham luận tại Hội thảo đã thể hiện sự quan tâm đa chiều – từ việc nhận diện tiềm năng và nguồn lực tự nhiên, đến phân tích các xu hướng phát triển sản phẩm, và đề xuất giải pháp chính sách, quy hoạch, đảm bảo an toàn, xây dựng thương hiệu và phát triển cộng đồng. Đây là cơ sở khoa học quan trọng để Viện tiếp tục tham mưu, đề xuất với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về chiến lược phát triển loại hình du lịch nghỉ dưỡng núi một cách toàn diện và có bản sắc Việt Nam.
